'Cuộc cách mạng' tinh gọn bộ máy: Chắc chắn phải có sự hy sinh

Nếu xem việc tinh gọn bộ máy là cuộc cách mạng, để thực hiện thành công cuộc cách mạng đó chắc chắn phải có sự hy sinh, có quyết tâm lớn.

Vấn đề bộ máy của hệ thống chính trị ngày càng phình to, hoạt động kém hiệu quả đang là yêu cầu bức thiết để tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị.  

Xung quanh nội dung này, phóng viên VOV phỏng vấn PGS.TS Nguyễn Quốc Dũng - Ủy viên Hội đồng lý luận Trung ương, Giám đốc Học viện Chính trị khu vực IV, Học viện Chính trị  Quốc gia Hồ Chí Minh.

PGS.TS Nguyễn Quốc Dũng
PGS.TS Nguyễn Quốc Dũng

PVNhững năm qua, Đảng ta đã ban hành và thường xuyên quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện nhiều chủ trương, nghị quyết, kết luận về xây dựng tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, nhưng cho đến nay, tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị vẫn còn cồng kềnh, nhiều tầng nấc, kém hiệu lực, hiệu quả; hoạt động còn chồng chéo. Theo ông, nguyên nhân do đâu?

PGS.TS Nguyễn Quốc Dũng: Bản thân chủ đề Hội nghị Trung ương 6 lần này đã cho thấy tính cấp thiết của nó. Bởi mấy lý do sau đây:

Bên cạnh những thành tích nhất định trong hoạt động đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng, có thể nói bộ máy trong Đảng ta hiện nay hoạt động còn kém hiệu quả. Điều này thể hiện ở sự chồng chéo, phân tán quyền lực, một việc có quá nhiều cơ quan chỉ đạo và có những công việc không có người chỉ đạo, không ai chịu trách nhiệm cả.

Thứ hai, cần phải tinh gọn bộ máy đang có nguy cơ ngày càng phình ra và giải quyết những vấn đề trong bộ máy. Sự phình ra này đang gây áp lực cho ngân sách rất lớn. 70% ngân sách hiện nay tập trung chi cho thường xuyên, chỉ 30% đầu tư cho phát triển là rất thấp. Vấn đề đặt ra là phải làm sao tinh gọn bộ máy, giảm những người làm trong bộ máy này. Có như thế chúng ta mới tính toán đến việc tăng lương được. Hiện nay việc tăng lương trong bộ máy chúng ta nói rất nhiều lần nhưng mà việc thực hiện còn rất bấp bênh.

PV: Vậy theo ông, chúng ta cần tinh gọn và sáp nhập ra sao để bộ máy hoạt động hiệu quả?

PGS.TS Nguyễn Quốc Dũng: Ngân sách của chúng ta hiện đang gánh 3 bộ máy: bộ máy Nhà nước, bộ máy Đảng, các Đoàn thể và tổ chức chính trị xã hội. Chúng ta phải sắp xếp lại theo hướng sáp nhập những bộ phận có cùng chức năng lại với nhau. Ví dụ như Ủy ban Kiểm tra Trung ương có thể sáp nhập với Thanh tra Chính phủ; Ban Tổ chức Trung ương có thể nhập với Bộ Nội vụ; Bộ Kế hoạch Đầu tư có thể gắn với Bộ Tài chính...

Để xây dựng tổ chức bộ máy hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động có hiệu lực và hiệu quả, theo tôi phải đổi mới từ cấp trên, từ trung ương và bộ ngành trước thay vì bắt đầu từ cơ sở như cách làm lâu nay. Trong cải cách bộ máy tổ chức, sự tinh gọn từ cấp trên sẽ là đích đến, là định hướng để cấp dưới thực hiện, trước hết phải từ bộ máy của Đảng.

Tôi thấy có những cơ quan có thể sáp nhập hoặc giải thể, bãi bỏ những tầng nấc trung gian trong quá trình thực hiện nhiệm vụ. Ví dự như 3 Ban chỉ đạo (BCĐ) Tây Bắc, Tây Nguyên và Tây Nam Bộ hoàn toàn có thể cải tổ, giải tán. Ở những vùng đó chỉ cần có cơ quan điều phối của Chính phủ mang tính chất tư vấn cho Chính phủ về chính  sách kết nối cho các hoạt động để liên kết vùng chứ không cần phải có BCĐ, bởi thực tế các BCĐ  làm việc không hiệu quả.

