Khó khăn trong phát triển đảng ở nông thôn

(Baonghean) - Lực lượng lao động trẻ thoát ly đông, công tác tạo nguồn, phát triển đảng viên mới trên địa bàn dân cư gặp nhiều khó khăn đang là một trong những nguyên nhân dẫn tới xu hướng “già hóa” đảng viên trong các chi bộ nông thôn hiện nay.

“Tre” già mà “măng” chưa mọc

Chi bộ Yên Lương (xã Giang Sơn Đông - Đô Lương) hiện có 6 đảng viên, trong đó có 3 đảng viên trên 70 tuổi, 2 đảng viên là công chức xã. Nhiều năm nay, chi bộ này gặp khó khăn trong công tác phát triển Đảng.

Bí thư chi bộ Phan Văn Tùng cho biết: Từ năm 2008 đến nay, chi bộ mới xem xét kết nạp được duy nhất 1 đảng viên là chị Hoàng Thị Xuân (SN 1991), Phó Bí thư chi đoàn xóm. Nguyên nhân do không có nguồn để bồi dưỡng, bởi hiện nay thanh niên trong xóm đều đi làm ăn xa, lực lượng thanh niên ở nhà thực tế chỉ có 3 người, còn lại là học sinh...

Đây cũng là thực trạng chung mà một số chi bộ thôn, xóm ở Giang Sơn Đông đang phải đối mặt, như Chi bộ Yên Tân có 9 đảng viên, trong đó 1 đảng viên miễn sinh hoạt, 2 đảng viên đau yếu trên 70 tuổi, 1 đảng viên trẻ đang xin đi làm ăn xa, 2 đảng viên là nữ cũng có nguy cơ nghỉ sinh hoạt vì đi làm ăn xa và lấy chồng nơi khác, trong khi việc tạo nguồn phát triển đảng viên mới đang dậm chân tại chỗ. Bởi vậy, chi bộ này đang được xếp vào diện có dấu hiệu của nguy cơ tái trắng.

Bí thư chi bộ Trần Văn Thu, xóm 7, xã Tân Hương (Tân Kỳ) hướng dẫn người dân ươm keo giống.

Nói về thực trạng “tre” già mà “măng” chưa mọc ở các chi bộ thôn xóm hiện nay, đồng chí Thái Bá Sơn - Phó Bí thư Đảng ủy xã Giang Sơn Đông cho biết: Nguồn phát triển đảng viên ở nông thôn chủ yếu dựa vào lực lượng thanh niên, nhưng hiện nay lực lượng này số thì đi học đại học, cao đẳng, học nghề, một số đi làm ăn xa, số ít thanh niên ở nhà trình độ, năng lực hạn chế, lại thiếu ý chí phấn đấu, ngại tham gia sinh hoạt các đoàn thể nên khó có thể bồi dưỡng trở thành quần chúng ưu tú giới thiệu cho Đảng.

Thực tế, nhiều thôn, xóm không còn thanh niên, tổ chức đoàn hoạt động cầm chừng, nguồn ở các chi hội đoàn thể như hội nông dân, phụ nữ cũng gặp nhiều hạn chế nên nhiều chi bộ ở nông thôn đang đối mặt với xu hướng già hóa. Toàn đảng bộ hiện có 19 chi bộ, 266 đảng viên, trong đó có 198 đảng viên nông thôn. Năm 2015, chỉ tiêu trên giao kết nạp 7 đảng viên nhưng chỉ kết nạp được 6, năm 2016 chỉ tiêu giao là 7 đến thời điểm này đã kết nạp được 8 đảng viên...

Xã Hùng Tiến (huyện Nam Đàn) mặc dù có tới 19 chi bộ nông thôn trên tổng số 23 chi bộ nhưng chỉ tiêu giao hàng năm mỗi chi bộ phấn đấu kết nạp 1 đảng viên rất khó đạt. Ông Lê Anh Dũng - Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã cho hay: Toàn đảng bộ có 515 đảng viên, tuổi đời bình quân của đảng viên là trên 50, trong khi đó việc tạo nguồn kết nạp đảng viên hàng năm chỉ đạt khoảng 40% chỉ tiêu được giao.

