Iran phục hồi tàu khu trục Sahand, đổi cấu hình vũ khí

Tờ DefaPress của Iran cho biết tàu khu trục Sahand đã được trục vớt, phục hồi và chuyển giao cùng căn cứ nổi Kordestan, sau sự cố chìm tại cảng của Căn cứ Hải quân số 1 ở Bandar Abbas vào tháng 7 năm 2024. Theo nguồn này, sau khi hồi sinh, cấu hình vũ khí trên Sahand được bố trí lại về phía đuôi tàu và bổ sung bệ phóng cho tên lửa cỡ nhỏ hoặc máy bay không người lái.

Tổng quan sự cố và quá trình trục vớt

Ngày 6 tháng 7 năm 2024, Sahand bất ngờ lật úp sang mạn trái và chìm tại cảng thuộc Căn cứ Hải quân số 1 ở Bandar Abbas. Trong vòng 14 ngày sau đó, nhiều nỗ lực liên tục được triển khai để trục vớt con tàu.

Ngày 9 tháng 7, trong một hoạt động cứu hộ không thành công, lực lượng cứu hộ đã đưa thân tàu lên khỏi đáy biển nhưng sau đó con tàu lại bị chìm lần nữa, lần này ở độ sâu lớn hơn. Theo thông báo, tàu được nâng lên và di chuyển đến địa điểm khác; tuy nhiên, dây cáp giữ tàu nổi không chịu được tải trọng và bị đứt, khiến con tàu chìm trở lại.

Hồ sơ tàu và hoạt động trước khi chìm

• Ra mắt: năm 2012
• Vào biên chế: tháng 12 năm 2018
• Lớp tàu: Mowj
• Biên chế lực lượng: từng là một phần của Hạm đội phương Nam
• Hoạt động: trước khi chìm, Sahand tích cực hiện diện trên Biển Đỏ; con tàu bị nghi ngờ hỗ trợ lực lượng Houthi tấn công tàu buôn (theo nguồn).

Phân tích kỹ thuật: thay đổi cấu hình sau phục hồi

DefaPress cho biết sau phục hồi, các tổ hợp vũ khí chính được bố trí lại:

• Tên lửa phòng không dẫn đường Sayyad-2/3 được đưa về khu vực đuôi tàu.
• Tên lửa chống hạm Ghader/Ghadir cũng được đưa về phía đuôi.
• Bổ sung bệ phóng cho tên lửa nhỏ hoặc máy bay không người lái.

Việc dồn vũ khí chủ lực về đuôi và bổ sung bệ phóng mới cho thấy cấu hình boong tàu đã được sắp xếp lại. Theo mô tả nguồn tin, bệ phóng bổ sung hướng tới hai khả năng: triển khai tên lửa cỡ nhỏ hoặc triển khai UAV. Điều này có thể tạo thêm lựa chọn nhiệm vụ tầm gần/chiến thuật, bên cạnh các tổ hợp tên lửa dẫn đường và chống hạm đã có. Nguồn tin không cung cấp thêm các thông số định lượng (số ống phóng, cơ cấu điều khiển hỏa lực, hay tầm bắn), do đó các đánh giá chi tiết hơn về hiệu năng chưa thể xác nhận.

Hệ quả chiến thuật

Với cấu hình vũ khí được dồn về phía đuôi và bệ phóng bổ sung, Sahand có thể linh hoạt hơn trong việc phân tách vai trò hỏa lực: duy trì năng lực phòng không/đối hạm đồng thời khai thác phương tiện phóng cỡ nhỏ hoặc UAV cho nhiệm vụ trinh sát, chỉ thị mục tiêu hoặc tấn công tầm ngắn. Tuy vậy, nguồn tin không nêu chi tiết tích hợp cảm biến, liên kết dữ liệu hay cơ chế chỉ huy kiểm soát, vì vậy phạm vi tác dụng thực tế của cấu hình mới cần thêm dữ liệu để đánh giá.

Độ tin cậy lớp Mowj: số liệu từ các sự cố

Theo tổng hợp từ nguồn, lớp Mowj gặp nhiều rủi ro ngoài tác chiến: 3 trong số 7 tàu mới nhất đã bị mất trong điều kiện không chiến đấu. Cụ thể, tàu Talayieh bị lật úp tại một ụ tàu khô ở Bandar Abbas; tàu Damavand mắc cạn, sau đó lật úp và chìm. Trường hợp của Sahand là sự cố lật úp và chìm trong cảng, tiếp đó là trục vớt và phục hồi.

Những dữ kiện này phản ánh thách thức về an toàn và vận hành đối với các tàu lớp Mowj trong các bối cảnh khác nhau (cảng, ụ tàu khô, khu vực ven bờ). Nguồn không đưa ra nguyên nhân kỹ thuật chung, do đó không thể kết luận về thiết kế hay quy trình vận hành; chỉ có thể ghi nhận chuỗi sự cố như dữ kiện thực tế.

Tác động vận hành

Sahand từng là một trong những tàu khu trục hiện đại của Iran thuộc lớp Mowj và là thành phần của Hạm đội phương Nam. Việc trục vớt và phục hồi giúp khôi phục một khung thân tàu có giá trị, đồng thời tái cấu hình vũ khí theo mô tả của DefaPress. Trong bối cảnh con tàu trước đây xuất hiện trên Biển Đỏ và bị nghi ngờ tham gia hỗ trợ tấn công tàu buôn, mọi đánh giá về vai trò tương lai cần dựa trên dữ liệu bổ sung từ hoạt động thực tế sau khi bàn giao.

Mức độ tin cậy nguồn

• Bài viết dựa trên thông tin do DefaPress công bố.
• Các thông số kỹ thuật chi tiết (số lượng ống phóng, tầm bắn, hệ thống cảm biến) không được nguồn nêu.
• Các nhận định chiến thuật trong bài chỉ giới hạn ở hệ quả logic từ các thay đổi cấu hình đã được nguồn mô tả.