Xã hội

Bài cuối: Mùa xuân mới ở non cao

Thành Chung, Thành Cường, Hoài Thu, Hải Thượng • 22/12/2025 15:30

Những bản làng miền Tây xứ Nghệ hôm nay đang dần “thay da, đổi thịt”. Ở đó, những con đường bê tông mới mở, nhà văn hóa sáng đèn, công trình nước sạch, trường học khang trang… đều mang đậm dấu ấn của những người lính Cụ Hồ - những người đã và đang mang mùa xuân ấm no lên vùng cao.

Phát triển bản làng vùng biên

Piêng Lâng là một bản nghèo biên giới, cách trung tâm xã Quế Phong 25 km. Bản được thành lập vào năm 2007; hiện có 56 hộ, với 259 nhân khẩu, chủ yếu đồng bào dân tộc Thái. Sinh kế của người dân phụ thuộc vào nương rẫy, rừng núi... 3 năm trước, Piêng Lâng vẫn còn heo hút, nằm tách biệt với các bản khác. Con đường đất vào bản nhỏ hẹp, trơn trượt. Giao thương khó khăn khiến cuộc sống càng thêm túng quẫn.

3 năm trở lại đây, bản Piêng Lâng đã được đánh thức. Đường vào bản Piêng Lâng đã được bê tông hóa, vững chãi, nối liền với trung tâm xã. Bản có nhà cộng đồng khang trang, đủ thiết chế văn hóa. Ông Ngân Văn Minh - Bí thư Chi bộ bản xúc động nói: “Các công trình này đều do Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh giúp đỡ, tổng giá trị gần 500 triệu đồng. Giờ ô tô vào tận bản thu mua nông, lâm sản, bà con đi lại dễ dàng, không còn cảnh lội suối, gùi hàng. Bà con bán được hàng, cuộc sống đỡ khổ hơn nhiều”.

Không chỉ bản Piêng Lâng, khắp xã Quế Phong hôm nay đâu đâu cũng in dấu bàn tay người lính. Ông Quang Văn Thuyên - Bí thư Chi bộ bản Mờ kể: “Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh hỗ trợ xây dựng tuyến đường bê tông dài gần 2 km nối trục chính vào khu sản xuất, giúp 92 hộ dân hưởng lợi. Còn nhà văn hóa mới trị giá hơn 100 triệu đồng được Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh xây tặng giúp bà con quây quần sinh hoạt, tập văn nghệ, vui lắm”.

“

Bộ đội tặng bản hệ thống đèn năng lượng mặt trời gồm 20 cột. Nhờ có đèn, đường bản sáng, bà con đi lại ban đêm an toàn hơn, an ninh, trật tự cũng tốt hơn

Đồng chí Vi Văn Kỳ - Trưởng Chà Lấu, xã Quế Phong

Ở bản Chà Lấu, Trưởng bản Vi Văn Kỳ chia sẻ niềm vui: “Bộ đội tặng bản hệ thống đèn năng lượng mặt trời gồm 20 cột. Nhờ có đèn, đường bản sáng, bà con đi lại ban đêm an toàn hơn, an ninh, trật tự cũng tốt hơn”... Chỉ tay về ngôi nhà sàn 2 tầng sáng màu gỗ mới, anh Kỳ cho biết thêm: “Đó là nhà của gia đình anh Hà Văn Ngọc - 1 trong 2 hộ nghèo được bộ đội tặng nhà. Vợ chồng anh Ngọc đau ốm quanh năm, nhà dột nát. Năm 2024, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh tặng căn nhà sàn này, rất vững chãi, ấm cúng. Hôm bàn giao, cả bản ai cũng mừng thay cho vợ chồng”.

