Bà Marine Le Pen và cuộc đua vượt rào cản pháp lý tới Điện Élysée

Bản lĩnh từ nỗi sợ hãi và hành trình tái định hình đảng cánh hữu

Bà Marine Le Pen sinh ngày 5/8/1968 tại Neuilly-sur-Seine, Île-de-France trong một gia đình chính trị. Bà là con gái út của ông Jean-Marie Le Pen, người sáng lập đảng Mặt trận Quốc gia (FN)- tiền thân của đảng Tập hợp Quốc gia (RN) ngày nay. Tuổi thơ của bà không êm đềm như những đứa trẻ cùng trang lứa mà gắn liền với những biến động của thời cuộc. Ký ức sâu đậm nhất khi cô bé Marine Le Pen 8 tuổi là việc sống sót thần kỳ sau một vụ đánh bom khủng khiếp nhằm vào cha mình vào năm 1976, vụ nổ đã phá hủy hoàn toàn cầu thang căn hộ gia đình đang ngủ. Đứng lên từ nỗi sợ hãi, bà Marine Le Pen sớm rèn luyện cho mình một tinh thần thép và sự kiên định hiếm có.

Tốt nghiệp Thạc sĩ Luật năm 1991 và có bằng Nghiên cứu Nâng cao (DEA) về luật hình sự năm 1992 tại Đại học Panthéon-Assas danh tiếng, bà Marine Le Pen đã có 6 năm hành nghề luật sư tự do, chuyên bảo vệ các bị can nghèo. Kinh nghiệm tranh tụng sắc bén và sự hiểu biết sâu sắc về hệ thống tư pháp chính là bệ phóng quan trọng cho sự nghiệp chính trị của bà sau này, khi bà chính thức gia nhập bộ phận pháp lý của đảng Mặt trận Quốc gia vào năm 1998.

Bước ngoặt lớn vào ngày 16/1/2011, khi bà giành chiến thắng áp đảo trước ông Bruno Gollnisch với 67,65% số phiếu bầu, kế nhiệm cha mình trở thành Chủ tịch đảng Mặt trận Quốc gia. Ngay khi nắm quyền, bà Marine Le Pen đã thực hiện một chiến lược táo bạo, trái ngược với quan điểm của cha mình. Bà xây dựng lại đội ngũ, đồng thời trục xuất các thành viên gây tranh cãi do bị cáo buộc là phân biệt chủng tộc, bài Do Thái, thậm chí chấp nhận một quyết định nặng nề là khai trừ chính cha đẻ của mình ra khỏi đảng vào năm 2015 sau những phát ngôn gây tranh cãi của ông.

Bằng sự nhạy bén chính trị, bà nới lỏng nhiều lập trường cũ, chấp nhận quyền phá thai, ủng hộ việc thành lập các đoàn thể dân sự cho các cặp đồng tính và từng bước đưa đảng từ thế bị cô lập trở thành một lực lượng chính trị chính thống có sức hút mạnh với tầng lớp lao động Pháp. Nhờ đó, bà liên tiếp lọt vào danh sách 100 người có ảnh hưởng nhất thế giới của tạp chí Time vào năm 2011 và 2015, đồng thời được tạp chí Politico đánh giá là Nghị sĩ có ảnh hưởng lớn thứ hai tại Nghị viện Châu Âu vào năm 2016.

"Cú lội ngược dòng" pháp lý ngoạn mục

Dù có sự nghiệp chính trị lẫy lừng, con đường đến Điện Élysée của bà Marine Le Pen chưa bao giờ trải hoa hồng. Sau ba lần thất bại đáng tiếc vào các năm 2012, 2017 và 2022 trước các đối thủ François Hollande và Emmanuel Macron, bà đặt toàn bộ kỳ vọng vào cuộc đua năm 2027. Tuy nhiên, một "rào cản" pháp lý khổng lồ xuất hiện vào tháng 3/2025 khi bà bị kết án cấm tham gia bầu cử trong vòng 5 năm do cáo buộc sử dụng sai mục đích ngân sách của Nghị viện Châu Âu để chi trả cho các trợ lý của đảng tại Pháp trong hơn một thập kỷ. Phán quyết này được ví như "án tử" cho tham vọng chính trị của nữ chính trị gia 57 tuổi, buộc đảng RN phải tính đến phương án dự phòng đưa Chủ tịch đảng Jordan Bardella lên thay thế.

