Mỹ lần đầu xác nhận triển khai vũ khí trên quỹ đạo

Lực lượng Không gian Mỹ xác nhận nước này đang triển khai các vũ khí kiểm soát không gian trên quỹ đạo, đánh dấu lần đầu Washington công khai thừa nhận sự hiện diện của các năng lực quân sự mang tính vũ khí trong không gian.

“Mỹ có các vũ khí kiểm soát không gian trên quỹ đạo, có khả năng bảo vệ lực lượng liên quân trước những hành động thù địch của đối phương”, người phát ngôn Lực lượng Không gian Mỹ cho biết trong một tuyên bố nhưng không tiết lộ loại vũ khí, số lượng hay vị trí triển khai.

"Kiểm soát không gian bao hàm các lĩnh vực nhiệm vụ cần thiết để tranh chấp và kiểm soát môi trường không gian - thông qua việc sử dụng các biện pháp động năng và phi động năng nhằm tác động đến năng lực của đối phương", tuyên bố nêu rõ.

Theo Lực lượng Không gian Mỹ, những năng lực này có thể được sử dụng cho cả mục đích phòng thủ và tấn công.

Nga và Trung Quốc được xem là những đối thủ chính

Việc Washington công khai tuyên bố triển khai vũ khí trên quỹ đạo được đưa ra trong bối cảnh không gian ngày càng trở thành một lĩnh vực cạnh tranh chiến lược giữa các cường quốc. Mỹ đặc biệt quan tâm đến khả năng Nga và Trung Quốc phát triển các công nghệ có thể làm suy yếu hoặc vô hiệu hóa hệ thống vệ tinh của Mỹ.

Theo Lực lượng Không gian Mỹ, Trung Quốc "đang phát triển và vận hành các năng lực không gian và chống không gian như một phần trong chiến lược hiện đại hóa quân sự, "Bắc Kinh được cho là đang đầu tư vào những công nghệ có thể phục vụ việc bảo vệ tài sản của mình trên quỹ đạo cũng như gây ảnh hưởng tới hệ thống không gian của đối phương. Trong khi Nga "coi không gian là một chiến trường và tin rằng ưu thế trong không gian sẽ là yếu tố quyết định trong các cuộc xung đột tương lai".

Các vệ tinh đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với hoạt động quân sự hiện đại, từ liên lạc, định vị và dẫn đường đến thu thập thông tin tình báo, giám sát và hỗ trợ chỉ huy. Vì vậy, khả năng bảo vệ hoặc làm gián đoạn hệ thống vệ tinh của đối phương đang trở thành một phần ngày càng quan trọng trong năng lực quân sự của các nước.

Việc quân sự hóa không gian đã xuất hiện từ thời kỳ đầu của cuộc chạy đua vào không gian, ngay khi Liên Xô phóng Sputnik, vệ tinh nhân tạo đầu tiên của nhân loại, lên quỹ đạo năm 1957. Từ đó, Washington và Moscow đã bắt đầu tìm cách vừa trang bị vũ khí cho vệ tinh, vừa tìm cách vô hiệu hóa vệ tinh của đối phương.

Một trong những mối lo ngại lớn nhất trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh là khả năng triển khai vũ khí hạt nhân trong không gian. Đến năm 1967, Mỹ, Liên Xô và nhiều quốc gia khác đã ký Hiệp ước Không gian Vũ trụ, trong đó cấm đưa vũ khí hủy diệt hàng loạt lên quỹ đạo Trái đất.

Tuy nhiên, hiệp ước không cấm tất cả các loại vũ khí hoặc hoạt động quân sự trong không gian. Trong những thập niên sau đó, Mỹ, Nga, Trung Quốc và Ấn Độ đều tìm kiếm các phương thức tác chiến trong không gian nằm ngoài phạm vi của hiệp ước này, bao gồm việc nhắm mục tiêu vào vệ tinh của đối thủ - vốn là những tài sản then chốt phục vụ công tác liên lạc quân sự, giám sát và định vị.