Nông dân Nghệ An đầu tư nuôi tôm công nghệ cao

Chuyển đổi phương thức

Sau nhiều năm gắn bó với nghề nuôi tôm, ông Bùi Duy Thực, ở xóm Quỳnh Lương 1, xã Quỳnh Anh, nhận thấy phương thức nuôi truyền thống ngày càng bộc lộ nhiều hạn chế khi thời tiết diễn biến thất thường, dịch bệnh trên tôm nuôi ngày càng phức tạp và chi phí sản xuất liên tục tăng. Đó cũng là lý do đầu năm 2026, ông mạnh dạn đầu tư xây dựng mô hình nuôi tôm ứng dụng công nghệ cao trên diện tích gần 1,3 ha, từng bước chuyển đổi phương thức sản xuất theo hướng hiện đại, an toàn và bền vững.

Trước khi đầu tư mô hình mới, gia đình ông Thực đã có 6 năm nuôi tôm với tổng diện tích khoảng 1,7 ha ao nuôi. Khoảng thời gian này giúp ông tích lũy nhiều kinh nghiệm thực tiễn, đồng thời nhận thấy muốn nâng cao hiệu quả kinh tế thì không thể tiếp tục phụ thuộc hoàn toàn vào điều kiện tự nhiên. Mỗi vụ nuôi truyền thống đều tiềm ẩn nhiều rủi ro do biến động thời tiết, chất lượng nguồn nước và dịch bệnh, khiến năng suất và hiệu quả sản xuất không ổn định.

Sau quá trình tìm hiểu các mô hình, ông quyết định đầu tư hệ thống nuôi tôm công nghệ cao với nhà màng khép kín. Tổng mức đầu tư cho toàn bộ công trình, bao gồm hệ thống nhà màng, ao nuôi, trang thiết bị, hệ thống cấp - thoát nước, xử lý môi trường và các hạng mục phụ trợ khoảng 2 tỷ đồng. Hiện nay, mô hình đang bước vào vụ nuôi đầu tiên.

Theo ông Bùi Duy Thực, điểm khác biệt lớn nhất của nuôi tôm công nghệ cao là khả năng chủ động kiểm soát môi trường. Hệ thống nhà màng giúp hạn chế tác động trực tiếp của mưa, nắng, gió và các yếu tố bất lợi từ bên ngoài, đồng thời giảm nguy cơ mầm bệnh xâm nhập vào ao nuôi. Các chỉ tiêu môi trường đều được theo dõi và điều chỉnh thường xuyên, tạo điều kiện để tôm sinh trưởng tốt.

"Nuôi tôm công nghệ cao tuy vốn đầu tư ban đầu lớn nhưng đổi lại môi trường nuôi ổn định hơn, tôm phát triển đồng đều, hạn chế dịch bệnh và giảm nhiều rủi ro so với nuôi truyền thống. Đặc biệt, mô hình có thể tổ chức 4–5 vụ nuôi mỗi năm, giúp nâng cao hiệu quả sử dụng diện tích và tăng thu nhập cho người nuôi", ông Thực chia sẻ.

Không chỉ riêng mô hình của ông Bùi Duy Thực, làn sóng đầu tư nuôi tôm công nghệ cao đang phát triển mạnh trên địa bàn tỉnh. Số liệu của Chi cục Thủy sản và Kiểm ngư cho thấy, từ đầu năm 2026 đến nay, toàn tỉnh đã có 5 mô hình nuôi tôm công nghệ cao mới được đầu tư xây dựng.

Đáng chú ý, trong số các mô hình mới có 3 cơ sở có quy mô từ 1 ha trở lên, là mô hình của ông Bùi Duy Thực, xóm Quỳnh Lương 1, xã Quỳnh Anh; ông Nguyễn Võ Hồng, khối Lộc Thọ, phường Vinh Lộc; và ông Thái Bá Nghĩa, xóm Đồng Gành, xã Hải Châu. Đây đều là những hộ nuôi có nhiều năm kinh nghiệm, mạnh dạn đầu tư hệ thống nhà màng, thiết bị kiểm soát môi trường và quy trình nuôi thâm canh nhằm nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm.

