Nghệ An: Chủ động sàng lọc bệnh lao trong cộng đồng

Tham dự hội nghị có đồng chí Lê Thị Hoài Chung - Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh, Giám đốc Sở Y tế. Cùng dự có lãnh đạo và cán bộ, nhân viên Bệnh viện Phổi Nghệ An.

Theo báo cáo tại hội nghị, năm 2025, công tác phòng, chống lao trên địa bàn tỉnh tiếp tục được duy trì ổn định từ tuyến tỉnh đến cơ sở, giúp người dân tiếp cận thuận lợi các dịch vụ y tế. Tỷ lệ điều trị thành công bệnh nhân lao đạt trên 90%, nhiều chỉ tiêu chuyên môn cơ bản hoàn thành theo kế hoạch. Đặc biệt, hoạt động sàng lọc chủ động tại cộng đồng được đẩy mạnh, góp phần phát hiện sớm nhiều trường hợp mắc bệnh.

Giai đoạn 2021-2025, toàn tỉnh phát hiện trung bình khoảng 1.690 bệnh nhân lao các thể mỗi năm; trong đó, bệnh nhân lao phổi có bằng chứng vi khuẩn chiếm khoảng 68%. Số người mắc lao/100.000 dân năm 2025 là 49,53 người/100.000 dân.

Tỷ lệ điều trị khỏi và hoàn thành điều trị trung bình các năm đạt trên 90%; tỷ lệ bỏ điều trị các năm dưới 5% tổng số bệnh nhân lao, số người tử vong do lao được khống chế dưới 1 người/100.000 dân. Công tác quản lý, giám sát bệnh nhân lao tại cộng đồng được thực hiện thường xuyên, góp phần hạn chế lây nhiễm trong cộng đồng.

Ban Chỉ đạo phòng, chống lao các cấp đã chủ động triển khai Kế hoạch phòng, chống bệnh lao trên địa bàn, bảo đảm yêu cầu, mục tiêu đề ra và từng bước nâng cao hiệu quả phối hợp liên ngành trong tổ chức thực hiện.

Sở Y tế giao Bệnh viện Phổi Nghệ An - đơn vị đầu mối chuyên môn - xây dựng kế hoạch phòng, chống lao hằng năm; giao chỉ tiêu cụ thể cho các trung tâm y tế; thường xuyên theo dõi, đôn đốc, kiểm tra tiến độ thực hiện. Các văn bản chỉ đạo được ban hành đồng bộ, góp phần duy trì ổn định mạng lưới phòng, chống lao từ tỉnh đến cơ sở.

Công tác phối hợp liên ngành được tăng cường, nhiều hoạt động truyền thông, giám sát, hỗ trợ điều trị bệnh nhân lao tại cộng đồng được triển khai hiệu quả, góp phần giảm kỳ thị, nâng cao tuân thủ điều trị.

Tuy nhiên, ngành Y tế cũng chỉ ra không ít khó khăn khi Nghệ An là địa bàn rộng, dân cư phân tán, nhiều khu vực miền núi, vùng sâu, vùng xa còn hạn chế trong tiếp cận dịch vụ y tế. Bên cạnh đó, một bộ phận người dân vẫn còn tâm lý chủ quan hoặc e ngại, khiến việc phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm gặp nhiều trở ngại.

Trước thực tế đó, năm 2026, ngành Y tế Nghệ An đặt mục tiêu tiếp tục mở rộng các hoạt động sàng lọc chủ động trong cộng đồng, tăng cường ứng dụng các kỹ thuật xét nghiệm hiện đại, nâng cao tỷ lệ phát hiện bệnh nhân lao và lao tiềm ẩn. Đồng thời, chú trọng giảm tỷ lệ bỏ điều trị, kiểm soát chặt chẽ lao kháng thuốc và nâng cao hiệu quả phối hợp giữa các tuyến y tế.

Phát biểu tại hội nghị, Giám đốc Sở Y tế Lê Thị Hoài Chung đề nghị các đơn vị liên quan cần tập trung vào chiến lược chủ động phòng bệnh nhằm tiến tới mục tiêu chấm dứt bệnh lao tại Việt Nam vào năm 2035. Bên cạnh đó, nhấn mạnh việc thay đổi tư duy từ chữa bệnh sang tầm soát sức khỏe định kỳ ít nhất 1 lần mỗi năm để phát hiện sớm và đảm bảo tuân thủ điều trị tuyệt đối thay vì tự ý mua thuốc.

Giám đốc Sở Y tế cũng đề xuất nâng cao năng lực y tế cơ sở, biến các trạm y tế thành mạng lưới chăm sóc gần dân và lồng ghép các chương trình phòng, chống lao với những bệnh không lây nhiễm khác để tối ưu hóa nguồn lực. Sức khỏe là tài sản vô giá, vì thế toàn xã hội đồng lòng trong việc bảo vệ bản thân và cộng đồng khỏi căn bệnh này./.