Năm 2015, toàn xã chỉ kết nạp được 6 đảng viên, năm 2016 đến thời điểm này đã kết nạp được 7 đảng viên, trong đó có những người đã ở độ tuổi 40... Theo số liệu từ Ban Tổ chức Huyện ủy Nam Đàn, không chỉ ở Hùng Tiến mà tại một số xã khác tỷ lệ phát triển đảng hàng năm cũng đạt thấp như Nam Giang 40%, Xuân Hòa 47,6%, Nam Hưng 66,67%, Nam Trung 64,7%... Một số xóm vùng có đông đồng bào theo đạo nhiều năm liền không phát triển được đảng viên và có nguy cơ tái trắng như xóm 1, 2, 3, 4, 5 ( xã Nam Lộc), ở xã Vân Diên có chi bộ sinh hoạt ghép gồm 3 xóm...

Cán bộ huyện ủy Nam Đàn trao đổi với cấp ủy và bí thư chi bộ xóm ở xã Hùng Tiến.

Ở huyện Thanh Chương, cũng có những chi bộ nông thôn số đảng viên cao tuổi chiếm tỷ lệ cao, trong khi đó nguồn đảng viên trẻ nhiều năm không phát triển được dẫn tới nguy cơ không còn chi bộ. Điển hình như Chi bộ xóm 15, xã Thanh Hà chỉ có 3 đảng viên, trong đó có 2 đảng viên trên 60 tuổi; Chi bộ Xuân Sơn 2, xã Thanh Xuân có 4 đảng viên, trong đó có 3 người trên 60 tuổi. Xã Thanh Hương có 2 chi bộ (xóm 1 và xóm 9) đều có 4 đảng viên, trong đó có 2 đảng viên trên 60 tuổi...

Đồng chí Đặng Anh Dũng - Phó Bí thư Thường trực Huyện ủy Thanh Chương cho hay: Tình hình chung công tác phát triển Đảng ở khu vực nông thôn hiện nay rất khó khăn, nhất là trên địa bàn không có các khu công nghiệp, thanh niên đi làm ăn xa đông. Trong khi tạo nguồn đã khó, thì số quần chúng ưu tú do công việc không ổn định, phải nay đây mai đó, nên việc theo dõi, bồi dưỡng, giúp đỡ gặp không ít khó khăn. Một số chi bộ ít đảng viên, phần đông là đảng viên cao tuổi nên ảnh hưởng đến việc nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức Đảng và công tác triển khai các nghị quyết của chi bộ, đảng bộ. Hiện trên địa bàn huyện Thanh Chương có 6 chi bộ có nguy cơ tái trắng số đảng viên ít (4 đảng viên trở xuống). Năm 2016, Huyện ủy Thanh Chương đã phải xem xét xóa tên 9 trường hợp (hầu hết ở độ tuổi 8X, 9X) vì đi làm ăn xa không tham gia sinh hoạt thường xuyên, không đóng đảng phí...

Ngoài những nguyên nhân khách quan thì thực tế cho thấy, một số cấp ủy đảng cơ sở vẫn chưa thật sự quan tâm đến công tác tạo nguồn phát triển đảng viên. Bên cạnh đó, cấp ủy, chính quyền các địa phương chưa có những giải pháp mang tính đột phá tạo việc làm, tăng thu nhập giúp thanh niên yên tâm lập thân, lập nghiệp ngay tại quê hương.

Các cấp bộ đoàn nhất là ở thôn xóm chưa thể hiện rõ vai trò tập hợp, giáo dục thanh niên nên hoạt động hạn chế cả bề rộng lẫn chiều sâu. Do đó, công tác tạo nguồn, bồi dưỡng đối tượng Đảng là ĐVTN còn nhiều hạn chế. Có nơi giới thiệu nguồn HSSV về làm bí thư chi đoàn khối, xóm rồi từ đó bồi dưỡng, giới thiệu vào Đảng nhưng đây cũng chỉ là giải pháp tình thế bởi số này sau đó sẽ đi học, đi làm do vậy sau đó các chi bộ thôn xóm lại rơi vào tình thế loay hoay tìm nguồn...

Chủ động tạo nguồn

Thực tiễn cho thấy, để tháo gỡ khó khăn trong phát triển đảng viên ở khu vực nông thôn hiện nay cần có những giải pháp đồng bộ. Trước hết, cấp ủy đảng ở mỗi địa phương cần làm tốt công tác xây dựng tổ chức cơ sở đảng trong sạch vững mạnh, tập trung lãnh đạo đẩy mạnh phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng nông mới, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho người dân để quần chúng thấy rõ vai trò lãnh đạo tiên phong, gương mẫu của Đảng, tạo động lực phấn đấu để được đứng trong hàng ngũ của Đảng.

