Ấn Độ có thể cân bằng được hai mục tiêu với Nga và Mỹ?

Theo CNN, Tổng thống Nga Vladimir Putin bắt đầu có chuyến thăm chính thức tới Ấn Độ vào ngày 4/12. Khi chuyên cơ của nhà lãnh đạo Nga hạ cánh xuống New Delhi, phái đoàn Nga được đón tiếp bằng nghi thức long trọng nhất dành cho một trong những đối tác bền vững nhất của Ấn Độ.

Chuyến thăm diễn ra trong bối cảnh Thủ tướng Narendra Modi đang nỗ lực duy trì một mối quan hệ chiến lược sâu sắc với một đối tác quan trọng khác: Mỹ.

Đây chính là thử thách trong ngoại giao của Ấn Độ. Một bên là khả năng mua các tiêm kích tiên tiến của Nga, dầu giá rẻ và một tình hữu nghị bền chắc được hun đúc từ thời Chiến tranh Lạnh. Bên kia là sự hợp tác với Mỹ về công nghệ, thương mại và đầu tư, cùng kỳ vọng rằng Tổng thống Donald Trump sẽ dỡ bỏ các mức thuế trừng phạt.

CNN cho biết, những năm qua, Ấn Độ đã tận dụng các lợi thế chiến lược của mình – một thị trường khổng lồ và vị trí then chốt tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, để thu hút sự quan tâm của cả Nhà Trắng lẫn Điện Kremlin.

Tuy nhiên, chuyến thăm của Tổng thống Putin diễn ra vào thời điểm nhạy cảm đối với Thủ tướng Modi.

New Delhi đang đàm phán một thỏa thuận thương mại hết sức cần thiết với Washington, sau khi Mỹ áp mức thuế 50% – một nửa trong số đó được xem là biện pháp trừng phạt trực tiếp vì Ấn Độ tiếp tục mua dầu Nga giá rẻ.

Gần đây, New Delhi đã có những động thái nhằm xoa dịu Washington, bao gồm cắt giảm lượng dầu nhập khẩu từ Nga và đồng ý mua 2,2 triệu tấn khí dầu mỏ hóa lỏng (LPG) từ Mỹ.

Thế nhưng, ưu tiên hàng đầu trong chương trình nghị sự của chuyến thăm lần này của Tổng thống Putin lại là các thỏa thuận quốc phòng mới với Moskva, bao gồm việc mua sắm các loại vũ khí mà Ấn Độ xem là thiết yếu. Điều này cho thấy Ấn Độ buộc phải điều hướng một “khu vực lân cận” đầy phức tạp: Nga cũng là đối tác thân cận của Trung Quốc, trong khi Bắc Kinh lại là nguồn cung cấp vũ khí lớn cho Pakistan.

Bằng việc trải thảm đỏ đón Tổng thống Nga Vladimir Putin, New Delhi đang gửi tín hiệu đến cả phương Tây lẫn Trung Quốc rằng họ "có nhiều lựa chọn", theo nhận định của Kanti Bajpai, giáo sư thỉnh giảng ngành Quan hệ Quốc tế tại Đại học Ashoka.

Mối quan hệ gắn bó giữa Ấn Độ và Nga được hình thành từ thời Chiến tranh Lạnh.

Tuy nhiên, sự nghiêng về phía Moskva trở nên rõ rệt hơn vào những năm 1970. Nga bắt đầu cung cấp vũ khí cho Ấn Độ, và Moskva trở thành đối trọng đáng tin cậy – một vai trò mà họ vẫn coi trọng cho đến tận ngày nay.

Mặc dù Ấn Độ đã giảm mua lượng vũ khí của Nga trong bốn năm vừa qua, Moskva vẫn là nhà cung cấp quân sự hàng đầu của New Delhi, theo Viện Nghiên cứu Hòa bình Quốc tế Stockholm (SIPRI), một tổ chức chuyên theo dõi thị trường vũ khí toàn cầu.