Gian nan phòng, chống buôn bán, vận chuyển động vật hoang dã

(Baonghean) - Thời gian qua, các lực lượng chức năng đã điều tra, triệt phá nhiều vụ buôn bán, vận chuyển động vật hoang dã trái phép. Tuy nhiên, với lợi nhuận khổng lồ, các đối tượng sử dụng những thủ đoạn tinh vi trong buôn bán, vận chuyển động vật hoang dã khiến công tác phòng, chống của các cơ quan chức năng gặp nhiều khó khăn… 

Vào 16h ngày 22/12, tại Km 385, trên Quốc lộ 1A, thuộc địa phận phường Quỳnh Thiện, TX. Hoàng Mai, các trinh sát Đội 2, Phòng Cảnh sát PCTP về môi trường (Công an tỉnh) phát hiện xe tải BKS 37S-5297 lưu thông theo hướng Nghệ An đi Thanh Hóa với nhiều biểu hiện nghi vấn. Tổ công tác lập tức phối hợp với lực lượng Thanh tra kiểm soát giao thông (TTKSGT) thuộc Trạm Cảnh sát giao thông Diễn Châu tiến hành kiểm tra xe tải BKS 37S-5297, do Nguyễn Văn Lập (SN 1980) trú tại xã Quỳnh Hồng, huyện Quỳnh Lưu điều khiển.
 
Qua kiểm tra, lực lượng Công an phát hiện trên xe chở 1 cá thể hổ đông lạnh, có chiều dài khoảng 1,5 m, trọng lượng 120 kg. Theo Thiếu tá Trần Văn Hùng, Đội trưởng Đội 2 Phòng Cảnh sát PCTP về môi trường (Công an tỉnh), để phá thành công chuyên án, lực lượng đã phải mất thời gian gần 3 tháng kể từ khi xác minh nguồn tin cũng như theo dõi mọi di biến của đối tượng. Theo lời khai ban đầu của Lập tại cơ quan điều tra, đối tượng chở thuê cá thể hổ này cho một người đàn ông lạ mặt với giá 8 triệu đồng, trên đường đưa ra các tỉnh phía Bắc tiêu thụ thì bị bắt.
 
Đối tượng Nguyễn Văn Lập (thứ 2, phải sang) cùng tang vật bị bắt giữ ngày 22/12.
 
Trước đó, ngày 10/10, trên đường tránh Vinh thuộc xã Hưng Lợi, huyện Hưng Nguyên, Hạt Kiểm lâm Vinh phối hợp với Phòng Cảnh sát PCTP về môi trường (Công an tỉnh) phát hiện, bắt giữ xe ô tô BKS 15B-01150 do Năng Đức Nguyên (SN 1978), trú tại xóm 5, xã Cao Minh, huyện Vĩnh Bảo, TP. Hải Phòng điều khiển, vận chuyển 30kg rắn roi trâu, 80kg kỳ đà không có giấy tờ hợp pháp. Ngày 24/6, tại khu vực bản Lộc, xã Thông Thụ (Quế Phong), tổ công tác Phòng Cảnh sát PCTP về môi trường (Công an tỉnh) phối hợp với Đồn Biên phòng Thông Thụ phát hiện, bắt quả tang đối tượng Quang Văn Anh (SN 1974, trú tại bản Mường Phú, xã Thông Thụ, huyện Quế Phong) đang vận chuyển 1 cá thể gấu (đã chết) có trọng lượng 85kg…
 
Theo số liệu thống kê, từ đầu năm đến nay các lực lượng chức năng trên địa bàn tỉnh đã phát hiện, bắt giữ 11 vụ liên quan đến buôn bán, vận chuyển động vật hoang dã. Đại tá Trần Hữu Hồng, Trưởng phòng Cảnh sát môi trường (Công an tỉnh) cho biết: Tuy các lực lượng chức năng đã có nhiều giải pháp kiềm chế các hoạt động của loại tội phạm này, nhưng với lợi nhuận khổng lồ, các đối tượng ngày càng sử dụng những thủ đoạn tinh vi khiến công tác phòng, chống của các cơ quan chức năng gặp nhiều khó khăn. Nếu vận chuyển với số lượng ít, chúng thường đựng trong bao bì, cặp số, vận chuyển bằng phương tiện giao thông công cộng.
 