Ông Nguyễn Đình Tưởng - Bí thư Chi bộ xóm Xuân Lâm (xã Hùng Tiến - Nam Đàn) cho rằng: “Nếu như đảng viên không thực sự tiên phong, gương mẫu “nói đi đôi với làm” thì rất khó có thể bồi dưỡng, giáo dục và định hướng cho quần chúng phấn đấu vào Đảng. Muốn thuyết phục người khác, bản thân cán bộ, đảng viên phải là tấm gương cho quần chúng soi vào”. 

Tại Đảng bộ xã Quỳnh Tân (Quỳnh Lưu), để gỡ khó trong công tác phát triển Đảng, bên cạnh việc chỉ đạo rà soát nguồn thường xuyên trong các tổ chức đoàn thể, Chi hội BCH đảng bộ xã tập trung chỉ đạo đẩy mạnh các phong trào thi đua ở cơ sở, nhất là địa bàn khó khăn. Từ đó, phát hiện những nhân tố điển hình để phân công cấp ủy, đảng viên có kinh nghiệm, uy tín bồi dưỡng, giúp đỡ quần chúng ưu tú vào Đảng với phương châm coi trọng tiêu chuẩn, chất lượng, không chạy theo số lượng.

Cán bộ xóm Yên Lương ( xã Giang Sơn Đông, Đô Lương) chỉ đạo nhân dân làm giao thông nông thôn.

Nhờ vậy, những năm gần đây, Quỳnh Tân là một trong những đơn vị tốp đầu của huyện Quỳnh Lưu về tỷ lệ kết nạp đảng viên trẻ. Chỉ tính riêng 2 năm 2014, 2015 và 6 tháng đầu năm 2016, toàn xã đã theo dõi kết nạp được 32 đảng viên mới. Có những chi bộ như ở thôn 4 gần 11 năm không kết nạp được đảng viên nay đã kết nạp được thêm 2 đảng viên trẻ. 

Đối với xã Giang Sơn Đông (Đô Lương) đứng trước thực tế khó khăn trong công tác phát triển Đảng, BCH đảng bộ xã đã ban hành Kế hoạch số 19KH/ĐU ngày 12/3/2016 thực hiện công tác phát triển đảng giai đoạn 2016 - 2020 trong đó nêu cao tinh thần, trách nhiệm của cấp ủy, chi bộ, cán bộ đảng viên trong việc tạo nguồn kết nạp đảng, thực hiện tốt việc nêu gương của cán bộ, đảng viên nhất là lãnh đạo chủ chốt, đưa công tác phát triển đảng viên vào tiêu chí đánh giá, xếp loại TCCS đảng hàng năm. Đồng thời phân công các đồng chí trong BTV, BCH đảng ủy phụ trách các cụm, bám sát các chi bộ khối, xóm để chỉ đạo triển khai thực hiện.

Cũng đề cập đến vấn đề tạo nguồn, đồng chí Nguyễn Xuân Dũng - Phó ban Tổ chức Huyện ủy Nam Đàn cho rằng: Trong tình hình hiện nay không thể ngồi chờ mà phải chủ động tìm, phát hiện nhân tố để bồi dưỡng, giáo dục, định hướng để tạo nguồn phát triển Đảng. Bên cạnh đó, tập trung nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ, kịp thời kiện toàn các tổ chức đoàn thể tại các thôn, xóm còn yếu kém để thúc đẩy các phong trào thi đua ở cơ sở nhằm tập hợp, thu hút quần chúng nhất là lực lượng trẻ tham gia.

Đồng tình với quan điểm trên, đồng chí Nguyễn Mỹ Tặng - Phó Bí thư Huyện ủy Thanh Chương nêu vấn đề: Phát triển đảng viên, nhất là đảng viên trẻ là nhiệm vụ thường xuyên, đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng.

Trong tình hình thực tế khó khăn hiện nay, đòi hỏi các cấp ủy đảng, chính quyền phải triển khai nhiều giải pháp tạo nguồn. Tuy nhiên, việc lựa chọn những quần chúng ưu tú cho Đảng cần được các chi bộ quan tâm đúng mức và có những cách làm phù hợp, tránh chạy theo chỉ tiêu, thành tích. Ngoài lực lượng thanh niên trẻ, các chi bộ nông thôn cũng cần quan tâm phát triển đảng viên từ ban cán sự khối xóm, nhất là đội ngũ xóm trưởng, cán bộ các chi hội, đoàn thể bởi thực tế hiện nay ở một số địa phương tỷ lệ xóm trưởng, trưởng các chi hội đoàn thể chưa phải là đảng viên còn tương đối cao...

Khánh Ly