Từ sự hỗ trợ của Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh mà nhiều hộ gia đình ở xã Quế Phong đã vượt khó vươn lên thoát nghèo. Tiêu biểu là gia đình anh Lữ Minh Thường - chị Lô Thị Hiền ở bản Chà Lấu. Nhận 1 con bò giống 5 năm trước, nay họ đã có đàn bò 8 con. Ngoài nuôi bò, gia đình còn trồng thêm sắn, keo, quế. “Nhờ có con bò của bộ đội tặng mà gia đình tôi có vốn làm ăn, hai đứa nhỏ được đi học đầy đủ”, anh Thường kể.

Không chỉ lo kinh tế, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh còn đặc biệt quan tâm giáo dục vùng khó. Năm 2021, thương học sinh Trường Phổ thông DTBT TH&THCS Nậm Giải chưa có nhà ăn đảm bảo, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh đã hỗ trợ 1,8 tỷ đồng xây dựng khu nhà ăn bán trú rộng 360m², khang trang, sạch đẹp. Thầy Hồ Sỹ Quý - Hiệu phó nhà trường nói: “Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh còn lắp hệ thống nước nóng, tặng chăn màn, bàn ghế. Bữa cơm học sinh giờ đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm hơn”.

Ông Sầm Văn Thành - Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy xã Quế Phong (nguyên Bí thư Đảng ủy xã Nậm Giải) khẳng định: “Những năm qua, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh đã giúp xã xây dựng cơ sở chính trị vững mạnh, phát triển hạ tầng và nâng cao đời sống người dân. Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh đã khám, cấp phát thuốc cho hơn 2.500 lượt người; nạo vét 167 km kênh mương; san lấp 123.500m² mặt bằng; hỗ trợ 2.000 tấn xi măng; sửa chữa và làm mới 287 km đường liên thôn; trồng 17.500 cây xanh. Tổng giá trị các công trình, phần quà hỗ trợ đạt trên 9 tỷ đồng... Nhờ sự giúp đỡ đó, xã Quế Phong từng bước giảm nghèo bền vững, an sinh xã hội được đảm bảo”.

Dân khó có bộ đội

Ở vùng cao Nghệ An, câu nói “Dân khó là có bộ đội” đã thành sự thật hiển nhiên. Nơi nào thiên tai, nơi ấy có bộ đội. Nơi nào nghèo khó, nơi ấy có bàn tay người lính. Theo Đại tá Phạm Đình Trung - Phó Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Nghệ An, với tinh thần "Không để ai bị bỏ lại phía sau", lực lượng quân sự tỉnh luôn chung tay cùng đồng bào miền núi, vùng biên. Đó không chỉ là sự hỗ trợ vật chất mà còn là biểu hiện của tình quân - dân keo sơn.

5 năm qua, lực lượng quân sự tỉnh đã đóng góp nhiều công sức để thực hiện công cuộc xóa đói, giảm nghèo, xây dựng nông thôn mới. Cụ thể, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh đã huy động 23.132 ngày công để xây dựng, tu sửa 155 km đường bê tông, 28 km đường điện, 187 km kênh mương nội đồng; xây 1 nhà văn hóa cộng đồng, 12 trường học, 23 phòng học, 9 trạm y tế, 12 chợ nông thôn, 18 công trình nước sạch, 8 cầu và 160 nhà ở... Ngoài ra, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh còn cung cấp giống cây trồng, vật nuôi cho các hộ gia đình phát triển kinh tế bền vững.

Song song với đó, nhiều phong trào, chương trình do Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh tổ chức đã lan tỏa sâu rộng, như: “Cả nước chung tay vì người nghèo - Không để ai bị bỏ lại phía sau”, “Xuân biên giới, Tết thắm tình quân - dân”, “Mẹ đỡ đầu - Kết nối yêu thương”, “Nâng bước em đến trường”… Từ những chương trình ấy, 840 hộ nghèo ở các xã vùng cao biên giới đã được tặng quà trị giá 960 triệu đồng; 40 máy tính bảng, 2.500 áo ấm, 200 xe đạp được trao cho học sinh; 109 học sinh dân tộc thiểu số được nhận nuôi, hỗ trợ hơn 1,35 tỷ đồng; 6 lớp xóa mù chữ mở cho 371 người dân vùng cao.

