NATO áp dụng chiến thuật của Ukraine để tiêu diệt drone giá rẻ
Trước áp lực từ các đợt tấn công bằng thiết bị bay không người lái của Nga, NATO đang triển khai hệ thống drone đánh chặn Merops nhằm bảo toàn kho tên lửa đắt đỏ và tăng cường năng lực phòng thủ tại sườn phía Đông.
NATO đang thay đổi chiến lược phòng không bằng cách học hỏi kinh nghiệm thực chiến từ Ukraine: sử dụng các thiết bị bay không người lái (drone) đánh chặn giá rẻ để tiêu diệt mục tiêu thay vì lãng phí tên lửa triệu đô. Phương pháp này không chỉ giải quyết bài toán kinh tế mà còn cho thấy hướng đi mới của chiến tranh hiện đại.
Sự trỗi dậy của drone đánh chặn tại Ukraine
Quân đội Ukraine hiện đang vận hành hàng ngày các biên đội drone đánh chặn nội địa để hạ gục UAV của Nga. Với khả năng sản xuất hàng loạt, ngành công nghiệp quốc phòng Ukraine có thể cung cấp hàng trăm chiếc mỗi ngày với chi phí chỉ khoảng 2.500 USD/chiếc. Con số này thấp hơn rất nhiều so với mức giá tối thiểu 35.000 USD của một chiếc drone cảm tử Shahed do Nga vận hành.
Drone đánh chặn được trang bị đầu đạn nhỏ, thiết kế để va chạm trực tiếp hoặc phát nổ gần mục tiêu. Chúng có khả năng tiêu diệt các vật thể bay cao và nhanh hơn hẳn các loại súng máy phòng không truyền thống. Quan trọng hơn, vũ khí này giúp Ukraine bảo toàn kho tên lửa phòng không quý giá cho các mục tiêu chiến lược như tên lửa hành trình hoặc tên lửa đạn đạo.
Hệ thống Merops: Lời giải của NATO cho sườn phía Đông
Nhận thấy hiệu quả từ chiến trường Ukraine, các thành viên NATO như Ba Lan và Romania đã bắt đầu triển khai hệ thống Merops do Mỹ sản xuất. Động thái này trở nên cấp bách sau các vụ drone Nga xâm nhập không phận hai nước này vào tháng 9 vừa qua.
Hệ thống Merops bao gồm trạm điều khiển mặt đất, drone đánh chặn Surveyor và bệ phóng. Một tổ vận hành tiêu chuẩn gồm 4 người: chỉ huy, phi công và hai kỹ thuật viên. Drone Surveyor có thể đạt tốc độ trên 280 km/giờ, sử dụng cảm biến radar, nhiệt hoặc tần số vô tuyến để bám bắt mục tiêu. Đặc biệt, nó có khả năng chống chịu tốt trước các biện pháp tác chiến điện tử.
Thông số kỹ thuật và hiệu quả tác chiến
| Thông số | Chi tiết |
|---|---|
| Tên hệ thống | Merops (Drone đánh chặn Surveyor) |
| Tốc độ tối đa | Trên 280 km/giờ |
| Tỷ lệ thành công | Khoảng 95% (đối với mục tiêu kiểu Shahed) |
| Chi phí ước tính | 15.000 USD/chiếc |
| Mục tiêu đối phó | Drone cảm tử (Shahed), drone trinh sát, drone động cơ phản lực |
Dù hiệu quả với các loại UAV cỡ lớn, các chuyên gia quân sự lưu ý Merops vẫn gặp khó khăn khi đối phó với drone FPV (góc nhìn thứ nhất) bay thấp do kích thước nhỏ và quỹ đạo linh hoạt. Tuy nhiên, việc sử dụng Surveyor với giá 15.000 USD để hạ một chiếc Shahed 35.000 USD vẫn mang lại hiệu quả kinh tế vượt trội so với việc triển khai máy bay chiến đấu và tên lửa không đối không tốn hàng trăm nghìn USD.
Chu kỳ đổi mới công nghệ thần tốc
Tốc độ phát triển công nghệ drone trên chiến trường hiện nay đang đặt ra thách thức lớn cho quy trình mua sắm quân sự truyền thống. Theo các chuyên gia NATO, vòng đời của một công nghệ mới tại tiền tuyến hiện chỉ kéo dài từ 6 tuần đến 3 tháng trước khi đối phương tìm ra biện pháp khắc chế.
Chuẩn tướng Curtis King, người đứng đầu Bộ Chỉ huy Phòng không và Phòng thủ Tên lửa Lục quân 10 của Mỹ, khẳng định NATO cần liên tục “học hỏi từ cách Ukraine đang chiến đấu”. Việc hợp tác với các công ty quốc phòng Ukraine và phương Tây để sản xuất hàng loạt drone đánh chặn không chỉ giúp giảm chi phí mà còn đảm bảo tính bền vững cho lưới lửa phòng không của liên minh trong tương lai.
