Chọi trâu xứ Nghệ

(Baonghean) - Từ xưa, câu ca "Dù ai mua đâu bán đâu / Mồng mười tháng Tám chọi trâu thì về" dường như chỉ dành cho Đồ Sơn (Hải Phòng), Lập Thạch (Vĩnh Phúc), Hàm Yên (Tuyên Quang), hoặc Phù Ninh (Phú Thọ), những địa danh đã gắn liền với lễ hội mang đậm chất văn minh lúa nước của người Việt cổ tự bao đời.
Nhưng có lẽ ít ai biết rằng, tại xứ Nghệ cũng đã có hội chọi trâu, tuy mới hình thành nhưng cũng gay cấn và hấp dẫn không kém gì những vùng đất từng vang danh. Đó là lễ hội chọi trâu tại xã Nghi Thái (huyện Nghi Lộc), mới được khởi phát từ 2 năm nay.

Đúng vào ngày 10/8 AL (17.9 DL) năm nay, người dân vùng Phúc-Thái-Thọ và nhiều xã lân cận của huyện Nghi Lộc đã tìm về xã Nghi Thái để tham dự một lễ hội được coi là "nhất của xã" như lời bà Nguyễn Thị Tĩnh (xóm Thái Sơn-Nghi Thái) hồ hởi nói với chúng tôi. Còn lão nông Nguyễn Văn Đăng, 70 tuổi thì trầm ngâm "Con trâu cày cấy với bầy tui, chừ hắn được ra sân đấu, hay lắm chú ạ!”. Trời nắng oi nồng, nhưng hàng ngàn người dân vẫn chen chúc nhau để được xem những “ông trâu”, người bạn thân thiết của nhà nông, "trổ tài" trên sàn đấu.

Hệ thống loa phóng thanh, trống thúc trận làm cho không khí càng thêm sôi động

Theo anh Nguyễn Văn Thanh, xóm Thái Lộc (xã Nghi Thái), thực ra lễ hội chọi trâu "cấp xã" mới chỉ bắt đầu từ năm 2009, giữa những người bạn trâu, có tâm huyết với con trâu. Lúc đó, trận đấu mới chỉ có vỏn vẹn 2 “ông trâu“ đấu với nhau. Năm nay, số lượng lên đến 5 “ông”, riêng xóm Thái Lộc chiếm 3 “ông”. Dầu ít ỏi vậy, nhưng cũng có luật định rõ ràng. Với phương thức đấu trực tiếp, "ông" này bỏ chạy sẽ đấu ngay với "ông” kế tiếp. Đấu trường vốn dĩ là sân vận động xã, cát lún ngập vì mưa, nhưng khán giả không quản ngại, thậm chí mái bằng, tầng 1, 2 của các gia đình lân cận cũng được tận dụng để trở thành “khán đài".

Mỗi lúc vào trận đấu mới, khi các "ông" trâu tiến ra đấu trường, toàn bộ khán giả đều sôi lên trong một không khí phấn khích. Tiếng vỗ tay, tiếng bình phẩm về các "ông" át hẳn cả lời của người dẫn chương trình khiến chúng ta cảm nhận như đang dự một trận đấu bóng đá đỉnh cao.

Khán giả tràn ngập sân đấu và trèo lên cả những nhà bên cạnh để theo dõi.Một ông trâu ra trận với tinh thần "quyết chiến thắng !"Sẵn sàng nghênh sừng đón đối thủDưới cái nắng gay gắt, khán giả vẫn say sưa theo dõi từng cặp đấuChung kết, "kỳ phùng địch thủ" số 06 và 01 quyết liệt so tàiSau khi giành giải vô địch, “Ông trâu” mang số 06 lại ung dung trở về cánh đồng thân thuộc của mình.Tàn cuộc, chia bán thịt trâu để lấy lộc.Hôi chọi trâu đã làm tắc đường qua Nghi Thái.

Cũng khác với các giải chọi trâu chuyên nghiệp truyền thống, cơ bản, những "võ sỹ trâu" của đấu trường Nghi Thái đều được tuyển lựa từ chuồng nhà, chỉ có “ông trâu” số 06 được mua từ Hà Tĩnh mới hơn 1 tháng. Chế độ chăm sóc các “ông” cũng không có gì khác biệt nhiều lắm. Nghĩa là vẫn cày cấy, ăn cỏ như các “ông” trâu bạn không thi đấu, chỉ có chế độ cày cấy có ít hơn và cỏ thì tươi hơn một chút. Tuy vậy, độ máu mê của các ông chủ trâu Nghi Thái thì có lẽ chả kém gì các ông chủ trâu chọi chuyên nghiệp. Ngồi cạnh chúng tôi, anh Nguyễn Văn Nam (xóm Thái Sơn) kể vanh vách từng đặc điểm của 5 “ông “ trâu dự đấu đợt này, trâu số 06 của ông Nguyễn Văn Ngọc có ngón hất sừng, chọc mắt đối thủ, trâu số 13 của ông Nguyễn Văn Niêm có cú ghìm cổ, trâu số 01 của anh Đặng Văn Khoa thì vào là chạy, nhưng lại bất ngờ quay lại, giở ngón "hồi mã thương" làm đối thủ không kịp trở sừng…

Năm nay, “tiếng lành đồn xa”, đã có một chủ trâu từ huyện miền núi Tân Kỳ mang trâu xuống xin tham dự, nhưng do chưa chuẩn bị kịp, nên BTC xin hẹn lần sau. Hội chọi trâu mãn cuộc, các ông trâu bị thua được xẻ thịt, bán với giá 130.000đ/kg để cho khán giả tham dự mua một ít mang về, gọi là lấy lộc.

Hẹn gặp lại, hội chọi trâu Nghi Thái, một nét đẹp mới ở xứ Nghệ.


Trần Hải