Nếu là hàng quý hiếm với số lượng lớn, bọn tội phạm thường chia ra nhiều cung đoạn, nhiều phương tiện vận chuyển. Tại các điểm tập kết hàng, đối tượng sử dụng xe mô tô để chở hàng, sau đó cử người đi trước dò đường, nếu không có nghi vấn thì chủ hàng sẽ sử dụng ĐTDĐ để điều khiển các xe mô tô chở hàng đến một địa điểm vắng (khúc đường quanh, đường vắng giữa cánh đồng…) và thường xuyên thay đổi địa điểm tập kết. Trên các tuyến, xe ô tô chở hàng đi đều có “vệ tinh” dò đường, dọc đường đi xe ô tô liên tục được thay đổi biển số trong đó có cả biển số xanh của cơ quan nhà nước, biển số xe của quân đội, công an, biển số nước ngoài.
 
Một số trường hợp đối tượng còn sử dụng trang phục giả danh công an, quân đội để qua mắt cơ quan chức năng. Xe ô tô sử dụng để vận chuyển động vật hoang dã thường là loại xe tốt, chất lượng cao và được hoán cải để tăng tốc độ. Đối với xe ôtô chở khách mang biển kiểm soát Lào thường là loại xe 54 chỗ ngồi, đối tượng chế tạo thêm các hầm bí mật, ẩn giấu sau thùng xăng, trên nóc xe… dùng phấn rôm của trẻ em rắc lên để khử mùi, thậm chí hàn kín lại. Vì vậy, quá trình kiểm tra rất khó phát hiện. Trong quá trình vận chuyển, đối tượng thường có thái độ liều lĩnh, manh động, điều khiển xe chạy với tốc độ cao, nếu gặp lực lượng chức năng kiểm tra, bị khống chế đối tượng dừng xe nhưng khoá cửa xe, không xuống xe, không hợp tác. Nếu có cơ hội thì sẽ tìm cách bỏ chạy, có thể lao thẳng xe vào vật cản, vào lực lượng truy bắt… 
 
Là địa bàn trung chuyển động vật hoang dã từ các tỉnh phía Nam, từ Lào để đưa ra Hà Nội, Quảng Ninh, Lạng Sơn và vận chuyển sang Trung Quốc tiêu thụ, nên hoạt động nhập khẩu bất hợp pháp động vật hoang dã từ Lào về Nghệ An qua các cửa khẩu và các đường tiểu ngạch vẫn luôn âm ỉ. Hoạt động nuôi nhốt động vật hoang dã trên địa bàn cũng diễn ra phức tạp. Cùng với đó, hiện nay hành lang pháp lý về quản lý cũng như hình thức xử lý vi phạm về bảo vệ động vật hoang dã chưa đồng bộ, thống nhất, còn nhẹ và thiếu tính răn đe, khiến cho tình trạng buôn bán động vật hoang dã ngày càng “nóng”... 
 
Để nâng cao hiệu quả công tác đấu tranh phòng, chống buôn bán, vận chuyển động vật hoang dã, ngoài việc phải kịp thời bổ sung, hoàn thiện đồng bộ hệ thống pháp lý trong đấu tranh phòng, chống tội phạm liên quan đến động vật hoang dã; tăng cường công tác tuyên truyền giáo dục nâng cao ý thức, trách nhiệm của cộng đồng; phát huy vai trò của các tổ chức xã hội trong việc bảo vệ các loài động vật hoang dã quý hiếm… Các lực lượng chức năng cần tăng cường phối hợp phát hiện, bắt giữ, xử lý nghiêm minh, đúng pháp luật những hành vi vi phạm các quy định của Nhà nước về săn bắt, buôn bán, vận chuyển, nuôi, giết mổ, kinh doanh, tàng trữ trái phép các loài động vật hoang dã; đẩy mạnh quan hệ hợp tác quốc tế trong đấu tranh xử lý tội phạm buôn bán, vận chuyển động vật hoang dã trái phép có yếu tố nước ngoài…
 
Quảng An