Hay các đảng ủy khối từ TW đến tỉnh, thành, các đảng ủy khối doanh nghiệp, khối cơ quan, khối Dân chính đảng, Đảng ủy khối doanh nhiệp tư nhân cũng là tầng nấc trung gian. Nếu không có tổ chức này, hoạt động của Đảng vẫn tồn tại và phát triển. Tôi cho rằng những cơ quan mang tính trung gian như vậy không nên tồn tại khi ta cải cách bộ máy.

PV: Có thể nói rào cản lớn của vấn đề tinh gọn bộ máy của Đảng, Nhà nước và các đoàn thể được thực nhiều năm qua đó chính là sự đụng chạm đến quyền lực, lợi ích của nhiều người. Ông nghĩ sao về nhận định này?

PGS.TS Nguyễn Quốc Dũng: Việc đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng, đặc biệt là xây dựng tổ chức bộ máy hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động có hiệu lực, hiệu quả là công việc rất quan trọng và không hề đơn giản, đụng chạm đến lợi ích, quyền lợi của nhiều người. Như lời của nguyên Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu, phải xem đây là cuộc cách mạng trong bộ máy. Cuộc cách mạng trong bộ máy được hiểu là sự đổi mới toàn diện, triệt để, xóa bỏ những cái cũ kỹ, lạc hậu. Đã là cuộc cách mạng thì chắc chắn phải có sự hy sinh, một sự quyết tâm lớn mới có thể làm được.

Việc đổi mới hệ thống chính trị một cách tinh gọn, nâng cao hiệu lực, hiệu quả phương thức lãnh đạo của Đảng là công việc cần phải làm ngay, làm chắc chắn và lâu dài. Đây cũng là bài toán lớn cần giải quyết sao cho có tình, có lý bởi nó đụng chạm đến thân phận và lợi ích của từng con người..

PV: Song song với việc cải cách, tinh gọn bộ máy cần thực hiện nâng cao năng lực quản lý của đội ngũ lãnh đạo và trình độ chuyên môn của đội ngũ viên chức và người lao động?

PGS.TS Nguyễn Quốc Dũng: Việc đổi mới tổ chức bộ máy chính trị theo hướng tinh gọn sẽ là tiền đề, là điều kiện quan trọng để thu hút tài năng. Lý do đơn giản đó là chỉ có tinh gọn bộ máy thì Nhà mức mới nâng lương lên được. Đây cũng là một trong những điểm kém hấp dẫn của cơ quan Nhà nước so với cơ quan bên ngoài. Người ta không thể sống, làm việc và phát huy tài năng trong điều kiện tiền lương khó khăn, eo hẹp.

Bên cạnh đó, các cơ quan của hệ thống chính trị phải tạo được môi trường công bằng để tuyển chọn lao động và để họ cống hiến. Các chức danh cần phải tổ chức thi tuyển. Hiện nay, Bộ Nội vụ và một số nơi đã làm rồi, tôi đề nghị tổ chức thi tuyển ở cấp trưởng, chứ không làm cấp phó. 

PV: Để tránh chồng chéo trong hoạt động của hệ thống chính trị và nâng cao vai trò trách nhiệm của người đứng đầu, vấn đề nhất thể hóa bộ máy chức danh giữa Đảng và Nhà nước cũng được nhắc đến tại Hội nghị Trung ương lần này. Quan điểm của ông về vấn đề này?

PGS.TS Nguyễn Quốc Dũng: Thực tiễn trong thời gian qua chúng ta đã nhất thể hóa một số chức danh, và thực tế đã chứng minh sự nhất thể hóa đó hoàn toàn đúng đắn.

Ví như, Bí thư giữ chức Chủ tịch một địa phương; người đứng đầu một đơn vị của Nhà nước phải là Bí thư Đảng ủy của cơ quan ấy. Nhất thể hóa như vậy, một người làm việc của 2 người, quyền lực sẽ tập trung hơn và sẽ thực hiện tốt nhiệm vụ của Đảng, Nhà nước.

Cùng với nhất thể hóa các chức danh giữa Đảng, Nhà nước, phải tăng cường vai trò của người đứng đầu đơn vị, cơ quan, địa phương. Khi được giao trách nhiệm, người đứng đầu địa phương phải chịu trách nhiệm về tất cả những hoạt động của đơn vị, địa phương mình và được trao quyền lực nhất định để thực hiện nhiệm vụ.

Khi đã nhất thể hóa và nâng cao trách nhiệm người đứng đầu đơn vị, cần phải kiện toàn xây dựng hoàn chỉnh Nhà nước pháp quyền bằng những cơ chế pháp luật, bằng những cơ chế phản biện xã hội để có thể giám sát người đứng đầu đơn vị. Việc này chúng ta hoàn toàn có thể làm được. Người làm đúng thì được tôn vinh, còn nếu làm sai thì pháp luật xử lý. Phải sòng phẳng giữa trách nhiệm và quyền lợi.

