Chăm sóc, bảo vệ thế hệ tương lai với BHYT học sinh, sinh viên

(Baonghean) - Không chỉ chú trọng đào tạo, bồi dưỡng văn hóa, mà tại các nhà trường, việc nâng cao, bảo vệ thể chất cho học sinh, sinh viên (HSSV) cũng được xác định là nhiệm vụ hàng đầu. Góp phần vào mục tiêu đó, ngành BHXH đã phối hợp với các ngành, đoàn thể phát triển tỷ lệ tham gia BHYT HSSV ngày càng cao, tạo điều kiện chăm sóc sức khỏe ban đầu, phòng, chống các bệnh học đường hiệu quả.
Hơn 95% HSSV toàn tỉnh tham gia BHYT
Là một trong những điểm sáng về tỷ lệ tham gia BHYT học sinh khi nhiều năm liền giữ vững ở mức 100%, Trường Tiểu học Cửa Nam I (TP. Vinh) có nhiều cách làm hay, hiệu quả trong thực hiện nhiệm vụ quan trọng này. Cô Lê Thị Bắc - Hiệu trưởng cho biết, ban giám hiệu nhà trường xác định việc “phủ sóng” BHYT không chỉ là mục tiêu đặt ra để “về đích” về mặt số liệu, mà hơn cả, công tác phát triển đối tượng tham gia BHYT phải song song với quá trình nâng cao nhận thức, giúp mỗi cán bộ, giáo viên, phụ huynh, học sinh hiểu rõ lợi ích thiết thực, ý nghĩa nhân văn từ tấm thẻ nhỏ bé ấy. 
Học sinh Trường THCS Lê Lợi (TP. Vinh) thi kéo co, rèn luyện thể chất. Ảnh: Phước Anh
Để làm được điều đó, ngay từ đầu năm học, tại các cuộc họp chi bộ, họp chuyên môn, ban giám hiệu trường đã đặt mục tiêu cụ thể, phân công nhiệm vụ và gắn chỉ tiêu vận động BHYT học sinh vào bình xét thi đua cuối năm đối với cán bộ, giáo viên. Ngoài ra, tăng cường phối hợp với chính quyền, các ngành, đoàn thể địa phương thường xuyên làm tốt công tác tuyên truyền, rà soát và phân loại học sinh theo từng địa bàn cư trú, hoàn cảnh gia đình… để có hướng vận động tham gia phù hợp. Để phụ huynh thêm tin tưởng vào giá trị của thẻ BHYT, công tác giáo dục thể chất, chăm sóc sức khỏe cho học sinh ở trường được duy trì thường xuyên, chất lượng; các sự cố trong quá trình các em học tập, vui chơi được cán bộ y tế học đường xử lý kịp thời. 
Học sinh mầm non huyện Đô Lương trong giờ học. Ảnh: Mỹ Hà
Quá trình tham gia BHYT HSSV cho con, em mình, nhiều phụ huynh đã thực sự thay đổi quan điểm, nhận thức của mình. Chị Đặng Thị Xoan (xã Hưng Khánh, Hưng Nguyên) có 2 con đang học lớp 3 và lớp 7. Lâu nay, chị vẫn đóng tiền mua thẻ BHYT cho các con, nhưng với suy nghĩ “BHYT là một trong những khoản quỹ, phí đầu năm ở trường phải chấp hành, không đóng không được”.
Vậy nhưng, cách đây 2 năm, chị đã thấu hiểu thực sự lợi ích, ý nghĩa nhân văn từ tấm thẻ nhỏ bé ấy. Trong một lần khám sức khỏe định kỳ ở trường, cán bộ y tế học đường thông báo cho gia đình về những dấu hiệu dị tật tim của cô con gái nhỏ. Hốt hoảng đưa con đi khám thì không may điều rủi ro ấy lại thành sự thực. Hành trình “chiến đấu” với căn bệnh hiểm nghèo quá đỗi gian nan, tốn kém, chị Xoan nói rằng, nếu không có tấm thẻ BHYT thì gia đình chị hẳn khó có thể chăm sóc con tốt được như bây giờ.
Tỷ lệ tham gia BHYT HSSV cao không chỉ ở các trường đóng chân ở khu vực thuận lợi, trung tâm thành phố, mà tại nhiều địa phương vùng khó, số lượng học sinh tham gia BHYT cũng đạt kết quả rất khả quan. Trường Tiểu học Nghi Hương, Trường THCS Lê Thị Bạch Cát, Trung tâm Giáo dục thường xuyên TX. Cửa Lò, Trường Tiểu học Đồng Văn 1, Trường THCS Nghĩa Đồng, Trường THPT Tân Kỳ… đều đạt 100% học sinh tham gia. Đặc biệt, riêng huyện Nam Đàn có 100% các trường học đóng trên địa bàn huyện đều có HSSV tham gia BHYT với tỷ lệ tuyệt đối.

