‘Nút thắt’ eo biển Hormuz được nới lỏng, giá dầu lao dốc mạnh
Chiều 25/3, thị trường năng lượng toàn cầu đã ghi nhận những tín hiệu "hạ nhiệt" rõ rệt sau khi các tuyến hàng hải qua Vùng Vịnh có dấu hiệu khôi phục. Tuy nhiên, đằng sau diễn biến tích cực về kinh tế, bức tranh Trung Đông vẫn bị bao phủ bởi những tuyên bố ngoại giao trái chiều và sự leo thang khốc liệt trên thực địa.
Thông qua Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO), Iran đã chính thức phát đi thông điệp đảm bảo an toàn cho các "tàu thuyền không thù địch" khi đi qua eo biển Hormuz. Ngay sau thông báo này, Tập đoàn vận tải biển khổng lồ Cosco của Trung Quốc tuyên bố nối lại ngay lập tức việc nhận đặt chỗ cho các container hàng hóa đến UAE, Saudi Arabia, Bahrain, Qatar, Kuwait và Iraq.
Sự nới lỏng tại "nút thắt cổ chai" Hormuz đã lập tức tác động mạnh đến thị trường năng lượng. Giá dầu thô Brent chuẩn toàn cầu đã giảm sâu 6,3%, lùi về mức 97,90 USD/thùng. Tương tự, dầu thô WTI của Mỹ cũng giảm 5,2%, giao dịch ở mức 87,52 USD/thùng. Để đảm bảo an ninh năng lượng trong trường hợp xung đột kéo dài, Giám đốc Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) Fatih Birol khẳng định tổ chức này "sẵn sàng tiến hành" đợt xả kho dự trữ dầu mỏ bổ sung khi cần thiết, đáp lại đề nghị trước đó từ Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi.
Trái ngược với những diễn biến tích cực trên thị trường, bức tranh ngoại giao lại xuất hiện những thông điệp mâu thuẫn. Tổng thống Mỹ Donald Trump bày tỏ sự lạc quan về một thỏa thuận đàm phán đang diễn ra "ngay lúc này", đồng thời khẳng định giới lãnh đạo Tehran đã trao cho Mỹ một "món quà vô giá" liên quan đến việc mở cửa eo biển Hormuz.
Tuy nhiên, Đại sứ Iran tại Pakistan Reza Amiri Moghadam đã chính thức bác bỏ những tuyên bố này. Ông Moghadam khẳng định, cho đến nay hoàn toàn không có bất kỳ cuộc đàm phán trực tiếp hay gián tiếp nào diễn ra giữa hai nước.
Trong bối cảnh các nỗ lực ngoại giao chưa rõ ràng, Cao ủy Nhân quyền Liên hợp quốc đã gióng lên hồi chuông cảnh báo về "mối nguy hiểm to lớn" từ các cuộc tấn công gần những cơ sở hạt nhân của cả Israel và Iran, nhấn mạnh rủi ro này có thể dẫn đến một thảm họa tàn khốc. Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cũng vừa xác nhận một vật thể bay đã rơi trúng khuôn viên nhà máy điện hạt nhân Bushehr của Iran vào ngày 24/3, dù may mắn không gây ra thiệt hại.
Trên thực địa, vòng xoáy trả đũa quân sự vẫn chưa có dấu hiệu dừng lại. Quân đội Israel thông báo đã tiến hành không kích hai cơ sở được sử dụng để phát triển và sản xuất tên lửa hành trình hải quân tầm xa tại thủ đô Tehran. Ở chiều ngược lại, hệ thống phòng không của Israel cũng phải kích hoạt để đánh chặn tên lửa từ Iran, với nhiều tiếng nổ được ghi nhận vào đêm 24/3 tại Jerusalem và thành phố Jericho ở khu Bờ Tây bị chiếm đóng.
Không dừng lại ở lãnh thổ Israel, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố đã phóng tên lửa và thiết bị bay không người lái (UAV) nhắm vào các căn cứ quân sự có lực lượng Mỹ đồn trú tại Kuwait, Jordan và Bahrain. Tại Sân bay Quốc tế Kuwait, cơ quan hàng không dân dụng nước này xác nhận một UAV đã đâm trúng bồn chứa nhiên liệu gây ra hỏa hoạn, nhưng không có thương vong về người.
Các quốc gia láng giềng khác như Lebanon và Iraq tiếp tục phải gánh chịu hậu quả nặng nề từ cuộc xung đột.
