Mỹ tăng cung cấp tên lửa, drone bất đối xứng cho Đài Loan

Mỹ đang tăng tốc cung cấp các hệ thống vũ khí chiến lược cho Đài Loan, tập trung vào tên lửa, máy bay không người lái và khí tài phục vụ chiến tranh bất đối xứng. Song song với các đợt bàn giao hiện tại, Washington đã khởi động gói bán vũ khí trị giá hơn 11 tỉ USD, nhằm củng cố năng lực phòng thủ dài hạn của Đài Bắc trong bối cảnh căng thẳng tại eo biển Đài Loan chưa hạ nhiệt.

Tăng tốc bàn giao vũ khí cho Đài Loan

Theo Business Insider, trong thời gian gần đây Mỹ đã bàn giao và chuẩn bị bàn giao cho Đài Loan một loạt vũ khí bất đối xứng. Các hệ thống này gồm tên lửa phòng không cơ động, tên lửa chống hạm, drone trinh sát và tấn công, cùng các hệ thống chỉ huy – điều khiển liên quan.

Những khí tài trên được thiết kế để đối phó với lực lượng quân sự vượt trội về quy mô, nhấn mạnh khả năng cơ động, phân tán và gây tổn thất lớn với chi phí thấp hơn so với các nền tảng vũ khí truyền thống.

Song song với các lô vũ khí đang được chuyển giao, Reuters cho biết chính quyền Mỹ đã khởi động thủ tục bán vũ khí cho Đài Loan với tổng giá trị hơn 11 tỉ USD. Gói này được xem là một trong những đợt hỗ trợ quốc phòng lớn nhất dành cho Đài Bắc, bao gồm các hệ thống tên lửa, pháo phản lực cơ động, đạn dược chính xác cao và thiết bị hỗ trợ huấn luyện, bảo trì.

Trọng tâm kỹ thuật: cơ động, phân tán, chi phí thấp

Theo Business Insider, kho vũ khí của Đài Loan đang ngày càng nghiêng về các hệ thống nhỏ gọn, linh hoạt và dễ triển khai. Đặc điểm chung của nhóm vũ khí này là có thể nhanh chóng cơ động, ẩn giấu và phân tán, giảm nguy cơ bị vô hiệu hóa chỉ trong một đợt tấn công tập trung.

Việc chú trọng vào tên lửa cơ động, drone trinh sát – tấn công và các hệ thống chỉ huy – điều khiển đi kèm cho thấy định hướng xây dựng một mạng lưới hỏa lực phân tán. Thay vì dựa chủ yếu vào các nền tảng lớn, dễ bị phát hiện, mô hình này tập trung vào nhiều bệ phóng và đơn vị hỏa lực nhỏ, được kết nối bằng hệ thống thông tin – chỉ huy để duy trì hiệu quả tác chiến.

Nhờ đó, mỗi đơn vị vũ khí có chi phí tương đối thấp so với các khí tài truyền thống, nhưng vẫn có khả năng gây tổn thất đáng kể khi được triển khai với mật độ đủ lớn và được hỗ trợ bởi thông tin trinh sát kịp thời.

Chiến lược phòng thủ bất đối xứng của Đài Loan

Trong những năm gần đây, Đài Loan đã điều chỉnh mạnh mẽ chiến lược quốc phòng, chuyển trọng tâm từ các nền tảng vũ khí quy mô lớn sang mô hình phòng thủ phân tán. Theo giới phân tích được dẫn lại, các hệ thống tên lửa cơ động, drone và vũ khí phòng không tầm ngắn được xem là chìa khóa giúp hòn đảo kéo dài khả năng chống đỡ trong trường hợp xảy ra xung đột.

Các hệ thống này cho phép Đài Loan duy trì năng lực tấn công và phòng thủ ngay cả khi một phần hạ tầng quân sự bị tổn thất. Đồng thời, việc buộc đối phương phải đối phó với mạng lưới mục tiêu phân tán làm tăng đáng kể chi phí quân sự và độ phức tạp trong lập kế hoạch tác chiến.