Với tinh thần “giúp dân là mệnh lệnh từ trái tim”, 5 năm qua, lực lượng Bộ đội Biên phòng tỉnh (Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Nghệ An) cũng đã triển khai hàng trăm mô hình hiệu quả. Đại tá Trần Đăng Khoa - Phó Chính ủy Bộ đội Biên phòng tỉnh cho biết: “Bộ đội Biên phòng tỉnh huy động hàng chục nghìn ngày công để làm mới, sửa chữa gần 500 km đường giao thông, cải tạo 195 km kênh mương, xây và sửa chữa 210 ngôi nhà cho hộ nghèo, huy động hơn 41 tỷ đồng cho an sinh xã hội. Ngoài ra, Bộ đội Biên phòng tỉnh còn tặng bà con 270 con bò, 148 con dê, 424 con lợn giống... và triển khai 57 mô hình kinh tế giúp dân”.

Đặc biệt, mỗi đảng viên Biên phòng còn được giao phụ trách từ 4-5 hộ nghèo, giúp các hộ này làm ăn, học kỹ thuật trồng trọt, chăn nuôi. “Chúng tôi coi đó là nhiệm vụ lâu dài. Khi dân no ấm, biên giới mới bình yên”, Đại tá Trần Đăng Khoa nói.

Ở miền Tây Nghệ An, từ những mái trường vùng cao, bữa cơm học sinh cho đến con đường bê tông mới mở... đều có bàn tay, giọt mồ hôi của người lính Cụ Hồ. Hình ảnh bộ đội giúp dân dựng nhà, làm đường, gieo mạ, khám bệnh, dạy chữ đã trở nên quen thuộc, gần gũi đến thân thương. Đồng chí Bùi Thanh An - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh khẳng định: Lực lượng quân sự tỉnh đã và đang phát huy tốt vai trò tăng cường quốc phòng, an ninh, bảo vệ Tổ quốc; hỗ trợ xây dựng cơ sở chính trị vững mạnh; giúp nhân dân xóa đói, giảm nghèo, ổn định đời sống xã hội.

Theo Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh, trước hết, lực lượng quân sự luôn bám sát địa bàn, nắm chắc tình hình, phối hợp chặt chẽ với chính quyền để triển khai chủ trương, chính sách hiệu quả. Trong phòng, chống thiên tai, bộ đội luôn là tuyến đầu, có mặt nơi khó khăn nhất. Hình ảnh người lính vượt lũ cứu dân, dựng lại nhà cửa, khơi thông giao thông đã trở thành biểu tượng của tinh thần “Vì nhân dân quên mình”.

Song song với nhiệm vụ quốc phòng, lực lượng quân sự còn là động lực phát triển kinh tế - xã hội vùng biên. Các mô hình sản xuất, chuyển giao kỹ thuật, hỗ trợ sinh kế được lực lượng triển khai sâu rộng, giúp người dân thoát nghèo, ổn định đời sống. Nhiều công trình dân sinh, đường giao thông, cầu dân sinh, điểm trường, nhà văn hóa được bộ đội tham gia xây dựng, tạo chuyển biến rõ rệt về hạ tầng và đời sống vùng sâu, vùng xa.

Đặc biệt, trong công tác đối ngoại, lực lượng quân sự tỉnh đóng vai trò “cầu nối hòa bình” trong mối quan hệ đặc biệt Việt - Lào. Những chương trình kết nghĩa bản - bản, tuần tra song phương, giao lưu hữu nghị, khám, chữa bệnh, tặng quà cho nhân dân Lào đã góp phần xây dựng biên giới hòa bình, hữu nghị, hợp tác cùng phát triển, đồng chí Bùi Thanh An nêu rõ.