Nỗi lo trường học xuống cấp
Những ngôi trường xuống cấp, hư hỏng luôn tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn khiến cho việc tổ chức dạy học ở các nhà trường gặp nhiều khó khăn. Hơn lúc nào hết, việc huy động các nguồn lực để sửa chữa, nâng cấp trường lớp đang là yêu cầu cấp thiết, góp phần tạo dựng môi trường giáo dục khang trang, an toàn và bền vững.
Tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn
Dãy nhà học 2 tầng với 8 phòng học của Trường Tiểu học Nghi Thủy, phường Cửa Lò có thể xem là một trong những ngôi trường “lâu đời” nhất trong hệ thống các trường học của Nghệ An. Được xây dựng từ năm 1992, sau hơn 30 năm sử dụng, nhìn từ bên ngoài đã thấy rõ dấu hiệu xuống cấp với những mảng tường bong tróc, loang lổ và nhiều hạng mục đã hư hỏng.
Nỗi lo mất an toàn càng lộ rõ hơn sau 2 cơn bão liên tiếp xảy ra vào năm 2025. Lúc bấy giờ, do nằm ở khu vực ven biển, ngôi trường phải hứng chịu sức gió mạnh khi bão đổ bộ khiến toàn bộ phần mái tôn của dãy nhà học 2 tầng bị tốc mái, phần chân mái gạch bị gãy đổ, trơ cả nhiều đoạn thép dài.

Sau khi bão tan, vì trường đã xây dựng quá lâu và hư hỏng nặng nên sau khi kiểm tra thiệt hại, lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo cùng chính quyền địa phương đã yêu cầu nhà trường không sử dụng dãy nhà 2 tầng này để đảm bảo an toàn cho học sinh. Đồng thời yêu cầu nhà trường sử dụng các phòng học chức năng để thay thế.
Tuy nhiên, do số lượng học sinh đông, cơ sở vật chất của trường chưa đảm bảo nên các phòng học chỉ tạm đóng cửa một thời gian ngắn và sau đó nhà trường vẫn phải sử dụng trở lại các phòng học ở tầng 1.
Mặc dù vậy, việc học cũng không thể diễn ra bình thường vì chỉ cần một trận mưa, nước ở tầng 2 sẽ chảy xuống các lớp phía dưới. Để tránh nước nhỏ vào học sinh và thiết bị dạy học, giáo viên phải thường xuyên di chuyển bàn ghế. Không ít tiết học bị gián đoạn bởi tiếng mưa dột và ứng phó với tình trạng thấm nước, ảnh hưởng đến chất lượng dạy và học của nhà trường.

Khó khăn là vậy nhưng suốt gần 1 năm qua, việc tu sửa, lợp lại phần mái của dãy nhà này không còn được thực hiện vì trường đã đưa vào diện phá dỡ. Trong khi đó, việc xây mới dù đã được kiến nghị nhiều lần vẫn chưa thể thực hiện.
Do 4 phòng học ở tầng 2 không còn sử dụng được nên tất cả các phòng chức năng, phòng làm việc của nhà trường đều chuyển sang làm phòng học cho học sinh, ảnh hưởng rất nhiều đến kế hoạch tổ chức dạy học của nhà trường. Năm nay, trường cũng đã đến giai đoạn phải kiểm định để công nhận lại trường chuẩn nhưng chúng tôi đã phải xin hoãn vì cơ sở vật chất chưa đảm bảo.
Nguyện vọng của cô và trò là trường sẽ được xây mới trong dịp hè để bước vào năm học mới, gần 1.000 học sinh sẽ được học trong những phòng học khang trang, sạch đẹp, không còn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn.
Cô Trần Thị Kim Dung - Phó Hiệu trưởng Trường Tiểu học Nghi Thủy
Nhiều năm nay, trên địa bàn huyện Nam Đàn (cũ) (nay là xã Vạn An) Trường THCS Nguyễn Chánh Kỷ được xem là ngôi trường điểm, đào tạo nguồn học sinh mũi nhọn cho địa phương. Với mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục, trước thời điểm sáp nhập chính quyền địa phương 2 cấp, huyện cũng đã có kế hoạch đầu tư 16 tỷ đồng để xây dựng mới các phòng học. Cách đây gần 1 năm, sau khi được mở rộng quỹ đất, 1 dãy phòng học cũ của nhà trường đã được tháo dỡ để chuẩn bị xây dựng mới.
Tuy nhiên, trong thời gian chờ triển khai dự án, việc sắp xếp lại đơn vị hành chính và tổ chức chính quyền địa phương đã khiến quá trình đầu tư bị gián đoạn.

Trong khi dãy phòng học mới chưa thể khởi công, nhiều phòng học còn lại đã xuống cấp nghiêm trọng vì đã sử dụng gần 20 năm, khiến nhà trường gặp không ít khó khăn trong việc tổ chức các hoạt động dạy học. Đi dọc dãy phòng học của nhà trường, nơi đâu cũng thấy tường bị bong tróc, nứt nẻ, đường điện hư hỏng. Phòng truyền thống của nhà trường nay được trưng dụng để vừa là phòng làm việc của thủ quỹ, vừa làm phòng thư viện. Nhiều khu vực khác của trường được tận dụng để đồ đạc và đồ dùng dạy học cũ ngổn ngang và tạm bợ.

