EU sẽ siết chặt mạng xã hội, game online với trẻ dưới 15 tuổi
Ủy ban châu Âu dự kiến sẽ công bố một “Đạo luật Trẻ em châu Âu” mới, trong đó giới hạn độ tuổi và siết chặt truy cập mạng xã hội, game online và chatbot AI đối với trẻ em dưới 15 tuổi. Các nền tảng công nghệ đối mặt với mức phạt lên tới 6% doanh thu hàng năm nếu vi phạm.
Bộ quy tắc phân cấp độ tuổi trong dự luật "EU KIDS Act"
Chủ tịch EC Ursula von der Leyen và Phó Chủ tịch phụ trách công nghệ Henna Virkkunen sẽ chính thức giới thiệu dự luật "EU KIDS Act" tại Strasbourg (Pháp). Theo dự thảo được tiết lộ, khối 27 quốc gia châu Âu sẽ thiết lập hệ thống phân cấp quyền truy cập kỹ thuật số dưới sự giám sát chặt chẽ của phụ huynh. Các hạn chế sẽ được áp dụng theo từng giai đoạn dựa trên độ tuổi của trẻ. Đối với trẻ dưới 3 tuổi, sẽ bị cấm hoàn toàn mạng xã hội. Trẻ từ 3 đến 13 tuổi chỉ được phép dùng tài khoản "thân thiện với trẻ em" dưới sự kiểm soát toàn diện của cha mẹ. Với trẻ em từ 13 đến 15 tuổi, chỉ có thể nhờ cha mẹ mở các tài khoản thử nghiệm sơ cấp trên mạng xã hội và nền tảng video. Những tài khoản này giới hạn tính năng và thời lượng sử dụng dưới sự giám sát của phụ huynh. Trẻ từ 15 tuổi trở lên được phép mở tài khoản trên mạng xã hội, ứng dụng AI và trò chơi điện tử.
Bên cạnh đó, EU yêu cầu cấm triệt để các tính năng thiết kế có nguy cơ gây nghiện áp dụng cho trẻ em. Các nền tảng không tuân thủ có thể chịu mức phạt nặng lên tới 6% tổng doanh thu toàn cầu hàng năm.
Động thái của EU diễn ra trong bối cảnh các nhà hoạch định chính sách toàn cầu chịu sức ép ngày càng lớn trước những báo cáo về tác hại của không gian mạng tới sức khỏe tinh thần của giới trẻ. Năm ngoái, Úc tiên phong cấm trẻ dưới 16 tuổi dùng mạng xã hội, tạo tiền đề cho Canada và nhiều quốc gia khác cân nhắc các biện pháp tương tự.
Tại châu Âu, bà Von der Leyen nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ từ Pháp, Đan Mạch và Hy Lạp. Dù EU từng áp dụng Đạo luật Dịch vụ Kỹ thuật số (DSA) buộc TikTok hay Meta điều chỉnh thiết kế, Brussels đánh giá các khung pháp lý hiện hành vẫn chưa đủ sức răn đe.
Tranh cãi về quyền riêng tư và tính khả thi
Mặc dù nhận được sự ủng hộ từ đại đa số các quốc gia thành viên và khoảng 21 tổ chức phụ huynh châu Âu, đề xuất mới vẫn vướng phải nhiều luồng ý kiến trái chiều. Giới chuyên gia bày tỏ lo ngại về công cụ xác minh độ tuổi mà EU đang chuẩn bị triển khai. Ông Agustin Reyna, đại diện Tổ chức Người tiêu dùng Châu Âu (BEUC), cảnh báo cơ chế này không phải giải pháp vạn năng và có thể gây rủi ro nghiêm trọng về bảo vệ dữ liệu cá nhân. Pháp từng cố gắng cấm trẻ dưới 15 tuổi dùng mạng xã hội nhưng bị tòa án bác bỏ do vi phạm quyền tự do ngôn luận, buộc chính phủ nước này phải trình đề xuất sửa đổi mới. Trong khi đó, đại diện nhóm bảo vệ quyền kỹ thuật số, ông Simeon de Brouwer cho rằng, việc ngăn cấm độ tuổi không giải quyết được gốc rễ vấn đề mà chỉ trì hoãn thời điểm trẻ em tiếp xúc với các rủi ro trên không gian mạng. Giới phân tích nhận định EU cần tập trung buộc các tập đoàn công nghệ làm cho môi trường mạng trở nên an toàn hơn thay vì chỉ lập rào cản độ tuổi.
