Nghệ An: Xã 'tự làm khó mình' vì cho thuê đất trái quy định

(Baonghean) - Trong suốt nhiều năm, xã Quỳnh Lương (huyện Quỳnh Lưu), cho các hộ dân thuê đất hành lang an toàn giao thông để mở cửa hàng trái quy định. Sau khi thanh tra, mặc dù đã hủy bỏ hợp đồng thuê đất nhưng suốt 15 năm qua, chính quyền vẫn không đòi lại được đất.
Cho thuê trái quy định
Theo tìm hiểu của phóng viên, hơn 30 năm trước, xã Quỳnh Lương (Quỳnh Lưu) cho hàng chục hộ dân địa phương mượn đất thuộc hành lang an toàn giao thông của Tỉnh lộ 537B đoạn qua chợ Mơ để mở cửa hàng kinh doanh.
Đến tháng 9/1997, mặc dù lúc này UBND tỉnh có quy hoạch hành lang ATGT Tỉnh lộ 537B nhưng xã Quỳnh Lương vẫn mời tất cả các hộ lên làm việc để viết đơn xin tiếp tục được thuê đất, với thời gian 20 năm.
Đến năm 2004, cho rằng khu vực này thuộc hành lang Tỉnh lộ, người dân xã Quỳnh Lương đã có đơn khiếu nại.
UBND huyện Quỳnh Lưu sau đó thành lập Đoàn Thanh tra xác minh và đưa ra kết luận việc hợp đồng thuê đất này là trái quy định, vì đất thuê nằm trong hành lang ATGT. UBND huyện đã giao xã Quỳnh Lương “hủy bỏ và thu hồi 32 hợp đồng cho thuê đất đối với 31 hộ”.
Thực hiện Quyết định này, xã Quỳnh Lương đã ban hành Quyết định số 46/2004/QĐ-UBND ngày 10/8/2004 về việc hủy bỏ, thu hồi hợp đồng cho thuê đất tháng 9/1997 đối với 31 hộ dân, với 32 ốt. Như vậy, hợp đồng thuê đất làm quán tháng 9/1997 giữa UBND xã Quỳnh Lương và các hộ hết hiệu lực từ ngày 10/8/2004. 
Khu vực 7 hộ dân đang lấn chiếm hành lang ATGT nằm cạnh chợ Mơ, xã Quỳnh Lương (Quỳnh Lưu). Ảnh: Tiến Hùng

Tuy nhiên, viện lý do “tạo điều kiện cho các hộ dân kinh doanh, tăng thu nhập nâng cao đời sống”, xã Quỳnh Lương sau đó đã “tự làm khó mình” khi để cho các hộ gia đình thuê đất hết 20 năm như hợp đồng đã cam kết. Để rồi, khi kết thúc 20 năm, nhiều hộ dân vẫn không chịu trả lại đất.
Gây mất an ninh trật tự
Đến năm 2017, khi hết hợp đồng thuê đất, xã Quỳnh Lương thông báo thu hồi đất. Xã đã giao các cán bộ rốt ráo vận động người dân tự giác tháo dỡ ốt quán, trả lại hành lang ATGT Tỉnh lộ 537B. Ngay sau khi nhận được đề nghị, 25 hộ gia đình đã chấp hành nghiêm túc việc tháo dỡ.
Nhưng đến nay, vẫn còn 7 hộ cố tình chống đối, bao gồm ông Hồ Tiên Hải, Bùi Duy Khiêm, Hồ Đức Minh, Đào Duy Thành, Hồ Cảnh Tuấn, Hồ Thị Thủy và Hồ Thị Nuôi. Không những thế, các hộ này còn yêu cầu UBND huyện Quỳnh Lưu cấp bìa đỏ để chiếm quyền sở hữu. 
