Người Thái cho trâu ăn tết

(Baonghean.vn) - Sau một năm cày kéo vất vả, vào chiều mồng một tết những chú trâu được chủ thưởng công bằng cho ăn những chiếc bánh sừng trâu cắt thành lát nhỏ tẩm muối. Người Thái gọi đó là cho trâu ăn tết.
 
Người Thái miền tây nam Nghệ An sinh sống chủ yếu ở các huyện Kỳ Sơn, Tương Dương, Con Cuông, Anh Sơn, Thanh Chương. Từ xa xưa con trâu được coi như là một người bạn thân thiết của họ. Trong dịp năm mới, bên chén rượu sum họp gia đình, bè bạn người Thái Nghệ An vẫn hát chúc nhau rằng:”Ngân căm lai, ngua quai ề”, dich nghĩa: Lắm bạc vàng, nhiều bò trâu.
 
Khi hết một năm, con trâu cũng được cho “ăn tết”. Những đàn trâu được dồn về chuồng trong một hai ngày được cưng chiều, cho cỏ ngon, sau đó trâu lại được thả vào rừng. Thường thì mọi nhà trong bản có thể chung nhau một bãi chăn thả, nhưng tất nhiên không bao có chuyện “bắt nhầm” trâu. Từ quan niệm ngày tết là ngày vui nên người và vật đều sống an lành, trâu bò cũng được hưởng niềm vui  như người, do vậy trước tết ít lâu họ vào rừng sập bỏ tất cả những chiếc bẫy đang cài sẵn để thú rừng được đi chơi tết mà không gặp nguy hiểm.
 
Bánh sừng trâu là một loại bánh có hình thức gần giống chiếc sừng trâu tơ, nhọn một đầu, gói bằng gạo nếp và được nấu chung với nồi bánh chưng ngày tết. Bánh dùng để cúng tổ tiên và cũng là món quà biếu được người Thái Nghệ An rất ưa thích. Khi chuẩn bị cho con cái đi đâu xa, các bà mẹ vẫn thường gửi kèm theo hành ký của con thứ bánh này, vừa để họ có cái ăn khi đi đường vừa làm quà biếu cho người ở xa.
 
Những chú trâu sau một năm kéo cày, kéo gỗ vất vả lại được chủ “thưởng công” bằng một bữa bánh sừng trâu. Thường thì vào chiều mồng một tết, những người nông dân cắt bánh sừng trâu thành lát nhỏ tẩm thêm ít nuối và cho trâu ăn. Họ gọi đó là cho trâu ăn tết.


Hà Phượng