Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio tại Munich: 'Mỹ và Châu Âu thuộc về nhau'

Thông điệp "hàn gắn" bất ngờ

Trái ngược với sự vắng mặt gây tranh cãi tại cuộc họp "định dạng Berlin" hôm trước, bài phát biểu chính thức của ông Marco Rubio mang tông giọng hòa giải rõ rệt. Đứng trước các đồng minh đang lo âu về những tuyên bố "nước Mỹ trên hết" của Tổng thống Donald Trump hay vấn đề Greenland, người đứng đầu ngành ngoại giao Mỹ đã hạ giọng.

“

Chúng tôi không tìm cách chia rẽ, mà muốn hồi sinh một tình bạn lâu đời và làm mới nền văn minh vĩ đại nhất trong lịch sử nhân loại

Ông Rubio nhấn mạnh

Ông khẳng định Mỹ và châu Âu "thuộc về nhau" và Washington mong muốn nhìn thấy một châu Âu hùng mạnh.

Giới quan sát nhận định, đây là sự thay đổi đáng kể so với thái độ của Phó Tổng thống Mỹ JD Vance tại diễn đàn này 1 năm trước, khi ông Vance công khai chỉ trích các chính sách của châu Âu.

Tuy nhiên, lời mời gọi của ông Rubio không hoàn toàn vô điều kiện. Ông khéo léo lồng ghép hệ tư tưởng của chính quyền Trump vào định nghĩa về một liên minh mới. Theo ông, sự gắn kết phải dựa trên việc cùng nhau đối phó với cái mà ông gọi là "khủng hoảng di cư ồ ạt" - yếu tố đang gây bất ổn cho các xã hội phương Tây.

"Chúng tôi muốn những đồng minh tự hào về văn hóa và di sản của mình... Những người sẵn sàng và có khả năng cùng chúng tôi bảo vệ nó", Ngoại trưởng Mỹ tuyên bố. Ông cho rằng chỉ khi hành động cùng nhau, phương Tây mới có thể ngăn chặn "các thế lực muốn xóa bỏ nền văn minh".

Châu Âu đáp lời bằng "quyền lực cứng"

Đáp lại lời kêu gọi từ phía Mỹ, các lãnh đạo châu Âu tại Munich cũng thể hiện sự chủ động hiếm thấy, tập trung vào việc tự củng cố sức mạnh nội khối thay vì chỉ dựa vào cam kết ngoại giao.

Thủ tướng Anh Keir Starmer đưa ra thông điệp đanh thép: "Chúng ta phải xây dựng quyền lực cứng, bởi đó là đơn vị tiền tệ của thời đại này". Ông kêu gọi xây dựng cơ sở công nghiệp quốc phòng chung trên toàn châu Âu và khẳng định sẵn sàng chiến đấu nếu cần thiết.

Trong khi đó, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen và Tổng thư ký NATO Mark Rutte đều đồng quan điểm rằng châu Âu cần gánh vác trách nhiệm an ninh lớn hơn.

"10 năm sau Brexit, tương lai của chúng ta gắn kết hơn bao giờ hết", bà von der Leyen nhấn mạnh mối quan hệ chặt chẽ với Anh.

Bài phát biểu của ông Rubio diễn ra trong bối cảnh cuộc chiến tại Ukraine chuẩn bị bước sang năm thứ 5. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cũng có mặt tại Munich để tìm kiếm sự ủng hộ.

Sau hội nghị Munich, ông Rubio dự kiến sẽ tới Slovakia và Hungary - những quốc gia có lãnh đạo theo đường lối dân tộc chủ nghĩa, được cho là có quan điểm gần gũi với Tổng thống Trump.