Đặc biệt, qua các cơ chế về nhiệm kỳ, cơ chế về pháp luật, qua các chính sách phản biện của tổ chức xã hội và người dân giám sát tôi nghĩ chúng ta có điều kiện để kiểm soát được sự lạm quyền của người đứng đầu đơn vị.

PV: Xin cảm ơn ông./.

Theo VOV

Tin mới

Chủ tịch Uỷ ban MTTQ tỉnh tiếp xúc cử tri gắn với dự sinh hoạt chi bộ cơ sở

Chủ tịch Uỷ ban MTTQ tỉnh tiếp xúc cử tri gắn với dự sinh hoạt chi bộ cơ sở

(Baonghean.vn) - Ngày 2/7, thực hiện kế hoạch tiếp xúc cử tri trước và sau kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XV của Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Nghệ An; trước và sau kỳ họp thứ 7 Hội đồng nhân dân tỉnh, đồng chí Võ Thị Minh Sinh - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Chủ tịch UBMTTQ Việt Nam tỉnh Nghệ An, đại biểu Quốc hội khóa XV, đại biểu HĐND tỉnh khóa XVIII, đã có buổi tiếp xúc cử tri gắn với sinh hoạt chi bộ thường kỳ tại Chi bộ xóm Hợp Thái, xã Nghi Hợp, huyện Nghi Lộc.
Xem cảnh sát vượt chướng ngại vật, cứu người trong môi trường có khói, khí độc

Xem cảnh sát vượt chướng ngại vật, cứu người trong môi trường có khói, khí độc

(Baonghean.vn) - Thành thạo về kỹ chiến thuật và bản lĩnh gan dạ là những gì người cán bộ, chiến sỹ Cảnh sát  Phòng cháy chữa cháy và Cứu nạn cứu hộ thể hiện trên thực tế, cũng như ngay trong Hội thi Thể thao nghiệp vụ cứu nạn, cứu hộ toàn quốc lần thứ II - Cụm thi số 4, vòng loại năm 2022.
Những nguyên nhân khiến vô lăng ô tô rung lắc

Những nguyên nhân khiến vô lăng ô tô rung lắc

Vô lăng là một trong những bộ phận cần thiết thuộc hệ thống lái xe ô tô. Tuy nhiên, một số tài xế đã gặp phải trường hợp vô lăng rung lắc khi xe di chuyển ở tốc độ cao hoặc có thể bất cứ lúc nào khi nó đi về phía trước. Dưới đây là nguyên nhân cụ thể và tình trạng tay lái ô tô bất ổn định khi lăn bánh.
 Nữ cán bộ mặt trận 'gieo hạt giống' đoàn kết

Nữ cán bộ mặt trận 'gieo hạt giống' đoàn kết

(Baonghean.vn) - Năm 2021, dù khó khăn bộn bề vì ảnh hưởng của dịch Covid-19, song xã Hoà Sơn (Đô Lương) cùng với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc các cấp vẫn kêu gọi được gần 1,5 tỷ đồng giúp đỡ người khó khăn, hoạn nạn. Trong sự nỗ lực chung ấy có vai trò, đóng góp không nhỏ của chị Thái Thị Nam Hoa, người hàng chục năm nay đã miệt mài "gieo hạt giống" đoàn kết vì cộng đồng, được nhiều người dân yêu mến gọi với cái tên "chị Hoa Mặt trận".
'Chặn từ gốc, phát hiện từ sớm, xử lý từ đầu'

Phòng, chống tham nhũng 'Chặn từ gốc, phát hiện từ sớm, xử lý từ đầu' - Bài 5: 'Không để vi phạm nhỏ tích tụ thành sai phạm lớn'

(Baonghean.vn) - Những năm qua, công tác phòng, chống tham nhũng được tỉnh Nghệ An quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện đồng bộ theo quy định của Luật Phòng, chống tham nhũng. Tỉnh ủy, UBND tỉnh đã ban hành nhiều văn bản triển khai thực hiện các chỉ thị, nghị quyết, kết luận của cấp trên về công tác này. Qua đó, ngăn chặn, đẩy lùi suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ, nhằm xây dựng chỉnh đốn Đảng và nâng cao hiệu lực, hiệu quả của chính quyền Nhà nước.
Chào tháng 7

Chào tháng Bảy!

