Lãi suất huy động tăng tốc cuối năm 2025: Hơn 20 ngân hàng điều chỉnh để giải tỏa áp lực thanh khoản
Áp lực thanh khoản gia tăng khi tăng trưởng tín dụng (17,87%) vượt xa huy động vốn (14,1%), buộc các ngân hàng phải nâng lãi suất và chờ động thái mới từ NHNN năm 2026.
Lãi suất huy động tại hệ thống ngân hàng thương mại Việt Nam đang ghi nhận xu hướng tăng tốc vào cuối năm 2025 nhằm giải tỏa áp lực thanh khoản. Diễn biến này xuất phát từ việc tăng trưởng tín dụng đạt 17,87%, vượt xa tốc độ huy động vốn chỉ ở mức 14,1%, buộc các nhà băng phải điều chỉnh biểu lãi suất để thu hút tiền gửi và đảm bảo an toàn hệ thống.
Áp lực thanh khoản đẩy lãi suất huy động tăng trên diện rộng
Theo báo cáo từ Ngân hàng Nhà nước (NHNN), mặt bằng lãi suất tiền gửi bằng VND trong tháng 11/2025 đã bắt đầu phân hóa rõ rệt. Trong khi các kỳ hạn ngắn dưới 1 tháng duy trì ở mức thấp từ 0,1-0,2%/năm, lãi suất các kỳ hạn dài hơn đã được đẩy lên đáng kể. Cụ thể, kỳ hạn từ 6 đến 12 tháng dao động trong khoảng 4,6-5,6%/năm, trong khi các kỳ hạn trên 24 tháng đạt mức 6,7-7,4%/năm.
Đáng chú ý, chỉ riêng trong tháng 12/2025, đã có hơn 20 ngân hàng thực hiện tăng lãi suất huy động, với một số đơn vị điều chỉnh tới 2-3 lần. Ông Phạm Chí Quang, Vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ (NHNN), thừa nhận lãi suất trên thị trường liên ngân hàng có thời điểm tăng cao đã phản ánh áp lực bảo đảm an toàn thanh khoản của toàn hệ thống.
Tỷ lệ LDR tiến sát trần quy định 85%
Một trong những nguyên nhân chính khiến các ngân hàng âm thầm tăng lãi suất là sự gia tăng của tỷ lệ cho vay trên tổng tiền gửi (LDR). Tại quý III/2025, tỷ lệ LDR bình quân toàn ngành đã đạt 80,8%, tiến sát ngưỡng giới hạn 85% theo quy định của NHNN. Để hạn chế nguy cơ chạm trần, các ngân hàng buộc phải xoay trục, đẩy nhanh tốc độ huy động từ tiền gửi thay vì phụ thuộc quá mức vào thị trường liên ngân hàng hay phát hành chứng chỉ tiền gửi vốn có chi phí cao hơn.
Triển vọng năm 2026: Khả năng điều chỉnh lãi suất trần
Dù mặt bằng lãi suất tăng, Công ty Chứng khoán VPBank (VPBankS) nhận định nhu cầu vốn trong năm 2026 vẫn sẽ duy trì ở mức cao, dự kiến đạt 18-20%. Sự gia tăng này phản ánh hoạt động kinh tế khởi sắc, và mức lãi suất hiện tại vẫn được đánh giá là thấp hơn đáng kể so với giai đoạn cuối năm 2022 và đầu năm 2023.
Tuy nhiên, với việc nhiều ngân hàng đã niêm yết mức lãi suất sát trần 4,75%/năm cho các kỳ hạn dưới 6 tháng, thị trường đang dự báo về khả năng NHNN sẽ điều chỉnh tăng lãi suất trần vào đầu năm 2026. Hiện tại, lãi suất cho vay bình quân đối với các khoản vay mới và cũ vẫn duy trì trong khoảng 6,6-8,9%/năm. Riêng lĩnh vực ưu tiên, lãi suất cho vay ngắn hạn bình quân ở mức 3,9%/năm, vẫn thấp hơn mức trần 4%/năm do cơ quan quản lý quy định.