Một buổi học tại trường PT DTNT THCS Hội Nga - Quỳ Châu. Ảnh Mỹ Hà
Con số tăng trưởng tỷ lệ tham gia BHYT HSSV ở Nghệ An dù chưa đạt chỉ tiêu Thủ tướng Chính phủ giao 100% tại Quyết định số 1167/QĐ-TTg về việc điều chỉnh giao chỉ tiêu thực hiện bảo hiểm y tế giai đoạn 2016 - 2020, nhưng với những khó khăn đặc thù riêng, sự tăng trưởng này vẫn được đánh giá cao.
Nếu như năm học 2012 - 2013, cả tỉnh mới chỉ có 79,86% HSSV tham gia BHYT, thì đến năm học 2013- 2014, tỷ lệ HSSV tham gia BHYT đã tăng lên gần 88,55%. Năm học 2014 - 2015, con số này là 90,39%. Năm học 2015 - 2016, mặc dù mức đóng điều chỉnh tăng từ 3% lên 4,5% mức lương cơ sở nhưng kết quả đạt được vẫn khả quan khi tỷ lệ HSSV tham gia BHYT đạt 91,88%. Đến năm học 2016 - 2017, số HSSV tham gia BHYT đạt tỷ lệ 93,96%. Năm học 2017 - 2018, đạt tỷ lệ 95,49%. 
Nhiều lợi ích 
Những năm gần đây, công tác triển khai BHYT HSSV được đánh giá là linh hoạt với nhiều phương thức, cách làm nhằm giảm áp lực tài chính, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho phụ huynh, học sinh. BHXH tỉnh cho biết, mức đóng bảo hiểm y tế hàng tháng của HSSV hiện bằng 4,5% mức lương cơ sở (tức là 4,5% x 1.390.000 đồng/tháng). Trong đó, học sinh, sinh viên chỉ cần đóng 70% chi phí, còn 30% còn lại sẽ được Nhà nước hỗ trợ. Như vậy, mức đóng BHYT HSSV cho năm học 2018 - 2019 (12 tháng) là 750.600 đồng. Trong đó, học sinh, sinh viên đóng 70%, tương ứng là 525.420 đồng; Ngân sách Nhà nước hỗ trợ 30%, tương ứng 225.180 đồng. Khi mức lương cơ sở thay đổi thì mức thu sẽ thay đổi tương ứng với tỷ lệ đóng như trên. HSSV có thể lựa chọn các phương thức đóng 3 tháng, 6 tháng, 9 tháng hoặc 12 tháng tính theo năm tài chính. 
Mức đóng không quá cao so với mặt bằng chung đời sống kinh tế - xã hội của số đông người dân hiện nay, nhưng quyền lợi được hưởng từ tấm thẻ BHYT lại rất lớn. Theo quy định của Luật, HSSV được chăm sóc sức khỏe ban đầu tại trường (sơ cấp cứu, xử trí ban đầu khi bị tai nạn thương tích, các bệnh thông thường trong thời gian học tập); được khám, chữa bệnh trong trường hợp tự tử, tự gây thương tích; khám, chữa bệnh tổn thương về thể chất, tinh thần do hành vi vi phạm pháp luật của người đó gây ra.
Ngoài ra, HSSV được thanh toán chi phí vận chuyển người bệnh từ tuyến huyện lên tuyến trên đối với HSSV có mã thẻ BT, HN, DT, DK, XD và TS trong trường hợp cấp cứu hoặc khi đang điều trị nội trú phải chuyển tuyến chuyên môn kỹ thuật; được thanh toán thuốc, hóa chất, vật tư y tế, dịch vụ kỹ thuật y tế theo tỷ lệ, điều kiện thanh toán do Bộ trưởng Bộ Y tế quy định. Trên thực tế, những năm qua, trên địa bàn tỉnh đã có hàng trăm trường hợp HSSV được quỹ BHYT chi trả vài trăm triệu đồng trong quá trình điều trị bệnh.
Từ nguồn quỹ BHYT, công tác chăm sóc sức khỏe ban đầu ở các trường học được quan tâm đầu tư. Ảnh: Phước Anh
Không ai mua thẻ BHYT mà lại có “mong muốn” sử dụng, tâm lý chung là mua thẻ BHYT là mua sự an tâm, mua sự bảo hiểm cho tương lai nếu có rủi ro về sức khỏe. Nói cách khác, một khi tham gia vào hệ thống BHYT, mỗi phụ huynh, học sinh, sinh viên không chỉ có được “bùa hộ mệnh” cho bản thân, mà còn thể hiện trách nhiệm cộng đồng, tinh thần chung sức “mình vì mọi người, mọi người vì mình”. Với ý nghĩa, mục tiêu tốt đẹp ấy, công tác phát triển BHYT HSSV đang được ngành BHXH và các sở, ngành, đoàn thể chung tay, đẩy mạnh tuyên truyền, nhằm “phủ sóng” đến mọi người, mọi nhà. 

Mức hưởng khám, chữa bệnh theo thẻ BHYT đúng thủ tục quy định

• Mức 100% chi phí KCB BHYT đối với các trường hợp sau:
- HSSV có mã thẻ BHYT là: BT, HN, DT, DK, XD, TS; khám, chữa bệnh tại tuyến xã; Tổng chi phí của một lần khám, chữa bệnh thấp hơn 15% mức lương cơ sở (hiện nay là 208.500 đồng);
- Học sinh, sinh viên còn được hưởng 100% chi phí trong trường hợp có thời gian tham gia BHYT 5 năm liên tục trở lên, đồng thời có số tiền cùng chi trả chi phí khám, chữa bệnh trong năm lớn hơn 6 tháng lương cơ sở (8.340.000 đồng) thì được cơ quan BHXH cấp giấy chứng nhận không cùng chi trả trong năm.
• Mức 95% chi phí khám, chữa bệnh khi HSSV có mã thẻ BHYT là: TC, CN;
• Mức 80% chi phí khám, chữa bệnh đối với mã thẻ HS, SV, TA, TQ, TY, TV.
Trường hợp cấp cứu: Học sinh, sinh viên được khám, chữa bệnh tại bất kỳ cơ sở khám, chữa bệnh nào.