Lộ tài liệu mật, Meta kiếm 16 tỷ USD từ quảng cáo lừa đảo

Theo báo cáo của Reuters và eMarketer, các tài liệu nội bộ của Meta cho thấy công ty này đã kiếm được tới 10% doanh thu hàng năm (khoảng 16 tỷ USD vào năm 2024) từ các quảng cáo lừa đảo và sản phẩm bị cấm.

Hàng ngày, ước tính có khoảng 15 tỷ quảng cáo có rủi ro cao được phân phối đến người dùng, bao gồm các chương trình lừa đảo đầu tư tiền điện tử, sòng bạc trực tuyến bất hợp pháp và các sản phẩm bị cấm.

Dựa trên tài liệu nội bộ của Meta được Reuters và các nguồn khác trích dẫn:

10% doanh thu năm 2024: Theo dự kiến của Meta, 10% doanh thu quảng cáo trong năm 2024 sẽ đến từ các quảng cáo lừa đảo và hàng hóa bị cấm. Con số này ước tính là khoảng 16 tỷ USD.

7 tỷ USD từ quảng cáo "rủi ro cao": Trong tổng số 16 tỷ USD trên, có khoảng 7 tỷ USD đến từ các quảng cáo được phân loại là "rủi ro pháp lý cao hơn".

15 tỷ quảng cáo lừa đảo mỗi ngày: Vào tháng 12/2024, Meta ước tính rằng khoảng 15 tỷ quảng cáo được phân loại là "rủi ro cao hơn" đã được phân phối đến người dùng trên Facebook, Instagram và WhatsApp mỗi ngày.

1/3 số vụ lừa đảo thành công tại Mỹ: Tài liệu nội bộ từ một bài thuyết trình của đội ngũ an toàn Meta vào tháng 5/2025 cho thấy, các nền tảng của họ có liên quan đến khoảng một phần ba tổng số vụ lừa đảo người tiêu dùng thành công tại Mỹ.

Cơ chế xử lý đáng ngờ: Meta chỉ cấm các nhà quảng cáo khi hệ thống tự động của họ đánh giá khả năng gian lận đạt 95% trở lên. Với các trường hợp có mức độ rủi ro thấp hơn nhưng vẫn bị nghi ngờ, Meta áp dụng mức phí quảng cáo cao hơn như một hình phạt, thay vì cấm hoàn toàn, qua đó vẫn thu được lợi nhuận từ những hoạt động đáng ngờ này.

Các tài liệu rò rỉ còn cho thấy thuật toán quảng cáo của Meta dường như đã được tối ưu hóa để ưu tiên lợi nhuận hơn là an toàn cho người dùng.

Cụ thể, khi một người dùng nhấp vào một quảng cáo lừa đảo, hệ thống sẽ tiếp tục hiển thị thêm nhiều quảng cáo tương tự, dựa trên cơ chế cá nhân hóa quảng cáo. Điều này tạo ra một vòng luẩn quẩn nguy hiểm, đẩy những người dùng dễ bị tổn thương vào sâu hơn các cạm bẫy lừa đảo.

Jordan Qato, một nhà tiếp thị, đã chỉ ra trên Facebook rằng thuật toán của nền tảng này được thiết kế để ưu tiên những kẻ lừa đảo sẵn sàng trả giá cao hơn.

Theo Qato, nếu một doanh nghiệp nhỏ chi 500 USD cho quảng cáo trong khi một kẻ lừa đảo sẵn lòng trả 50.000 USD để lừa đảo đầu tư tiền điện tử, kẻ lừa đảo và Meta sẽ luôn là người chiến thắng.

Trước những cáo buộc này, Meta phủ nhận các tài liệu và gọi những con số này là "bao hàm quá mức", đồng thời tuyên bố đang tích cực chống lại gian lận.

Tuy nhiên, các nhà điều tra và chuyên gia cho rằng Meta đã thiếu sự chủ động trong việc ngăn chặn quảng cáo lừa đảo ngay từ đầu. Mặc dù Meta đã công bố các công cụ mới để giúp các nhà quảng cáo tránh nội dung có hại, nhưng nhiều người vẫn nghi ngờ về động cơ thực sự của công ty.

Hậu quả của việc Meta ưu tiên lợi nhuận từ quảng cáo lừa đảo là rất lớn. Các vụ lừa đảo mạo danh người nổi tiếng hoặc doanh nghiệp uy tín, cùng các chương trình đầu tư tiền ảo không có thật, đã khiến nhiều người dùng mất hàng tỷ đồng.

Các cơ quan quản lý tại Mỹ và Anh cũng đã mở cuộc điều tra về vai trò của Meta trong các vụ lừa đảo tài chính.

Các chuyên gia và tổ chức giám sát như Which? đã chỉ trích cả Facebook và Google vì không hành động hiệu quả sau khi người dùng báo cáo quảng cáo lừa đảo.

Cho thấy sự cần thiết phải có quy định chặt chẽ hơn đối với các nền tảng quảng cáo trực tuyến để bảo vệ người dùng, thay vì để họ trở thành con mồi cho những kẻ gian lận và thuật toán tối ưu hóa lợi nhuận.