(Baonghean.vn) - Ta cất lời chào tháng Bảy - khi nắng dát vàng lên ngọn cây trước ngõ, ánh lên dải màu dùng dằng như lời mời gọi chập chờn sang Thu mà cũng còn hoài niệm lắm sắc trời mùa Hạ.
Nghệ An: Nhìn lại 5 năm thực hiện Chỉ thị số 13 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ

Nghệ An: Nhìn lại 5 năm thực hiện Chỉ thị số 13 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ

(Baonghean.vn) - Ngày 5/7/2017, Ban Thường vụ Tỉnh ủy đã ban hành Chỉ thị số 13 -CT/TU về nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ. Đây là chủ trương quan trọng nhằm nâng cao công tác Đảng và đảng viên, tạo chuyển biến mạnh mẽ hạt nhân chính trị ở cơ sở.
Đền Thánh Mẫu. Clip: Huy Thư

Khối có nhiều di tích nhất ở Nghệ An

(Baonghean.vn) - Với bề dày lịch sử văn hóa lâu đời, khối Nam Bắc Sơn, thị trấn Nam Đàn là một trong ít khối, xóm ở Nghệ An có nhiều di tích được xếp hạng cấp tỉnh và cấp quốc gia.
65 năm thành lập BIDV Nghệ An - Đồng hành cùng sự phát triển của địa phương

65 năm thành lập BIDV Nghệ An - Đồng hành cùng sự phát triển của địa phương

(Baonghean.vn) - Chi hàng Kiến thiết Nghệ An (thành lập ngày 27/5/1957) là tiền thân của BIDV Nghệ An, đây là một trong những đơn vị thành lập sớm nhất trong hệ thống Ngân hàng Kiến thiết Việt Nam. Đến nay, trải qua 65 năm hình thành và phát triển, BIDV Nghệ An luôn đồng hành với những nhiệm vụ quan trọng của tỉnh Nghệ An và BIDV Việt Nam. Trong quá trình hoạt động, được sự quan tâm, chỉ đạo kịp thời của các cấp, ngành, cùng sự nỗ lực vươn lên của BIDV Nghệ An đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ và đã có rất nhiều đóng góp trong phát triển kinh tế - xã hội tỉnh Nghệ An.
Nhức nhối nạn khai thác khoáng sản trái phép ở xã Quỳnh Tân (Quỳnh Lưu)

Nhức nhối nạn khai thác khoáng sản trái phép ở xã Quỳnh Tân (Quỳnh Lưu)

(Baonghean.vn) - Thời gian qua, tình trạng khai thác, vận chuyển khoáng sản trên địa bàn xã Quỳnh Tân (Quỳnh Lưu) diễn ra rất phức tạp. Việc khai thác thậm chí có lúc công khai, thách thức chính quyền địa phương… Quá trình khai thác không chỉ làm thất thoát tài nguyên, ảnh hưởng xấu đến môi trường cảnh quan, hạ tầng giao thông mà còn gây bức xúc dư luận.
chuyển đổi số

Chuyển đổi số khi nào?

(Baonghean.vn) - Chuyển đổi số là quá trình khách quan, muốn hay không thì chuyển đổi số vẫn xảy ra và đang diễn ra. Mỗi cá nhân, tổ chức có thể tham gia hoặc đứng ngoài quá trình đó. Nếu đứng ngoài, sẽ có khoảng cách lớn giữa các tổ chức, doanh nghiệp, lĩnh vực đã thực hiện và chưa thực hiện chuyển đổi số và khoảng cách đó sẽ dần được nới rộng theo cấp số nhân.
Cách làm hay trong thành lập công đoàn cơ sở

Cách làm hay trong thành lập công đoàn cơ sở

(Baonghean.vn) - Phát triển đoàn viên, thành lập công đoàn cơ sở là 1 trong 5 nội dung trọng tâm của Tháng Công nhân năm 2022. Với nhiều cách làm sáng tạo, nhiều trăn trở và tâm huyết, Công đoàn Nghệ An đã gặt hái nhiều kết quả tích cực ở nội dung này.
Doanh nghiệp vận tải lao đao giữa bão giá

Doanh nghiệp vận tải lao đao giữa bão giá

(Baonghean.vn) - Từ đầu năm 2022 đến nay, giá xăng đã có 17 kỳ điều chỉnh, với 13 lần tăng giá, 4 lần giảm. Sau lần tăng mới nhất, giá xăng đã cán mốc 33.000 đồng/lít. Ở Nghệ An là hơn 33.000 đồng/lít. Đây là lần tăng giá thứ 7 liên tiếp, tính từ tháng 4/2022. Điều này gây áp lực không hề nhỏ lên các doanh nghiệp vận tải.