Theo số liệu của Chi cục Thủy sản và Kiểm ngư, hiện nay trên địa bàn tỉnh đã có 52 cơ sở nuôi tôm công nghệ cao với tổng diện tích khoảng 128 ha, tập trung chủ yếu tại các địa phương ven biển như Quỳnh Anh, Diễn Châu, An Châu... Ngoài ra còn có 70 cơ sở áp dụng mô hình nuôi tôm nhiều giai đoạn với tổng diện tích khoảng 121 ha. Mô hình này giúp kiểm soát tốt môi trường nuôi, hạn chế dịch bệnh, nâng cao tỷ lệ sống của tôm, đồng thời tăng năng suất và chất lượng sản phẩm.

Đòn bẩy cho nuôi tôm công nghệ cao

Cùng với chính sách hỗ trợ của tỉnh và sự đồng hành của ngành chuyên môn, các mô hình nuôi tôm công nghệ cao được kỳ vọng sẽ tiếp tục phát triển trong những năm tới, góp phần hình thành các vùng nuôi tập trung, nâng cao giá trị gia tăng của ngành tôm Nghệ An và tạo động lực thúc đẩy nuôi trồng thủy sản phát triển theo hướng hiện đại, an toàn và bền vững.

Theo ông Lê Văn Hướng - Chi cục phó Chi cục Thủy sản và Kiểm ngư, nhằm khuyến khích người dân, doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nuôi tôm công nghệ cao, HĐND tỉnh đã ban hành Nghị quyết số 34/2025/NQ-HĐND về một số chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp, nông thôn giai đoạn 2026 - 2030. Theo đó, các mô hình nuôi tôm công nghệ cao đáp ứng đầy đủ điều kiện sẽ được hỗ trợ một phần kinh phí đầu tư trang thiết bị, chế phẩm sinh học và tư vấn quy trình kỹ thuật.

Các cơ sở muốn tiếp cận chính sách hỗ trợ phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện về đất đai, quy mô diện tích, hạ tầng kỹ thuật, quy trình sản xuất và các tiêu chí liên quan. Sau khi tiếp nhận hồ sơ, Chi cục Thủy sản và Kiểm ngư sẽ tổ chức kiểm tra thực tế tại từng mô hình để đánh giá mức độ đáp ứng các điều kiện theo quy định. Những cơ sở đủ tiêu chuẩn sẽ được hoàn thiện hồ sơ, trình UBND tỉnh quyết định hỗ trợ theo chính sách.

Song song với đó, nhiều doanh nghiệp và hộ nuôi quy mô lớn đã mạnh dạn đầu tư hệ thống quản lý hiện đại như lắp đặt camera giám sát, sử dụng thiết bị cảm biến theo dõi chất lượng nước, tự động hóa khâu cho ăn và cập nhật dữ liệu sản xuất trên hệ thống máy tính. Việc ứng dụng công nghệ số không chỉ giúp người nuôi theo dõi sát quá trình sản xuất mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho công tác truy xuất nguồn gốc, quản lý vùng nuôi và kiểm soát an toàn thực phẩm.

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, thời tiết cực đoan và dịch bệnh trên thủy sản diễn biến ngày càng phức tạp, phát triển nuôi tôm ứng dụng công nghệ cao là xu hướng tất yếu. Khác với phương thức nuôi truyền thống phụ thuộc nhiều vào điều kiện tự nhiên, các mô hình công nghệ cao có khả năng kiểm soát nhiệt độ, môi trường nước và dịch bệnh tốt hơn, nhờ đó có thể tổ chức từ 5 - 6 vụ nuôi mỗi năm, đạt năng suất 15 - 20 tấn/ha, cao hơn nhiều so với nuôi thông thường.