Kirill Dmitriev: 'Kiến trúc sư' đứng sau kế hoạch hòa bình Ukraine

Kênh ngoại giao chủ chốt

Theo giới quan sát, Kirill Dmitriev được cho là một trong những kiến trúc sư chính đứng sau "Kế hoạch hòa bình 28 điểm" cho Ukraine của chính quyền ông Trump. Sự thăng tiến của ông trên bàn cờ ngoại giao được đánh dấu bằng việc Tổng thống Putin bổ nhiệm ông làm Đặc phái viên Tổng thống về hợp tác kinh tế và đầu tư với nước ngoài vào tháng 2/2025 – ngay sau cuộc gặp gỡ đầu tiên giữa đại diện Nga và Mỹ tại Riyadh.

Cựu nhà ngoại giao Nga Boris Bondarev nhận định, Dmitriev hiện đóng vai trò là kênh ngoại giao chủ chốt của Điện Kremlin. Trong khi Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov làm việc với Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio theo các nghi thức chính thống, thì Dmitriev phụ trách các cuộc tiếp xúc với Steve Witkoff – đặc phái viên của Mỹ.

"Dmitriev là cầu nối trực tiếp đến Witkoff", ông Bondarev phân tích. "Phía Nga coi Witkoff là một mắt xích dễ tiếp cận trong chính quyền Trump, và Dmitriev được giao nhiệm vụ khai thác điểm kết nối này để thúc đẩy các cách tiếp cận của Nga".

Lợi thế của Dmitriev không chỉ nằm ở vị trí hiện tại mà còn ở mối quan hệ cá nhân lâu năm với Jared Kushner - con rể của ông Trump. Ngay từ nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump (2016-2020), Dmitriev đã có những liên lạc bí mật với Kushner để thảo luận về các dự án đầu tư Mỹ - Nga.

Từ Stanford đến Điện Kremlin

Kirill Dmitriev sinh ra tại Kiev (Ukraine) nhưng trong các cuộc phỏng vấn, ông luôn khẳng định mình sinh ra ở Liên Xô. Hồ sơ của ông là hình mẫu lý tưởng cho một nhà kỹ trị hiện đại: Tốt nghiệp Đại học Stanford danh giá, từng làm việc tại ngân hàng đầu tư Goldman Sachs và tập đoàn tư vấn McKinsey tại Mỹ.

Năm 2011, ông trở thành người đứng đầu Quỹ Đầu tư Trực tiếp Nga (RDIF) với nhiệm vụ thu hút vốn phương Tây vào Nga. Tuy nhiên, khi chiến sự Ukraine nổ ra, ông lập tức bị đưa vào danh sách trừng phạt của Mỹ và châu Âu.

Nhưng điều thực sự đưa Dmitriev vào vòng tròn quyền lực cốt lõi không chỉ là tài năng tài chính, mà là mạng lưới quan hệ xã hội. Theo Ilya Shumanov, cựu giám đốc tổ chức Minh bạch Quốc tế tại Nga, vợ của Dmitriev là bạn thân của con gái Tổng thống Putin. Mối quan hệ giữa hai gia đình được mô tả là "vô cùng gắn bó".

Tầm quan trọng của Dmitriev thực sự được khẳng định vào tháng 12/2023, gần 2 năm sau khi chiến sự Ukraine bắt đầu. Khi đó, Tổng thống Putin đang bị cô lập quốc tế bởi lệnh bắt giữ của ICC. Chính Dmitriev là người đã tổ chức thành công chuyến công du của ông Putin tới Saudi Arabia và UAE, đồng thời thu hút được dòng vốn đầu tư từ các quốc gia này bất chấp sự rút lui của phương Tây.

Chuyên gia phân tích chính trị Abbas Gallyamov, từng là người viết diễn văn cho ông Putin, nhận định: "Dmitriev đã chứng minh được sự hiệu quả vượt trội trên trường quốc tế".

Theo DW, sự trỗi dậy của Dmitriev cũng cho thấy một sự dịch chuyển thú vị trong nội bộ Điện Kremlin. Nếu Ngoại trưởng Lavrov đại diện cho quan điểm cứng rắn, không khoan nhượng, thì Dmitriev là hình ảnh của sự thỏa hiệp và đàm phán thực dụng.

"Khi ông Putin cảm thấy cần phải đàm phán thực sự, Dmitriev sẽ bước lên phía trước", ông Gallyamov nhận xét.

Minh chứng rõ nhất là trong chuyến thăm gần đây của đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff tới Moskva, Tổng thống Putin đã tiếp đón cùng với Dmitriev và trợ lý Yuri Ushakov, trong khi Ngoại trưởng Lavrov vắng mặt.

Dù chưa rõ liệu đây có phải là tín hiệu thay đổi toàn diện trong chính sách ngoại giao của Nga hay không, nhưng rõ ràng Kirill Dmitriev đang là "quân bài tẩy" mà ông Putin sử dụng để định hình lại quan hệ với phương Tây trong kỷ nguyên Trump 2.0.