Thế nhưng, phán quyết mới nhất vào ngày 7/7/2026 từ Tòa phúc thẩm Paris đã đảo ngược tình thế một cách ngoạn mục. Tòa giữ nguyên tội danh liên quan đến tài chính công, nhưng mở ra lối thoát lớn cho tương lai chính trị của bà. Với bản án 3 năm tù, bà được hưởng 2 năm án treo và chỉ phải chịu 1 năm giám sát điện tử tại nơi cư trú. Quan trọng hơn, thời hạn cấm tranh cử được điều chỉnh xuống còn 45 tháng, trong đó 30 tháng án treo. Vì lệnh cấm đã có hiệu lực từ cuối tháng 3/2025, nên khoảng thời gian chấp hành án thực tế còn lại hoàn toàn không ảnh hưởng đến thời điểm cuộc bầu cử Tổng thống Pháp sẽ diễn ra vào tháng 4/2027.

Giải thích về phán quyết mang tính bước ngoặt này, Tòa phúc thẩm Paris nhấn mạnh một lập luận đáng chú ý: Tòa án cần phải cân nhắc yếu tố bảo đảm quyền lựa chọn của cử tri, vốn được xem là nền tảng cốt lõi của tiến trình dân chủ.

Biến số lớn trên bàn cờ chính trị nước Pháp

Ngay sau khi phán quyết được công bố, bà Marine Le Pen đã chứng minh bản lĩnh của một nữ chính trị gia kiên quyết trên chính trường khi lập tức kích hoạt lại trang web vận động tranh cử cá nhân và kêu gọi sự ủng hộ từ công chúng.

Xuất hiện trong cuộc trả lời phỏng vấn trên kênh truyền hình quốc gia TF1, bà tự tin tuyên bố sẽ kháng cáo lên Tòa Phá án- cơ quan tư pháp cao nhất của nước Pháp. Theo luật định, việc nộp đơn kháng cáo này sẽ tạm đình chỉ hiệu lực thi hành của bản án, bao gồm cả yêu cầu áp dụng biện pháp giám sát bằng thiết bị điện tử.

Bà Marine Le Pen khẳng định:“Quan điểm của tôi rất rõ ràng. Tôi sẽ không vận động tranh cử nếu phải đeo thiết bị giám sát điện tử. Khi đơn kháng cáo được thụ lý, việc thi hành bản án sẽ tạm dừng. Vì vậy, tôi sẽ tham gia chiến dịch tranh cử với tư cách một ứng viên tự do hoàn toàn”.

Sự trở lại đường đua của bà Le Pen ngay lập tức làm thay đổi hoàn toàn cục diện chính trị Pháp. Đồng thời chấm dứt những đồn đoán về vai trò của vị chủ tịch đảng RN trẻ tuổi Jordan Bardella. Giờ đây, ông Bardella tiếp tục là đồng minh chủ chốt, nhường sân khấu chính cho người tiền bối dày dặn kinh nghiệm trực tiếp dẫn dắt chiến dịch. Động thái này tạo nên một diễn biến hiếm thấy trong chính trường Pháp khi một ứng viên hàng đầu bước vào cuộc đua tổng thống trong lúc vẫn theo đuổi các thủ tục kháng cáo.

Ở chiều ngược lại, nhiều chính trị gia đối lập đã lên tiếng chỉ trích mạnh mẽ, cho rằng việc một ứng cử viên tiếp tục tranh cử khi đã bị kết tội sử dụng sai ngân sách công là một sự tổn hại nghiêm trọng đến tính liêm chính và có thể tạo ra những tiền lệ gây tranh cãi.

Các cuộc thăm dò dư luận gần đây cho thấy, đảng RN của bà Le Pen vẫn vững vàng ở vị trí dẫn đầu. Trong bối cảnh xã hội Pháp đang phân hóa sâu sắc bởi những bất ổn kinh tế - xã hội, cử tri dường như sẵn sàng đặt rắc rối pháp lý của các chính trị gia sang một bên để đổi lấy cam kết thay đổi mạnh mẽ. Cuộc đua giành chiếc ghế chủ nhân Điện Élysée vào năm tới là bài trắc nghiệm lớn về niềm tin của công chúng. Bà Marine Le Pen, với nỗ lực vượt qua rào cản pháp lý ngoạn mục, đang tiến gần hơn bao giờ hết tới giấc mơ bước vào Điện Élysée.