NATO đối mặt nguy cơ tổn thất nặng nề hơn Ukraine trong xung đột với Nga

Sự thống trị của máy bay không người lái (drone) trên chiến trường hiện đại đang thay đổi hoàn toàn bộ mặt của y tế quân sự. Việc giám sát liên tục khiến công tác sơ tán thương binh trong "giờ vàng" – 60 phút đầu tiên quyết định sự sống còn – gần như không thể thực hiện. Thách thức này được dự báo sẽ khiến các lực lượng NATO chịu tổn thất nặng nề hơn cả Ukraine nếu nổ ra một cuộc xung đột quy mô lớn với Nga.

Sự biến mất của giờ vàng trên chiến trường hiện đại

Trên các mặt trận hiện nay, bầu trời luôn tràn ngập drone trinh sát và tấn công. Điều này buộc các đơn vị y tế phải thay đổi tư duy từ "giờ vàng" sang "ngày vàng" hoặc thậm chí là "tháng vàng" do không thể di chuyển thương binh ngay lập tức dưới sự giám sát của đối phương.

Đại tá Valerii Vyshnivskyi, đại diện cao cấp của Ukraine tại Trung tâm Phân tích, Huấn luyện và Giáo dục chung NATO – Ukraine (JATEC), nhấn mạnh rằng việc sơ tán y tế không còn có thể thực hiện theo các phương pháp truyền thống. “Chiến trường bị quan sát 100%. Đó là lý do việc sơ tán y tế không thể thực hiện theo cách cũ”, ông Vyshnivskyi chia sẻ với Insider.

Mật độ drone dày đặc buộc quân đội thường phải chờ đợi các điều kiện thời tiết xấu hoặc tầm nhìn kém để thực hiện sơ tán. Dù các giải pháp như robot mặt đất đang được triển khai, chúng vẫn bộc lộ nhiều hạn chế về khả năng vận hành, dễ bị can thiệp kỹ thuật và hỏng hóc trong điều kiện tác chiến thực tế.

Dự báo về quy mô tổn thất trong xung đột cường độ cao

Trong một cuộc chiến trực tiếp với Nga, NATO có khả năng phải đối mặt với áp lực sơ tán y tế tương tự Ukraine nhưng với cường độ tàn phá lớn hơn. Theo các số liệu tính đến mùa hè 2025, Ukraine ghi nhận khoảng 400.000 người thương vong, trong đó có 100.000 binh sĩ tử nạn. Phía Nga có số liệu tổn thất lớn hơn, ước tính đạt khoảng 1,1 triệu người thương vong vào cuối năm 2025, với tỷ lệ mất hơn 1.000 binh sĩ mỗi ngày.

Tổng thư ký NATO Mark Rutte cảnh báo rằng Nga có thể sẵn sàng sử dụng vũ lực quân sự chống lại khối đồng minh trong vòng 5 năm tới. Ông nhận định một cuộc xung đột như vậy sẽ dẫn đến "tổn thất cực lớn", ảnh hưởng trực tiếp đến toàn bộ đời sống xã hội và lãnh thổ của các quốc gia thành viên.

NATO nỗ lực tìm kiếm giải pháp công nghệ mới

Để thích nghi với môi trường chiến tranh mới, Bộ Tư lệnh Chuyển đổi Đồng minh NATO (ACT) cùng JATEC đang tích cực tìm kiếm các giải pháp từ ngành công nghiệp quốc phòng và y tế dân sự. Thử thách Đổi mới gần đây tại London đã thu hút 175 hồ sơ từ 20 quốc gia, tập trung vào việc cứu sống binh sĩ trên chiến trường bị drone bao vây.

Các giải pháp tiềm năng bao gồm hệ thống điều trị suy thận di động, cáng tự chế cho địa hình hiểm trở, cổng liên lạc an toàn cho nhân viên quân y và các tấm giáp đạn đạo làm nơi trú ẩn tạm thời. Đại tá Niall Aye Maung, cố vấn y tế tại trụ sở NATO, gọi đây là "hệ thống của các hệ thống", nơi nhiều giải pháp công nghệ phối hợp để giải quyết vấn đề điều trị thương vong thay vì chỉ dựa vào một phương pháp đơn lẻ.

Một trong những rào cản lớn nhất hiện nay là tốc độ xây dựng năng lực mới của NATO vẫn chậm hơn sự thay đổi nhanh chóng của thực tế chiến trường. Các quy trình pháp lý và quy định an toàn đối với thiết bị y tế thường kéo dài thời gian nghiên cứu và phát triển. Để khắc phục, NATO đang ưu tiên các sản phẩm thương mại sẵn có (COTS) có thể ứng dụng đồng thời cho cả mục đích dân sự và quân sự.

Việc đẩy nhanh tiến độ mua sắm và đổi mới công nghệ, đặc biệt là các hệ thống vũ khí phi truyền thống và drone, được xem là ưu tiên hàng đầu để các quốc gia sườn phía Đông NATO sẵn sàng cho những kịch bản xung đột quy mô lớn trong tương lai.