Theo đánh giá được Business Insider dẫn lại từ Hội đồng Doanh nghiệp Mỹ - Đài Loan, định hướng này phù hợp với chiến lược phòng thủ bất đối xứng mà Đài Bắc theo đuổi. Tuy nhiên, tổ chức này cũng lưu ý rằng nếu tập trung quá nhiều vào một nhóm vũ khí nhất định, cơ cấu lực lượng tổng thể có thể bị mất cân đối.

Nguy cơ mất cân đối lực lượng và yêu cầu điều chỉnh dài hạn

Hội đồng Doanh nghiệp Mỹ - Đài Loan cho rằng việc ưu tiên mạnh cho vũ khí bất đối xứng đặt ra bài toán cân bằng giữa các loại hình lực lượng. Nếu các hệ thống cơ động, nhỏ gọn chiếm tỷ lệ quá lớn, những năng lực khác như phòng không tầm xa, phòng thủ trên không – trên biển nhiều lớp hoặc khả năng duy trì hậu cần, bảo trì dài hạn có thể không được đầu tư tương xứng.

Nhận định này cho thấy Đài Loan cần có lộ trình điều chỉnh dài hạn, vừa tiếp tục tăng cường vũ khí bất đối xứng, vừa bảo đảm các cấu phần khác của lực lượng vũ trang được duy trì ở mức phù hợp. Cân bằng giữa khả năng cơ động, phân tán với các năng lực phòng thủ truyền thống được xem là yếu tố then chốt để xây dựng thế trận phòng thủ bền vững.

Khuôn khổ pháp lý và tính toán chiến lược của Mỹ

Theo Reuters, Washington khẳng định các thương vụ bán vũ khí cho Đài Loan được thực hiện phù hợp với Đạo luật Quan hệ Đài Loan. Văn bản này quy định Mỹ có nghĩa vụ hỗ trợ hòn đảo duy trì khả năng tự vệ đầy đủ, đồng thời là cơ sở pháp lý cho các gói hỗ trợ quốc phòng hiện nay.

Mỹ cũng nhấn mạnh không thay đổi chính sách một Trung Quốc đã được duy trì trong nhiều thập niên, song coi việc bảo đảm an ninh tại eo biển Đài Loan là lợi ích chiến lược quan trọng. Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược Mỹ – Trung ngày càng gay gắt, Business Insider nhận định việc tăng cường cung cấp vũ khí cho Đài Loan mang ý nghĩa quân sự lẫn chính trị rõ ràng.

Đài Loan được coi là một trong những điểm nóng an ninh trọng yếu tại khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương. Mọi thay đổi trong cán cân quân sự quanh hòn đảo đều có khả năng tạo ra tác động lan rộng tới cấu trúc an ninh khu vực.

Tác động đối với an ninh khu vực Đông Á

Phía Đài Loan nhiều lần khẳng định các vũ khí mua và tiếp nhận chỉ phục vụ mục đích phòng thủ, không nhằm thay đổi nguyên trạng hay làm gia tăng căng thẳng. Chính quyền hòn đảo tuyên bố sẽ tiếp tục đầu tư cho quốc phòng, đồng thời mở rộng hợp tác với các đối tác quốc tế để góp phần bảo đảm an ninh và ổn định khu vực.

Giới quan sát được trích dẫn cho rằng việc Mỹ đẩy mạnh cung cấp vũ khí cho Đài Loan cho thấy cuộc cạnh tranh chiến lược tại eo biển Đài Loan vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Trọng tâm hiện nay ngày càng nghiêng về công nghệ quân sự, tính cơ động và khả năng răn đe thông qua các hệ thống vũ khí bất đối xứng.

Những động thái này không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến quan hệ Mỹ – Trung, mà còn tác động lâu dài đến cấu trúc an ninh Đông Á. Việc quản lý căng thẳng, tránh tính toán sai lầm và bảo đảm kênh liên lạc giữa các bên liên quan vì thế trở thành yếu tố quan trọng song song với quá trình hiện đại hóa quân sự đang diễn ra.