Iran sắp sở hữu tên lửa diệt hạm siêu thanh CM-302 từ Trung Quốc: Bước ngoặt về năng lực tác chiến biển

Iran đang chuẩn bị hoàn tất các thỏa thuận cuối cùng để mua hệ thống tên lửa diệt hạm siêu thanh CM-302 từ Trung Quốc. Đây là bước đi chiến lược nhằm nâng cao đáng kể năng lực tấn công và phòng thủ của hải quân nước này trong bối cảnh tình hình địa chính trị khu vực đang có nhiều biến động phức tạp.

Năng lực tác chiến và thông số kỹ thuật của CM-302

Tên lửa CM-302 là biến thể xuất khẩu của dòng tên lửa YJ-12, được đánh giá là một trong những loại vũ khí diệt hạm tiên tiến nhất của Trung Quốc hiện nay. Theo các thông số kỹ thuật, dòng tên lửa này có tầm bắn đạt khoảng 290 km. Điểm mạnh nhất của CM-302 nằm ở khả năng bay sát mặt biển (sea-skimming) với tốc độ siêu thanh, cho phép nó né tránh hiệu quả các hệ thống radar và phòng thủ tên lửa trên tàu chiến.

Giới chuyên gia quân sự nhận định, việc triển khai CM-302 sẽ tạo ra một thách thức lớn đối với các lực lượng hải quân hoạt động tại khu vực, đặc biệt là Hải quân Mỹ. Ông Danny Citrinowicz, cựu sĩ quan tình báo Israel và hiện là nhà nghiên cứu cấp cao về Iran tại Viện Nghiên cứu An ninh Quốc gia Israel, nhấn mạnh: “Nếu Iran có năng lực siêu thanh để tấn công tàu thuyền trong khu vực, đó sẽ là nhân tố thay đổi cuộc chơi hoàn toàn. Những tên lửa này rất khó bị đánh chặn”.

Tiến trình đàm phán và bối cảnh thực thi

Quá trình đàm phán về hệ thống tên lửa này đã bắt đầu từ ít nhất hai năm trước. Tuy nhiên, tiến độ được đẩy mạnh đáng kể sau cuộc xung đột kéo dài 12 ngày giữa Iran và Israel vào năm 2025. Vào mùa hè năm ngoái, các quan chức quân sự cấp cao của Iran đã có chuyến thăm tới Trung Quốc để thúc đẩy thỏa thuận bước vào giai đoạn cuối.

Đáng chú ý, Thứ trưởng Quốc phòng Iran Massoud Oraei là một trong những nhân vật then chốt tham gia chuyến thăm này. Thông tin về sự hiện diện của ông Oraei tại Trung Quốc cho đến nay vẫn được giữ kín và chưa từng được công bố chính thức trước đó. Một quan chức Bộ Ngoại giao Iran chia sẻ với Reuters rằng: “Iran có các thỏa thuận quân sự và an ninh với các đồng minh, và hiện là thời điểm thích hợp để tận dụng những thỏa thuận này”.

Phản ứng từ các bên liên quan

Dù các nguồn tin khẳng định thỏa thuận gần như đã hoàn tất, nhưng thời điểm bàn giao vũ khí cụ thể vẫn chưa được thống nhất. Phía Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho biết họ không nắm được thông tin về các cuộc đàm phán liên quan đến việc bán tên lửa CM-302, trong khi Bộ Quốc phòng nước này từ chối đưa ra bình luận chính thức.

Về phía Mỹ, một quan chức Nhà Trắng cho biết Tổng thống Donald Trump đã bày tỏ quan điểm cứng rắn đối với Iran. Washington cảnh báo sẽ có những biện pháp quyết liệt nếu các thỏa thuận vũ khí này đe dọa đến an ninh và sự ổn định của lực lượng Mỹ cũng như các đồng minh tại khu vực. Hiện tại, số lượng tên lửa cụ thể và giá trị hợp đồng vẫn là một ẩn số, trong bối cảnh các lệnh trừng phạt và áp lực quốc tế đang bủa vây Tehran.