Hiện trường chỉ còn 12 phòng học cùng 4 phòng được sử dụng kiêm nhiệm cho nhiều mục đích khác nhau. Trong khi đó, quy mô học sinh và số lớp vẫn duy trì ổn định, dẫn đến tình trạng thiếu không gian phục vụ dạy học và các hoạt động trải nghiệm. Nhiều phòng chức năng phải sử dụng chung hoặc chuyển đổi công năng, ảnh hưởng đến việc triển khai các hoạt động giáo dục theo yêu cầu đổi mới hiện nay.
Thầy Nguyễn Vương Linh – Hiệu trưởng Trường THCS Đặng Chánh Kỷ
Tăng cường đầu tư cơ sở vật chất
Trường THPT Anh Sơn 3 là ngôi trường vùng khó nằm trên địa bàn xã Nhân Hòa và cũng là một trong những trường có cơ sở vật chất kém nhất trong các trường THPT công lập của tỉnh. Trước khó khăn trên, từ năm 2025, trường đã được tỉnh đầu tư hơn 30 tỷ đồng để xây dựng và sửa chữa các phòng học, trong đó có 15 phòng học mới. Qua gần 1 năm triển khai, đến nay, dãy phòng học khang trang đã đi vào hoàn thành và sử dụng vào năm học tới. Các hạng mục còn lại như sửa chữa khu vực làm việc, xây dựng phòng đa chức năng cũng đang gấp rút triển khai trong dịp hè để đảm bảo theo đúng kế hoạch đề ra.
Thầy Nguyễn Cảnh Tuấn – Hiệu trưởng nhà trường cho biết: Ngôi trường mới là niềm mong mỏi nhiều năm nay của các thế hệ giáo viên và học sinh. Việc đầu tư cơ sở vật chất sẽ góp phần cải thiện điều kiện dạy và học, tạo động lực để giáo viên yên tâm công tác, học sinh có môi trường học tập tốt hơn, từ đó từng bước nâng cao chất lượng giáo dục của nhà trường trong thời gian tới.

Một dự án cải tạo, sửa chữa khác tại Trường THPT Mường Quạ cũng dự kiến sẽ được triển khai trong dịp hè này, đó là khu nhà làm việc và nhà chức năng.
Sau nhiều năm đưa vào sử dụng, dãy nhà này đã xuất hiện nhiều dấu hiệu xuống cấp như tường nứt, nền bong tróc, trần nhà hư hỏng ở nhiều vị trí. Mỗi khi mưa lớn, tình trạng thấm dột xảy ra thường xuyên, ảnh hưởng đến hoạt động chuyên môn của nhà trường. Không chỉ gây bất tiện trong quá trình sử dụng, những hư hỏng này còn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn cho cán bộ, giáo viên và học sinh.

Theo báo cáo của Sở Giáo dục và Đào tạo, trong giai đoạn 2021 – 2025, tỉnh đã quan tâm bố trí nguồn chi đầu tư phát triển nhằm tăng cường cơ sở vật chất trường học, trang thiết bị dạy học, thực hiện Chương trình giáo dục phổ thông 2018. Trong đó, riêng nguồn ngân sách tỉnh là gần 250 tỷ đồng và nguồn xã hội hóa giáo dục là hơn 280 tỷ đồng.
Nhờ vậy, tính đến năm 2025, toàn tỉnh có 26.578 phòng học các cấp, trong đó 23.406 phòng học kiên cố, đạt tỷ lệ kiên cố hóa khoảng 88%, tăng 7% so với năm 2021; có 1.773 phòng công vụ giáo viên, trong đó 1.208 phòng công vụ kiên cố, đạt tỷ lệ khoảng 68,1%.
Tuy nhiên, do ngân sách có hạn, tỉnh còn nhiều khó khăn, việc đầu tư chỉ mới tập trung vào những trường đang xây dựng trường chuẩn quốc gia; các trường thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi. Còn lại, nhu cầu đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học rất lớn và chưa đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục và triển khai Chương trình GDPT 2018.
.jpg)
Ngoài nguồn lực của tỉnh, tỉnh đã kiến nghị Trung ương tiếp tục ưu tiên bố trí nguồn vốn đầu tư cho giáo dục, đặc biệt đối với các tỉnh còn khó khăn, địa bàn miền núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Đồng thời, ban hành các chính sách ưu đãi thuế, tín dụng, đất đai cho các dự án đầu tư vào giáo dục; cơ chế khai thác, sử dụng tài sản công, trụ sở dôi dư phục vụ phát triển giáo dục.
Ngoài ra, cần sớm hoàn thiện hành lang pháp lý về huy động, quản lý và sử dụng nguồn xã hội hóa giáo dục bảo đảm công khai, minh bạch, tạo niềm tin cho xã hội và nhà tài trợ.
Ông Nguyễn Văn Khoa – Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo


