Những quyền lợi cần lưu ý khi đóng BHXH tự nguyện 1 lần để nghỉ hưu

(Baonghean.vn) - Người tham gia BHXH tự nguyện được đóng tiền 1 lần để hưởng lương hưu, nhưng cơ quan  BHXH  tỉnh khuyến cáo người tham gia BHXH tự nguyện cần xem xét, tính toán kỹ lưỡng. Đó là khẳng định của bà Lê Thị Dung – Phó Giám đốc BHXH tỉnh Nghệ An khi trao đổi về việc triển khai quy định của Thông tư số 01 ngày 18/2/2016. Theo đó từ 4/4/2016 người tham gia BHXH tự nguyện có thể đóng 1 lần để hưởng lương hưu.

Đại diện doanh nghiệp và người lao động đến giao dịch tại Bộ phận giao dịch 1 cửa tại BHXH tỉnh

Kết quả khảo sát sơ bộ, Nghệ An có khoảng 30% trong tổng số người tham gia BHXH tự nguyện. Vì là tỉnh đầu tiên trong cả nước triển khai BHXH nông dân và sau đó chuyển sang BHXH tỉnh quản lý nên có số lượng lớn người tham gia BHXH tự nguyện.

Nghệ An là tỉnh có số người tham gia Bảo hiểm xã hội tự nguyện khá lớn với 21.000 trường hợp.

Theo đó, người tham gia BHXH tự nguyện được chọn 1 trong 6 hình thức đóng để hưởng chế độ hưu trí và tử tuất gồm: Đóng hàng tháng; đóng 3 tháng/lần; đóng 6 tháng/lần; đóng 12 tháng/lần; đóng 1 lần cho nhiều năm về sau nhưng không quá 5 năm/lần và cuối cùng là đóng một lần cho những năm cần thiết đối với người tham gia BHXH đã đủ điều kiện về tuổi để hưởng lương hưu theo quy định nhưng thời gian đóng BHXH còn thiếu không quá 10 năm (120 tháng) thì được đóng cho đủ 20 năm để hưởng lương hưu.

Đến nay ngoại trừ số đã nghỉ hưu, trên địa bàn tỉnh còn khoảng 7.000 đối tượng gần đủ điều kiện về tuổi đời nhưng thiếu thời gian đóng BHXH. Cùng với đó, đối tượng ảnh hưởng có nhiều lao động ở các doanh nghiệp, đơn vị sản xuất  - kinh doanh khó khăn... dù có điều kiện là đủ tuổi đời (60 tuổi đối với nam và 55 tuổi đối với nữ) nhưng chưa đủ thời gian đóng BHXH thì có thể đóng 1 lần theo quy định để nhận ngay lương hưu từ tháng sau ngày 01/5/2016.  Tuy nhiên, theo quy định của Nghị định 134/CP, người tham gia BHXH tự nguyện hưởng quy định trên thì phải cần thêm điều kiện là thời gian còn lại không quá 10 năm và kinh phí để đóng là điều người lao động phải xem xét, cân nhắc.

Ngày càng có rất nhiều lao động tự do, trong đó nhiều lao động nữ muốn tham gia BHXH tự nguyên để hưởng lương hưu khi hết tuổi lao động (Ảnh minh họa).

Phần lớn người tham gia BHXH tự nguyện đều thuộc loại hình doanh nghiệp, công ty cổ phần hay nông dân có việc làm không ổn định, thu nhập thấp nên mong muốn được đóng 1 lần để hưởng lương hưu sớm. Tuy nhiên mức đóng 1 lần với số tiền không nhỏ cho những năm còn lại còn thiếu.

Theo quy định, mức đóng thấp nhất là 22% của chuẩn hộ nghèo khu vực nông thôn và tối đa bằng 20 lần mức lượng cơ sở, tương đương số tiền hàng chục triệu đồng là không dễ với người BHXH tự nguyện.

Công việc lao động nặng nhọc, độc hại, người lao động muốn đóng BHXH 1 lần khi đủ tuổi đời được nghỉ hưu nhưng không dễ và phải cân nhắc thận trọng (Ảnh minh họa).

Tuy nhiên, khi hưởng lương hưu theo phương thức này thì người tham gia BHXH tự nguyện có phần thiệt thòi so với BHXH bắt buộc. Nguyên nhân là người đóng BHXH bắt buộc thuộc khối hành chính sự nghiệp, mức lương hưu được tính dựa trên cơ sở thang, bảng lương của 60 tháng cuối cùng trước khi nghỉ hưu, trong khi đó người tham gia BHXH tự nguyện lại căn cứ vào chia bình quân các năm (bình quân gia quyền). Trên thực tế, có nông dân tham gia BHXH tự nguyện hưởng lương hưu nhưng do mức đóng thấp nên chỉ hưởng từ 90.000 đến 200.000 đồng/tháng.

Cơ quan BHXH sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho người tham gia BHXH được đóng tiền 1 lần để hưởng lương hưu, nhưng cơ quan  BHXH  tỉnh cũng khuyến cáo người tham gia BHXH tự nguyện cần xem xét, tính toán kỹ lưỡng. Về phía cơ quan liên quan, trong khi chờ hướng dẫn chi tiết của BHXH Việt Nam, BHXH tỉnh sẽ tích cực chỉ đạo khảo sát, tính toán và tiếp nhận hồ sơ đóng 1 lần cho người lao động nếu có yêu cầu./.

Nguyễn Hải