Nhật Bản hoàn tất loạt 12 khu trục hạm lớp Mogami

Lực lượng Phòng vệ Hàng hải Nhật Bản đã hoàn tất loạt 12 tàu khu trục lớp Mogami sau khi Mitsubishi Heavy Industries tổ chức lễ đặt tên và hạ thủy tàu cuối cùng mang tên JS Yoshii (FFM-12) tại Nagasaki. Đây là chương trình đóng tàu chiến số lượng lớn nhất ở Nhật Bản kể từ sau Thế chiến II, với thời gian chế tạo rút ngắn đáng kể.

JS Yoshii hoàn tất loạt khu trục hạm lớp Mogami

Theo thông tin từ Lực lượng Phòng vệ Hàng hải Nhật Bản và Bộ trưởng Quốc phòng Shinjiro Koizumi, lễ đặt tên và hạ thủy JS Yoshii đã diễn ra tại xưởng đóng tàu của Mitsubishi Heavy Industries ở Nagasaki. Bộ trưởng Quốc phòng đã trực tiếp tham dự buổi lễ.

Con tàu được đặt tên "Yoshii" (よしい) theo tên một con sông ở tỉnh Okayama. Tên gọi này chưa từng được Hải quân Đế quốc Nhật Bản sử dụng trước đây, cho thấy cách tiếp cận đặt tên mới của Nhật Bản đối với loạt tàu khu trục hiện đại.

Sau khi hạ thủy, JS Yoshii sẽ được kéo về bến để tiếp tục hoàn thiện các hạng mục còn lại. Theo kế hoạch, tàu dự kiến gia nhập hạm đội vào năm 2026. Lễ đặt ky tàu được thực hiện ngày 3 tháng 7 năm 2024 và chỉ 17 tháng sau, con tàu đã được hạ thủy, phản ánh tiến độ đóng mới nhanh của chương trình.

Thông số kỹ thuật chính của lớp Mogami

Lớp Mogami được thiết kế theo hướng tàu khu trục đa nhiệm, kích thước vừa phải nhưng được tối ưu hóa về cảm biến và vũ khí. Các thông số cơ bản gồm:

• Lượng giãn nước tiêu chuẩn: 3.900 tấn
• Lượng giãn nước đầy tải: khoảng 5.500 tấn
• Chiều dài thân tàu: 132,5 - 133 m
• Chiều rộng: 16,3 m
• Mớn nước: 9 m
• Thủy thủ đoàn: khoảng 90 người

Cấu hình này cho phép lớp Mogami duy trì sức bền trên biển ở mức phù hợp cho nhiệm vụ tuần tra, hộ tống và phòng thủ vùng biển gần, đồng thời tối ưu chi phí vận hành với biên chế thủy thủ tương đối gọn.

Hệ thống vũ khí: cấu hình đa nhiệm trên khung thân trung bình

Hỏa lực mặt nước và yểm trợ hỏa lực

Pháo chính của tàu lớp Mogami là pháo hạm 127 mm Mk 45 Mod 4 do BAE Systems sản xuất. Pháo này có khả năng tác xạ vào mục tiêu trên biển, trên không và ven bờ, tạo năng lực yểm trợ hỏa lực trực tiếp cho lực lượng trên bờ cũng như chống mục tiêu mặt nước cỡ nhỏ và trung bình.

Phòng không tầm trung và tầm gần

Để đối phó với các mối đe dọa từ trên không và tên lửa, tàu được trang bị hệ thống phóng thẳng đứng Mk 41 với 16 ống phóng. Số lượng 16 ống cho phép tích hợp nhiều loại đạn tên lửa phòng không hoặc chống ngầm tùy cấu hình, tạo lớp phòng thủ tầm trung xung quanh đội hình tàu.

Ở tầm gần, khu trục hạm sử dụng tổ hợp tên lửa - pháo phòng không SeaRAM để bảo vệ chống lại tên lửa hành trình, mục tiêu bay thấp và các mối đe dọa áp sát. Sự kết hợp giữa Mk 41 và SeaRAM giúp tàu hình thành hệ thống phòng không nhiều lớp, tăng khả năng sống sót trước các đòn tấn công đường không.

Năng lực chống hạm

Khả năng tấn công mặt biển của lớp Mogami được đảm nhiệm bởi 8 tên lửa hành trình chống hạm Type 17 (SSM-2). Đây là vũ khí chủ lực để tấn công tàu mặt nước đối phương, cho phép tàu thực hiện nhiệm vụ tiêu diệt mục tiêu mặt biển ở cự ly xa hơn tầm pháo hạm.