Có 6 hộ cùng ký đơn khiếu nại đến Chủ tịch UBND xã, trong số này có 3 trường hợp gửi đơn khởi kiện tại Tòa án Quỳnh Lưu là ông Hồ Cảnh Tuấn, ông Đào Duy Thành và ông Bùi Duy Khiêm. Sau nhiều lần tuyên truyền, vận động không thành công, xã Quỳnh Lương buộc phải triển khai các biện pháp cưỡng chế theo quy định của pháp luật. Cụ thể, ngày 23/10/2018, Chủ tịch UBND xã Quỳnh Lương ban hành Quyết định áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả đối các hộ (không ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính do hết thời hạn xử phạt). Tuy nhiên, các hộ dân này không thực hiện Quyết định biện pháp khắc phục hậu quả nên ngày 12/11/2018 xã Quỳnh Lương ban hành Quyết định cưỡng chế buộc thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả đối với các hộ dân. 
Trong các ngày 26 và 27/8, UBND xã Quỳnh Lương phối hợp với Công an huyện Quỳnh Lưu, Thanh tra giao thông tỉnh Nghệ An đã tiến hành cưỡng chế các ki-ốt lấn chiếm hành lang an toàn giao thông này. Tuy nhiên, khi đoàn công tác tới hiện trường để làm nhiệm vụ thì bị các chủ quán chống đối, cản trở không cho tháo dỡ. 
Để tạo áp lực, các hộ gia đình này còn lôi kéo cả anh em, người thân, họ hàng ra gây rối, chửi bới, có biểu hiện kích động nhằm tạo áp lực cho lực lượng cưỡng chế. Thậm chí, một số đối tượng quá khích đã trèo lên ca bin máy múc lấy chìa khóa ném đi, nhét bùn, que với mục đích phá ổ khóa và cố thủ trong đó nhiều giờ liền. Có đối tượng còn nằm ngay dưới bánh xe máy múc, tự rút dây điện quấn vào cổ giả vờ ngất xỉu để ăn vạ. Manh động hơn, có người còn ôm cả bình ga đến hiện trường, đồng thời huy động từ người già đến trẻ em trong gia đình, anh em ra kích động, lôi kéo đông người chống lại việc cưỡng chế, tự ý quay phim, chụp ảnh đưa lên mạng xã hội gây hiểu nhầm trong một bộ phận nhân dân.
Do tính chất càng lúc càng phức tạp, gây mất an ninh, trật tự nên đoàn cưỡng chế đã phải tạm dừng công việc để xây dựng phương án cưỡng chế giải tỏa hiệu quả hơn.
Trao đổi với phóng viên Báo Nghệ An, ông Nguyễn Văn Tuệ - Chủ tịch UBND xã Quỳnh Lương cho rằng, sau vụ việc, đa số dư luận trong quần chúng nhân dân hết sức bức xúc, bất bình với các hộ dân trên, đồng thời, đồng tình ủng hộ và yêu cầu chính quyền địa phương làm quyết liệt hơn để đảm bảo sự nghiêm minh của pháp luật và công bằng xã hội. 
Ông Tuệ cũng cho rằng, năm 2017, là thời điểm đủ 20 năm các hộ sử dụng đất làm ốt quán kinh doanh theo hợp đồng năm 1997. Theo quy định của pháp luật, việc thuê, mượn khi hết hạn phải trả là điều ai cũng nhận thức được. Tuy nhiên, 7 hộ gia đình nêu trên vẫn không chịu trả đất cho nhà nước quản lý, mà cố tình chống đối, cản trở, gây mất an ninh trật tự tại địa phương là hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng, ảnh hưởng đến tình làng, nghĩa xóm và uy tín, danh dự của gia đình. 
“Xã Quỳnh Lương sẽ quyết tâm giải tỏa ốt của 7 hộ để trả lại hành lang ATGT, xây dựng cảnh quan trung tâm xã khang trang, sạch đẹp, đảm bảo công bằng trong xã hội và sự nghiêm minh của pháp luật”, ông Tuệ nói và cho biết, trong thời gian này, xã Quỳnh Lương tiếp tục tuyên truyền, vận động để các hộ tự nguyện thi hành cưỡng chế; giao trách nhiệm cho cán bộ, công chức có người nhà, người thân tự nguyện thi hành thực hiện cưỡng chế tự tháo dỡ ốt quán. Nếu các hộ vẫn cố tình chây ỳ, không chấp hành thì sẽ tiếp tục tổ chức cưỡng chế, trả lại mặt bằng cho Tỉnh lộ 537B.