Australia cho nghỉ hưu sớm phi đội C-27J Spartan sau chưa đầy 10 năm vận hành
Không quân Australia quyết định loại biên toàn bộ 10 máy bay vận tải Leonardo C-27J Spartan để chuyển dịch trọng tâm sang năng lực tác chiến tầm xa và hậu cần thương mại.
Không lực Hoàng gia Australia (RAAF) đã chính thức công bố kế hoạch cho nghỉ hưu sớm toàn bộ phi đội máy bay vận tải quân sự Leonardo C-27J Spartan. Đáng chú ý, những chiếc phi cơ này mới chỉ phục vụ trong biên chế chưa đầy 10 năm và vẫn còn trong tình trạng kỹ thuật tốt.
Thay đổi trọng tâm trong Chiến lược Quốc phòng mới
Quyết định loại biên phi đội C-27J được ghi nhận trong Chiến lược Quốc phòng Quốc gia đến năm 2026 của Australia, vừa công bố vào ngày 16/4. Tài liệu này vạch rõ lộ trình từ bỏ dòng máy bay Spartan để chuyển sang sử dụng các nền tảng máy bay thương mại cho nhiệm vụ vận chuyển nhân sự và hậu cần tại khu vực Thái Bình Dương.
Việc dừng hoạt động C-27J là một phần trong kế hoạch tái cấu trúc lực lượng, tập trung vào 9 ưu tiên trọng điểm. Trong đó, Không quân Australia ưu tiên phát triển khả năng thu thập thông tin tình báo, giám sát và trinh sát (ISR) tầm xa, đồng thời tăng cường năng lực tấn công trực diện. Các dự án quan trọng bao gồm tích hợp tên lửa AGM-158 JASSM-ER và LRASM lên tiêm kích F/A-18F Super Hornet và F-35A, đầu tư vào máy bay chiến đấu không người lái MQ-28A Ghost Bat và hiện đại hóa hệ thống quản lý tác chiến trên không.
Khó khăn trong bảo trì và chuỗi cung ứng
Phi đội C-27J của Australia bao gồm 10 chiếc, được bàn giao trong giai đoạn 2015 - 2018 và do Phi đội 35 tại Amberley vận hành. Mặc dù là loại máy bay vận tải linh hoạt, có thể hoạt động tại các đường băng ngắn và dã chiến, nhưng chương trình C-27J tại Australia đã gặp nhiều trở ngại lớn về kỹ thuật.
Báo cáo cho thấy dòng máy bay này liên tục gặp vấn đề về bảo trì và tỷ lệ sẵn sàng chiến đấu thấp. Nguyên nhân cốt lõi nằm ở những khó khăn trong chuỗi cung ứng linh kiện. Khác với các quốc gia khác mua trực tiếp từ nhà sản xuất Leonardo, Australia mua sắm thông qua chương trình Bán hàng Quân sự Nước ngoài (FMS) của Mỹ. Việc sử dụng các nhà thầu trung gian từ Mỹ đã khiến quá trình hỗ trợ kỹ thuật và cung ứng phụ tùng trở nên phức tạp và chậm trễ hơn.
Từ năm 2021, các máy bay này đã được điều chuyển từ nhiệm vụ chiến đấu sang vai trò hỗ trợ nhân đạo và cứu trợ thiên tai. Thực tế, C-27J đã chứng minh được hiệu quả trong các chiến dịch ứng phó cháy rừng năm 2019 - 2020 và đợt lũ lụt tại bang Queensland, nhờ khả năng tiếp cận các khu vực địa hình khó khăn mà các dòng máy bay lớn không thể tới được.
Lộ trình thay thế bằng C-130J và máy bay thương mại
Để lấp đầy khoảng trống sau khi C-27J nghỉ hưu, Australia đã đặt mua 20 chiếc C-130J Hercules mới, dự kiến bắt đầu bàn giao từ năm 2028. Phi đội này sẽ thay thế 12 chiếc C-130J hiện tại và đảm nhiệm các nhiệm vụ tác chiến phức tạp tại những khu vực có địa hình hiểm trở.
Bên cạnh đó, các dòng máy bay thương mại như ATR 72-600 đang được xem xét để đảm nhiệm vai trò hậu cần cơ bản. ATR 72-600 có khả năng chở tới 9,2 tấn hàng hóa và đã được sử dụng rộng rãi trong khu vực. Mặc dù thiếu cửa dốc phía sau và khả năng cất cánh trên đường băng dã chiến như C-27J, nhưng đây được coi là phương án tối ưu về chi phí cho các nhiệm vụ vận tải nhân sự và hàng hóa thông thường.
Về số phận của 10 chiếc C-27J Spartan, giới chuyên gia nhận định Australia có thể sẽ chào bán lại cho các quốc gia đối tác. Do thời gian phục vụ ngắn và được bảo dưỡng tốt, đây vẫn là một lựa chọn hấp dẫn cho những quân đội có nhu cầu về máy bay vận tải hạng trung hiện đại.
