Iran tuyên bố bắn hạ UAV và xua đuổi tiêm kích tàng hình F-35 của Mỹ

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) vừa đưa ra tuyên bố về việc ngăn chặn các phương tiện bay của quân đội Mỹ trên không phận nước này. Theo báo cáo từ Jerusalem Post dẫn nguồn tin IRGC, lực lượng này đã bắn hạ một máy bay không người lái (UAV) MQ-9 Reaper, đồng thời khai hỏa vào máy bay trinh sát RQ-4 và tiêm kích tàng hình F-35, buộc các khí tài này phải cơ động rời khỏi không phận Iran.

Phản ứng của Iran và cảnh báo leo thang

IRGC khẳng định Tehran có quyền hợp pháp để đáp trả bất kỳ hành động nào từ phía Washington bị coi là vi phạm thỏa thuận ngừng bắn. Người phát ngôn lực lượng vũ trang Iran, Abolfazl Shekarchi, cảnh báo rằng mọi hành động gây hấn mới sẽ đối mặt với phản ứng nghiêm trọng hơn, có thể vượt ra ngoài phạm vi khu vực.

Động thái này diễn ra ngay sau khi phía Iran cáo buộc các khí tài của Mỹ vi phạm chủ quyền không phận. Việc nhắm bắn vào các hệ thống hiện đại như F-35 cho thấy sự gia tăng mức độ sẵn sàng chiến đấu của lực lượng phòng không nước này.

Tuyên bố tự vệ từ phía Mỹ

Trái ngược với thông tin từ Tehran, Bộ tư lệnh Trung ương Mỹ (CENTCOM) cho biết quân đội nước này đã thực hiện các cuộc tấn công "tự vệ" nhằm vào nhiều mục tiêu tại miền Nam Iran. Các mục tiêu bao gồm bệ phóng tên lửa và tàu rải thủy lôi tại khu vực eo biển Hormuz.

Phát ngôn viên CENTCOM Tim Hawkins nhấn mạnh loạt tập kích nhằm bảo vệ binh sĩ trước các mối đe dọa trực tiếp từ lực lượng Iran. Ông Hawkins khẳng định Mỹ vẫn duy trì sự kiềm chế tối đa trong thời gian lệnh ngừng bắn (có hiệu lực từ tháng 4) đang được thực thi.

Thách thức đối với tiến trình ngoại giao

Việc hai bên liên tiếp có các hành động quân sự đối đầu đang phủ bóng đen lên triển vọng đàm phán hòa bình. Nhà nghiên cứu Samir Puri từ Đại học Hoàng gia London nhận định, các đợt không kích và nổ súng phản hồi đã tạo ra tình thế cực kỳ bấp bênh cho các nhà ngoại giao.

Chuyên gia này đánh giá hiện trạng tương tự giai đoạn cuối của các cuộc xung đột lớn, nơi các bên thực hiện chiến thuật "vừa đánh vừa đàm". Mặc dù các quan chức Iran hiện có mặt tại Qatar để thảo luận với Mỹ, nhưng khoảng cách lập trường vẫn còn rất lớn, khiến tiến trình thương lượng có nguy cơ kéo dài thêm nhiều tháng.