Cần thống nhất để phát huy vai trò thực tế

(Baonghean) - Ngày 23/2, Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc mở phiên thảo luận với chủ đề "Duy trì hòa bình và an ninh quốc tế: Suy ngẫm về lịch sử, tái khẳng định cam kết mạnh mẽ đối với các mục đích, nguyên tắc của Hiến chương Liên Hợp quốc”. Trước những bất đồng xảy ra trong thời gian qua tại Hội đồng Bảo an, bên cạnh việc tạo cơ hội cho các nước thành viên tái khẳng định cam kết đối với các nguyên tắc trong Hiến chương Liên Hợp quốc thì đây cũng là diễn đàn để các bên lắng nghe lẫn nhau, thể hiện tinh thần xây dựng góp phần vào sự vững mạnh của Liên Hợp quốc nói chung và Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc nói riêng. 

Phiên họp toàn thể tại Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc với chủ đề "Duy trì hòa bình và an ninh quốc tế" ngày 23/2. Nguồn: THX/TTXVN
 
 
Tại phiên thảo luận này, Ngoại trưởng Nga cho rằng “Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc cần làm đúng thẩm quyền của mình, đồng thời thực sự trở thành một công cụ hiệu quả và có tầm ảnh hưởng đối với việc gìn giữ hòa bình và an ninh, thay vì trở thành một đấu trường của cuộc đấu tranh tuyên truyền, trong đó Liên Hợp quốc sẽ có nguy cơ bị gạt sang một bên trong các vấn đề quan trọng của quốc tế”. Có thể thấy, chia rẽ không phải là vấn đề mới của Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc, song đây lại là vấn đề mà dư luận thế giới nhắc đến nhiều trong một vài năm trở lại đây, đặc biệt là trong năm 2014 nhiều sóng gió vừa qua. Tính riêng cuộc khủng hoảng Ucraina, Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc đã tổ chức hàng chục cuộc họp mà không đưa ra được kết quả khả quan nào. Đây rõ ràng là vấn đề khiến các quốc gia thành viên cần phải suy ngẫm. Cuộc khủng hoảng Ucraina đã và đang tạo ra mâu thuẫn sâu sắc giữa Nga và các nước phương Tây, đẩy quan hệ Đông - Tây xuống mức thấp nhất kể từ khi chiến tranh lạnh kết thúc. 
 
Với 5 thành viên thường trực có quyền phủ quyết bao gồm Anh, Pháp, Mỹ, Nga và Trung Quốc, Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc là cơ quan quyền lực nhất hành tinh, chịu trách nhiệm chính về việc duy trì hoà bình và an ninh quốc tế. Nhìn lại lịch sử có thể thấy, Liên Xô trước đây và Nga hiện nay thường có lập trường khác biệt trong đa số các vấn đề quốc tế với các nước Anh, Pháp, Mỹ. Song, không phải không có những vấn đề mà Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc đưa ra được lập trường thống nhất chung, đó là các vấn đề liên quan đến gìn giữ hòa bình ở một số quốc gia châu Phi, Trung Đông hay về ngăn chặn dịch bệnh... Tuy nhiên, ngày nay, khi thế giới không còn phân thành 2 cực như thời chiến tranh lạnh, các nước thành viên Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc vẫn chưa thực sự đạt được những đồng thuận quan trọng để giải quyết vấn đề đặt ra trên thế giới.
 
Tổng thư ký Liên Hợp quốc Ban Ki-mun khẳng định “An ninh tập thể là mục tiêu cốt lõi của Liên Hợp quốc, đồng thời nhấn mạnh ngăn ngừa các cuộc xung đột vũ trang là vấn đề trọng tâm trong hiến chương của tổ chức này”. Do đó, tiếp tục sứ mệnh duy trì hoà bình và an ninh quốc tế một cách hiệu quả là việc cần làm để Hội đồng Bảo an xứng đáng với vai trò của mình. Bởi mọi nghị quyết đều không thể được thông qua nếu như 1 thành viên thường trực trong số các nước Anh, Pháp, Mỹ, Nga, Trung Quốc bỏ lá phiếu phủ quyết.
 
Nhìn chung, sự chia rẽ, bất đồng là vấn đề sẽ còn tồn tại ở Liên Hợp quốc nói chung và Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc nói riêng. Nhưng làm thế nào để thu hẹp những mâu thuẫn và bất đồng đó lại là vấn đề mà gần 200 thành viên Liên Hợp quốc cần quan tâm suy nghĩ. Năm 2015 đánh dấu tròn 70 năm tổ chức đa phương lớn nhất toàn cầu này ra đời và các nước cần phản ánh một cách nghiêm túc sự nghiệp chung trong các hoạt động hòa bình, kiến tạo hòa bình, trao quyền hành hợp pháp cho phụ nữ, giảm thiểu nguy cơ thiên tai... Các quốc gia cần chung tay gìn giữ giá trị Hiến chương Liên Hợp quốc, trong đó vai trò tiên phong thuộc về các thành viên Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc. Có như vậy, thế giới sẽ giảm bớt được chiến tranh, xung đột, xây dựng hòa bình và chung tay giải quyết các vấn nạn chung hiện nay, đó là ngăn chặn thiên tai, dịch bệnh và giải quyết vấn đề biến đổi khí hậu toàn cầu.
 
 
Nguyễn Cao Biền