Hạm đội muỗi của Iran: Chiến thuật tác chiến bất đối xứng tại eo biển Hormuz

"Hạm đội muỗi" của Iran là lực lượng tác chiến biển bất đối xứng bao gồm hàng nghìn tàu cao tốc nhỏ thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran (IRGC). Lực lượng này được thiết kế để thực hiện các cuộc tấn công nhanh, gây rối và vô hiệu hóa các mục tiêu lớn hơn trong không gian hạn hẹp của eo biển Hormuz, một trong những hành lang hàng hải chiến lược nhất thế giới.

Chiến thuật du kích trên biển

Cốt lõi sức mạnh của hải quân thuộc IRGC không nằm ở kích cỡ tàu chiến mà dựa trên học thuyết "chiến tranh du kích trên biển". Theo Đô đốc Gary Roughead, cựu Tham mưu trưởng Hải quân Mỹ, đây là một "lực lượng gây rối" cực kỳ khó lường. Thay vì đối đầu trực diện, hạm đội này ưu tiên các cuộc tấn công hiệp đồng, tốc độ cao và rút lui nhanh chóng trước khi đối phương kịp phản công.

Học thuyết này được đúc rút từ bài học trong Chiến tranh vùng Vịnh lần thứ nhất. Chuyên gia Said Golkar tại Đại học Tennessee (Mỹ) chỉ ra rằng Iran nhận thức rõ khó khăn khi đối đầu trực tiếp với sức mạnh hải quân Mỹ, từ đó tập trung phát triển các phương án tác chiến bất đối xứng có chi phí thấp nhưng mang lại hiệu quả cao.

Đặc điểm kỹ thuật và quy mô lực lượng

Hạm đội muỗi bao gồm hàng trăm, thậm chí hàng nghìn tàu nhỏ thường được giấu kín trong các căn cứ ven biển. Những phương tiện này có khả năng triển khai chỉ trong vài phút, đạt tốc độ lên tới 180 km/giờ và được trang bị đa dạng hỏa lực từ súng máy, bệ phóng tên lửa đến máy bay không người lái (UAV).

Nhà phân tích Farzin Nadimi từ Viện Washington ước tính nhân sự thuộc lực lượng này khoảng 50.000 người. Sự hiện diện của các tàu nhỏ và UAV giá rẻ có thể gây hư hại cho tàu quân sự đắt tiền, buộc hải quân Mỹ phải điều chuyển một số lực lượng đến các khu vực xa hơn như Biển Arab và Vịnh Oman để đảm bảo an toàn.

Hệ thống căn cứ bí mật trong hang động

Một yếu tố quan trọng giúp duy trì sức mạnh của hạm đội là mạng lưới 10 căn cứ kiên cố nằm rải rác dọc bờ biển và trên các hòn đảo tại eo biển Hormuz. Các chuyên gia quân sự cho biết Iran đã đục thẳng vào vách đá tạo thành những hang động sâu làm nơi neo đậu và bảo quản tàu chiến.

Cấu trúc này không chỉ giúp hạm đội tránh được các đợt không kích từ bên ngoài mà còn tạo điều kiện cho các tàu xuất kích bất ngờ. Tóm lại, mạng lưới hàng hải này giúp Iran duy trì khả năng gây rối đáng kể nhờ các chiến thuật phi truyền thống nhưng vô cùng hiệu quả trước các lực lượng hải quân hiện đại.