Mối liên hệ kỹ thuật giữa tên lửa Oreshnik và hệ thống RS-24 Yars của Nga

Kết quả phân tích từ dự án LUFTLAGE và các chuyên gia quân sự Ukraine mới đây đã hé lộ những chi tiết quan trọng về cấu tạo của Oreshnik - loại tên lửa đạn đạo tầm trung vừa được Nga đưa vào sử dụng trong năm 2024. Theo các nhà nghiên cứu, hệ thống này không phải là một thiết kế hoàn toàn mới mà được phát triển dựa trên các thành phần có sẵn từ kho vũ khí chiến lược của Liên bang Nga.

Nguồn gốc thiết kế từ tên lửa liên lục địa

Dựa trên việc phân tích so sánh các hệ thống tên lửa, các nhà nghiên cứu đi tới kết luận rằng Oreshnik có thể được chế tạo bằng cách sử dụng tầng thứ hai và tầng thứ ba của tên lửa đạn đạo liên lục địa (ICBM) RS-24 Yars. Đây là một phương án tối ưu hóa nhằm rút ngắn thời gian phát triển và tận dụng dây chuyền sản xuất sẵn có.

Kể từ lần đầu xuất hiện trên chiến trường, Oreshnik vẫn là một ẩn số lớn do Nga chưa từng công bố hình ảnh chính thức về thân tên lửa hay bệ phóng di động. Tuy nhiên, các báo cáo từ Lầu Năm Góc hồi tháng 11/2024 cũng từng nhận định Oreshnik là một biến thể thử nghiệm được phát triển từ nguyên mẫu RS-26 Rubezh. Đáng chú ý, bản thân RS-26 Rubezh cũng là một hệ thống được chế tạo dựa trên nền tảng RS-24 Yars nhưng có khối lượng nhỏ hơn.

Bằng chứng kỹ thuật từ các mảnh vỡ

Những thông tin cụ thể về kiến trúc của Oreshnik chỉ bắt đầu xuất hiện sau khi giới chuyên gia Ukraine thu thập và phân tích các mảnh vỡ tại thực địa. Các hiện vật cho thấy tàn tích của một hệ thống điều khiển tên lửa đẩy sử dụng máy phát khí nhiên liệu rắn. Hệ thống này cung cấp khí liên tục cho tổ hợp động cơ điều khiển thông qua các van chuyên dụng.

Bên cạnh đó, các nhà điều tra còn phát hiện một khoang chứa thiết bị được niêm phong kín. Đây được xác định là khu vực lắp đặt các hệ thống dẫn đường và điều hướng tinh vi, đảm bảo độ chính xác cho tên lửa trong quá trình bay ở tốc độ cao.

Đặc điểm đầu đạn và tải trọng chiến đấu

Vấn đề gây tranh cãi nhất hiện nay chính là tải trọng chiến đấu của Oreshnik. Các đoạn video ghi lại cho thấy 36 vật thể phát sáng rơi xuống theo 6 nhóm riêng biệt, dẫn đến giả thuyết tên lửa mang theo 6 đầu đạn, mỗi đầu đạn chứa 6 đầu đạn con. Tuy nhiên, giới chuyên gia nhận định cấu hình này gặp nhiều hạn chế về không gian vật lý. Nếu chia nhỏ như vậy, đường kính mỗi đầu đạn con chỉ đạt khoảng 10 - 13 cm.

Đáng chú ý, phân tích từ Bộ Quốc phòng Ukraine cho thấy các vật thể gây sát thương không phải là đạn động năng làm từ thép hay vonfram như thông thường. Thay vào đó, chúng là các thỏi kim loại đúc đặc bằng gang. Việc sử dụng vật liệu này thay vì các hợp kim đắt tiền là một chi tiết kỹ thuật gây bất ngờ, có thể liên quan đến mục đích thử nghiệm hoặc tối ưu hóa chi phí sản xuất hàng loạt của Nga trong giai đoạn hiện nay.

Các bằng chứng bổ sung về sự tương đồng giữa Oreshnik và Yars còn xuất hiện thông qua các phương tiện hậu cần. Hình ảnh từ khu vực triển khai tại Belarus năm 2026 cho thấy các xe phụ trợ của đơn vị vận hành Oreshnik có thiết kế và tính năng giống hệt với trang thiết bị của các đơn vị tên lửa Yars.