Khám phá phong tục đón Tết Nguyên đán độc đáo tại các quốc gia châu Á
Ngoài Việt Nam, Tết Nguyên đán là dịp lễ thiêng liêng tại nhiều quốc gia như Hàn Quốc, Trung Quốc, Mông Cổ với những nghi thức đặc trưng hướng về cội nguồn.
Bên cạnh Việt Nam, Tết Nguyên đán hiện diện sâu đậm trong đời sống văn hóa của nhiều quốc gia châu Á. Dù khác nhau về tên gọi và nghi thức, đây đều là thời khắc chuyển giao năm cũ, dịp để các gia đình sum họp và tưởng nhớ tổ tiên.
Hàn Quốc: Nghi lễ Seollal và canh bánh gạo tteokguk
Tại Hàn Quốc, Tết Nguyên đán được gọi là Seollal, một trong hai ngày lễ truyền thống quan trọng nhất bên cạnh Tết Trung thu (Chuseok). Người dân thường trở về quê nhà để thực hiện nghi lễ cúng tổ tiên (cherye), thể hiện lòng kính trọng và gắn kết giữa các thế hệ.
Phong tục đặc trưng của ngày Seollal là nghi thức sebae, nơi con cháu cúi lạy chúc Tết người lớn trong trang phục truyền thống hanbok. Đặc biệt, món canh bánh gạo tteokguk là linh hồn của bữa cơm đầu năm. Theo quan niệm của người Hàn, việc hoàn thành một bát tteokguk mới đánh dấu khoảnh khắc mỗi người chính thức bước sang tuổi mới.
Triều Tiên: Đề cao giá trị văn hóa dân gian
Tại Triều Tiên, Seollal cũng là dịp lễ quan trọng kéo dài trong 3 ngày. Sáng đầu năm, người dân thường đến viếng tượng hoặc chân dung Kim Il-sung và Kim Jong-il trước khi về thăm họ hàng. Do đặc thù di chuyển, các hoạt động đón Tết thường diễn ra trong phạm vi hẹp với các trò chơi dân gian như thả diều, quay cù và cùng nhau làm bánh gạo, bánh hấp.
Trung Quốc: Xuân Tiết rực rỡ sắc đỏ
Được gọi là Xuân Tiết, Tết Nguyên đán tại Trung Quốc là lễ hội lớn nhất năm, kéo dài 15 ngày. Các phong tục như đốt pháo, treo đèn lồng và sử dụng sắc đỏ bắt nguồn từ truyền thuyết về quái vật Nian. Trên mâm cơm tất niên, bánh sủi cảo là món ăn không thể thiếu vì hình dáng giống thỏi vàng, biểu tượng cho tài lộc.
Người dân Trung Quốc có truyền thống trao phong bao đỏ (hong bao) và thăm hỏi người thân. Không khí lễ hội thường kết thúc vào ngày rằm tháng Giêng với Tết Nguyên tiêu, nổi bật bằng hoạt động ngắm đèn lồng và đua thuyền rồng.
Mông Cổ: Tsagaan Sar trên thảo nguyên
Tết Nguyên đán của Mông Cổ mang tên Tsagaan Sar, đánh dấu sự kết thúc của mùa đông khắc nghiệt. Trong đêm giao thừa, các gia đình dọn dẹp nhà cửa và thắp nến cầu may. Ngày đầu năm, mọi người mặc trang phục du mục deel, chúc Tết theo thứ tự tuổi tác và thưởng thức bánh hấp buuz cùng trà sữa mặn. Đây cũng là dịp diễn ra các trận đấu vật dân gian bokh đầy kịch tính.
Malaysia: Sự giao thoa văn hóa hiện đại
Với cộng đồng người gốc Hoa đông đảo, Tết Âm lịch tại Malaysia là kỳ nghỉ lễ lớn với các màn múa lân, múa sư tử sôi động. Đáng chú ý nhất là màn bắn pháo hoa hoành tráng tại Tháp đôi Petronas ở Kuala Lumpur, tạo nên sự kết hợp độc đáo giữa giá trị truyền thống và không gian đô thị hiện đại.
Ước tính có khoảng 1,5 tỷ người trên thế giới cùng đón Tết Âm lịch. Ngoài các quốc gia kể trên, ngày lễ này còn phổ biến tại Singapore, Thái Lan, Philippines và nhiều cộng đồng gốc Á trên toàn cầu, phản ánh sức sống mạnh mẽ của một di sản văn hóa xuyên biên giới.
