Điện Kremlin bác tin Thổ Nhĩ Kỳ trả lại S-400 để đổi tiêm kích F-35

Điện Kremlin vừa chính thức bác bỏ các thông tin cho rằng Ankara đang lên kế hoạch trả lại hệ thống tên lửa phòng không S-400 cho Nga để đổi lấy việc tái gia nhập chương trình tiêm kích tàng hình F-35 của Mỹ.

Theo trang Medya Günlüğü, thông tin này xuất phát từ các đồn đoán về cuộc gặp giữa Tổng thống Nga Vladimir Putin và người đồng cấp Recep Tayyip Erdoğan tại Turkmenistan vào ngày 12/12. Tuy nhiên, Thư ký báo chí Dmitry Peskov khẳng định nội dung này hoàn toàn không có trong chương trình nghị sự của hai nhà lãnh đạo.

Rào cản pháp lý và hợp đồng chiến lược

Ông Alexey Zhuravlev, Phó Chủ tịch thứ nhất Ủy ban Quốc phòng Duma Quốc gia Nga, nhấn mạnh rằng các hợp đồng vũ khí chiến lược không có chính sách "hoàn trả" như hàng hóa thông thường. Theo ông, các điều khoản trong hợp đồng được quy định rất chặt chẽ và chưa từng có tiền lệ trả lại hệ thống hiện đại như S-400 cho nhà sản xuất.

Chuyên gia quân sự Boris Dzherelievsky cũng nhận định việc trả lại vũ khí có thể gây ra những tổn hại không thể đảo ngược đối với quan hệ ngoại giao giữa Moskva và Ankara. Ông lưu ý rằng nếu Thổ Nhĩ Kỳ thực hiện bước đi này, quan hệ song phương sẽ đối mặt với những thay đổi lớn về bản chất.

Các kịch bản xử lý hệ thống S-400

Ông Özgür Ekşı, Tổng biên tập chuyên trang phân tích quốc phòng TurDef, đưa ra ba phương án mà Thổ Nhĩ Kỳ có thể cân nhắc: xin phép Nga để bán cho bên thứ ba, bán lại trực tiếp cho Nga hoặc tháo dỡ hệ thống. Tuy nhiên, mọi lựa chọn đều đòi hỏi sự đồng ý từ phía Moskva, đặc biệt là việc xử lý trạm radar và các thành phần kỹ thuật cốt lõi.

Về mặt chiến lược, Nga đã đạt được mục tiêu quan trọng khi bán S-400 cho một thành viên NATO, tạo ra những rạn nứt trong Liên minh Bắc Đại Tây Dương. Tuy nhiên, trong bối cảnh xung đột tại Ukraine kéo dài, một số chuyên gia cho rằng Moskva có thể cân nhắc một "công thức phù hợp" để thu hồi các hệ thống này nhằm tăng cường năng lực phòng không nội tại, đồng thời vẫn duy trì được mối quan hệ với Ankara.