"Đối thủ" cạnh tranh của hàng Việt

(Baonghean) - Những năm gần đây, thị trường hàng tiêu dùng đã bớt cơn sốt dùng hàng Trung Quốc do hàng Việt khẳng định được vị thế bởi chất lượng được nâng cao, chủng loại, mẫu mã đa dạng, phong phú, giá cả hợp lý. Tuy nhiên, thị phần hàng Việt lại phải đối mặt thách thức mới: Sự “chen chân” của hàng hóa có xuất xứ từ Thái Lan.
 
Theo quan sát, ngày càng có nhiều bà nội trợ ưa dùng hàng Thái Lan. Đó là lý do hiện nay ở Thành phố Vinh liên tục xuất hiện các cửa hàng bán sản phẩm Thái. Thậm chí có những đường phố chuyên kinh doanh hàng Thái Lan, trong đó tiêu biểu là đường Hồng Bàng. Nói đến hàng Thái Lan, người ta sẽ nghĩ ngay đến đường phố này. Tại đây, người tiêu dùng được đáp ứng đầy đủ nhu cầu, từ đồ gia dụng như khăn giấy, bát đũa, bột giặt, nước xả vải, nồi cơm điện, máy xay sinh tố, đến hàng lương thực, thực phẩm như bánh kẹo, nước ngọt, gạo các loại…
 
Trên tuyến đường này còn có cả cửa hàng bán đồ trang sức bằng bạc Thái. Giày dép, quần áo thời trang, mỹ phẩm cũng có xu hướng nhập vào từ Thái Lan. Chị Mai Trang (phường Lê Mao, Tp Vinh) - khách mua hàng tại một cửa hàng bán đồ Thái Lan, cho biết: “Tôi là khách hàng thường xuyên của cửa hàng này vì tôi thường lựa chọn đồ gia dụng có xuất xứ từ Thái Lan. Các sản phẩm của Thái có đặc điểm bền, giá cả hợp lý, không cao hơn nhiều so với sản phẩm Việt Nam cùng loại, trong khi chất lượng tương đương, thậm chí nhiều mặt hàng tốt hơn”. Theo chủ một cửa hàng đồ Thái: “Lượng khách mua sắm ngày thường tại cửa hàng tương đối đông. Đặc biệt, vào dịp lễ, Tết lượng khách tăng 5 - 6 lần”.
Dãy cửa hàng chuyên kinh doanh hàng Thái Lan trên đường Hồng Bàng (TP Vinh)
 
Về giá cả, so với hàng tiêu dùng Trung Quốc thì hàng Thái Lan có nhỉnh hơn, còn so với hàng hóa mang thương hiệu từ các nước Châu Âu, Châu Á phát triển như Nhật Bản, Hàn Quốc thì hàng Thái Lan lại rẻ hơn nhiều, nhưng chất lượng vẫn đảm bảo. Chính vì vậy mà hàng Thái Lan rất được ưa chuộng tại Việt Nam. Một máy xay sinh tố Made in Thailand có giá 400.000 đồng – 800.000 đồng. Trong khi đó, loại máy mang thương hiệu Philips, Panasonic có giá từ 900.000 đồng – 1.500.000 đồng; giá nồi cơm điện Sharp, Toshiba từ 700.000 đồng – 2.500.000 đồng, nồi cơm điện Hiệp Hưng, Kim Cương của Việt Nam giá từ 200.000 đồng - 600.000 đồng, trong khi đó hàng “bình dân” được sản xuất ở Thái nhập tiểu ngạch vào Việt Nam giá từ 500.000 đồng – 700.000 đồng. Theo chị Kim Tiến, chủ một ki-ốt bán đồ điện tại chợ Vinh, khách hàng vẫn ưa dùng đồ điện của Thái vì bền hơn hàng Trung Quốc nhưng giá lại không quá đắt, người tiêu dùng có thu nhập trung bình có thể mua được mà không phải cân nhắc về giá. 
 
Khoảng 5 - 7 năm trước, hàng xuất xứ Thái Lan chủ yếu là đồ hóa mỹ phẩm, ô tô, xe máy và chỉ xuất hiện tại một số cửa hàng. Nhưng nay, hàng Thái đã trở nên phổ biến khắp nơi như đại lý, cửa hàng, chợ, siêu thị… Thống kê từ Tổng cục Hải quan trong năm 2013, với mức 3,45 tỷ USD, Thái Lan xếp thứ 4 trong số 6 thị trường mà Việt Nam nhập siêu trên 1 tỷ USD. Sự góp mặt của hàng Thái làm thị trường tiêu dùng trở nên sống động hơn, người tiêu dùng có nhiều sự lựa chọn. Tuy nhiên, hàng Việt Nam lại đứng trước thách thức cạnh tranh, thậm chí cạnh tranh không lành mạnh. Bởi bên cạnh hàng hóa được nhập khẩu chính ngạch thì hiện có một số lượng không ít hàng từ Thái Lan được nhập lậu vào Việt Nam theo đường tiểu ngạch nên giá cả cạnh tranh với hàng Việt vì không phải chịu thuế nhập khẩu, chất lượng không được kiểm soát, do đó quyền lợi người tiêu dùng không được bảo vệ trước những hàng hóa kém chất lượng. Được biết, các cơ quan chức năng cũng đã vào cuộc ngăn chặn hàng nhập lậu từ Thái Lan và một số nước lân cận. Tuy nhiên, hiện trên thị trường còn tồn tại số lượng lớn hàng nhập lậu, trong đó có hàng Thái Lan. Theo Chi cục Quản lý Thị trường Nghệ An, năm 2013, Chi cục đã bắt giữ một số chủng loại hàng hóa nhập lậu từ Thái Lan, chủ yếu là bánh kẹo, đồ điện gia dụng, mỹ phẩm; trong 4 tháng đầu năm 2014, Chi cục QLTT đã tịch thu và xử lý 52 nồi cơm điện, 792 kg bánh kẹo, 608 gói/hộp bánh kẹo, 144 gói nước xả vải và một số hàng hóa khác nhập lậu từ Thái Lan. 
 
Thiết nghĩ, để người Việt Nam luôn tin dùng hàng Việt thì bên cạnh việc các doanh nghiệp có chiến lược nâng cao chất lượng, mẫu mã, giảm thiểu tối đa giá thành sản xuất của sản phẩm để phù hợp với nhu cầu và thị hiếu của phần đông người tiêu dùng thì các cơ quan quản lý Nhà nước cũng cần quyết liệt trong việc kiểm tra, kiểm soát thị trường để ngăn chặn hàng hóa nhập lậu, tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh cho các doanh nghiệp trong nước bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
 
Lan Hương