Chống ngầm và đối phó đe dọa bất đối xứng

Ở vai trò chống ngầm, lớp Mogami trang bị các ống phóng cho ngư lôi hạng nhẹ Type 12, dùng để tấn công tàu ngầm đối phương ở cự ly gần đến trung bình. Các ống phóng này bổ sung cho khả năng tác chiến chống ngầm của tàu, kết hợp với cảm biến và trực thăng săn ngầm.

Để đối phó với các cuộc tấn công bất đối xứng từ xuồng nhỏ vũ trang hoặc mục tiêu áp sát tốc độ cao, trên boong còn bố trí 2 module chiến đấu điều khiển từ xa trang bị súng máy 12,7 mm. Các trạm vũ khí điều khiển từ xa này cho phép tác xạ chính xác trong điều kiện biển động và giảm rủi ro cho thủy thủ.

Khả năng rải thủy lôi và nhiệm vụ phòng thủ vùng biển

Một đặc điểm đáng chú ý của thiết kế lớp Mogami là tích hợp thiết bị rải thủy lôi đơn giản. Nhờ đó, tàu có thể tham gia thiết lập thế trận phòng thủ bằng thủy lôi, tăng cường năng lực phong tỏa và kiểm soát khu vực biển trọng yếu. Điều này biến lớp Mogami thành nền tảng đa năng, vừa làm nhiệm vụ hộ tống, vừa có thể triển khai tác chiến phòng thủ vùng lãnh hải.

Thành phần không quân trên tàu

Thành phần không quân trên tàu khu trục lớp Mogami xoay quanh một máy bay trực thăng đa năng Mitsubishi SH-60K/L duy nhất. Trực thăng này có thể đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ như trinh sát, tìm kiếm cứu nạn, tác chiến chống ngầm và hỗ trợ chỉ thị mục tiêu cho vũ khí trên tàu.

Tiến độ đóng mới và chương trình thay thế tàu cũ

Việc chế tạo các tàu khu trục lớp Mogami bắt đầu từ năm 2019 trong khuôn khổ chương trình thay thế các tàu tên lửa lớp Hayabusa và khinh hạm hộ tống lớp Abukuma. Mục tiêu là xây dựng lực lượng tàu mặt nước hiện đại, có khả năng đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ trên cùng một khung thân.

Để đẩy nhanh tiến độ, Nhật Bản lựa chọn phương án đóng đồng thời theo cặp. Năm 2019, hai tàu đầu tiên của loạt – Mogami và Kumano – được khởi công lần lượt vào ngày 29 và 30 tháng 10.

Lịch hạ thủy của hai tàu này có sự hoán đổi: tàu Kumano được hạ thủy ngày 19 tháng 11 năm 2020, trong khi tàu dẫn đầu Mogami phải đến ngày 3 tháng 3 năm 2021 mới chính thức hạ thủy. Nguyên nhân chậm trễ là do hư hỏng turbine khí Rolls-Royce MT30 trong quá trình thử nghiệm trên bệ thử, khi thiết bị này va chạm với một bộ phận lỗi của bệ thử, dẫn đến việc phải xử lý kỹ thuật trước khi tiếp tục.

Sau giai đoạn đầu, việc đóng 10 tàu tiếp theo diễn ra liên tục, không bị gián đoạn đáng kể. Theo Militarnyi, đây là loạt tàu được đóng với số lượng lớn nhất ở Nhật Bản kể từ khi kết thúc Thế chiến II, cho thấy trọng tâm đầu tư vào lực lượng tàu mặt nước đa nhiệm.

Ý nghĩa đối với năng lực tác chiến của Nhật Bản

Với việc hoàn tất loạt 12 tàu khu trục lớp Mogami, Lực lượng Phòng vệ Hàng hải Nhật Bản có trong tay một lớp tàu mặt nước cỡ trung, kết hợp được năng lực phòng không, chống ngầm, chống hạm và rải thủy lôi trên cùng một nền tảng. Thời gian đóng mới ngắn của JS Yoshii – chỉ 17 tháng từ khi đặt ky đến hạ thủy – cho thấy công nghiệp đóng tàu Nhật Bản đã thiết lập được quy trình sản xuất ổn định cho lớp tàu này.

JS Yoshii gia nhập biên chế dự kiến vào năm 2026 sẽ là bước hoàn tất chương trình, bổ sung thêm một tàu khu trục đa nhiệm cho mạng lưới phòng thủ trên biển, đặc biệt trong các nhiệm vụ tuần tra và bảo vệ vùng biển xung quanh Nhật Bản.