Cần xây dựng cửa hàng bưu chính đa dịch vụ

(Baonghean) - Bưu điện văn hoá xã là điểm giao dịch gửi thư, gọi điện thoại, truy cập các dịch vụ bưu chính của đại đa số người dân. Thế nhưng, những năm gần đây, các điểm bưu điện văn hoá xã không phát huy hiệu quả bởi sự xuất hiện của các loại hình thông tin liên lạc ngày càng tiên tiến, hiện đại, đáp ứng tốt hơn các nhu cầu trao đổi thông tin của con người. Chính điều này đã và đang làm cho các điểm bưu điện văn hoá xã mất dần vai trò và ngày càng mờ nhạt trong cuộc sống hiện nay...
 
Một thực tế hiện nay chúng ta dễ nhận thấy nhất là các điểm bưu điện văn hoá xã “đóng nhiều hơn mở”, lượng khách đến giao dịch hầu như không có. Ngày trước người ta phụ thuộc vào nó bao nhiêu thì nay người ta thờ ơ bấy nhiêu.  Nguyên nhân là do bưu điện văn hoá xã ngày càng mất thị phần về dịch vụ bưu chính viễn thông; đặc biệt là từ khi chia tách. Hơn nữa, do phát triển nhanh về công nghệ thông tin như các mạng điện thoại di động, internet tốc độ cao... người sử dụng điện thoại di động ngày càng tăng nên đã giảm đáng kể số lượng người sử dụng điện thoại cố định hay đến các điểm bưu điện văn hoá xã thực hiện giao dịch. Trong khi đó, cơ sở vật chất các điểm bưu điện văn hoá xã hầu hết được xây dựng cách đây khoảng 10 năm nên đã xuống cấp. Không có người đến giao dịch đồng nghĩa với việc công việc của các nhân viên trực điểm bưu điện văn hoá xã không có.
 
Thiếu việc làm, kinh doanh kém hiệu quả, nhân viên trực đến làm việc không theo giờ giấc quy định. Thêm vào đó, nghiệp vụ của họ cơ bản chưa qua đào tạo chuyên đề, thiếu kỹ năng giao tiếp với khách hàng nên đã không tạo ra sự hấp dẫn và thu hút. Đặc biệt, hầu hết cán bộ trực bưu điện văn hoá xã đều là nữ, khi có gia đình thì ở ngay tại đây nên vô tình đã biến điểm bưu điện văn hoá xã thành nhà ở, nơi kinh doanh bán các hàng tạp hóa, thậm chí thành chỗ để xe máy, ô tô của các gia đình ở gần đó nên không đảm bảo môi trường văn hoá, thiếu văn minh thương mại trong kinh doanh; phục vụ.
 
Mặc dù ngành Bưu điện và ngành Văn hoá đã có công văn liên tịch nhằm mục đích văn hoá hỗ trợ cho Bưu chính viễn thông phát triển, Bưu chính viễn thông hỗ trợ cho Văn hoá phát triển, thế nhưng, các địa phương đều có nhà văn hoá hoạt động độc lập nên họ không cần đến điểm bưu điện văn hoá xã để sinh hoạt, trong khi đó, ngành Bưu điện đang phải gồng mình tự khắc phục những yếu kém của điểm bưu điện văn hoá xã. Đó là những nguyên nhân dẫn đến thực trạng các điểm bưu điện văn hoá xã hoạt động kém hiệu quả và hàng năm phải bù lỗ quá nhiều. Thu bất cập chi, hoạt động thiếu hiệu quả đang biến những điểm bưu điện văn hoá xã thành “đồ thừa”.
 
Trước thực trạng trên, để các điểm bưu điện văn hoá xã tồn tại, đứng vững, hoạt động hiệu quả tiến tới kinh doanh có lãi thì cần phải có rất nhiều những giải pháp đồng bộ mang tính dài hơi. Trước mắt cần tạo điều kiện phát triển mạng lưới dịch vụ internet gồm truy cập thông tin trên mạng, chát, game, dịch vụ quầy hàng thương mại... bởi đây đang là lĩnh vực phát triển mạnh mẽ trong giai đoạn hiện nay mà nếu phát triển dịch vụ này tại các điểm bưu điện văn hoá xã, nếu có mất thị phần thì cũng phải khoảng 5 năm nữa, như vậy 1-3 năm nữa vẫn có tính khả thi.
 
Giải pháp thứ 2 trong chiến lược đưa điểm bưu điện văn hoá xã hoạt động hiệu quả là rà soát, phân loại cho phù hợp với mô hình từng điểm để biết điểm nào có khả năng kinh doanh hàng hoá, có khả năng làm đại lý tốt về cung cấp dịch vụ bưu chính viễn thông, từ đó có thể khai thác được thế mạnh của từng điểm. Được biết, các điểm bưu điện văn hoá xã đều nằm ở vùng trung tâm nên rất thuận lợi để phát triển thành những cửa hàng kinh doanh, bán lẻ, cửa hàng bưu chính đa dịch vụ. Nhưng để phát triển được mô hình này thì cần hỗ trợ vốn cho những nhân viên trực tự kinh doanh theo hình thức cá thể. Hoặc phối hợp triển khai chương trình cung cấp dịch vụ viễn thông công ích giai đoạn 2011- 2015 và triển khai tiếp dự án cấp quốc gia về nâng cao năng lực sử dụng máy tính và truy cập internet công cộng cho các điểm bưu điện văn hoá xã làm bàn đạp tạo tính hiệu quả trong hoạt động.
 
Như vậy, việc đưa các điểm bưu điện văn hoá xã hoạt động có hiệu quả trở lại sẽ cần rất nhiều sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, các ngành. Nhưng trước hết, trong lộ trình này, đi tiên phong hàng đầu thì không ai khác chính là ngành Bưu chính viễn thông.
 
Văn Nguyễn