Ông Zelensky sẽ gặp ông Trump vào ngày 28/12, bàn về 'hòn đá tảng' lãnh thổ và an ninh

Thỏa thuận an ninh "gần như hoàn tất"

Theo Reuters, cuộc gặp diễn ra trong bối cảnh khung kế hoạch hòa bình 20 điểm và các thỏa thuận an ninh giữa Mỹ - Ukraine đang bước vào giai đoạn hoàn thiện cuối cùng. Tổng thống Zelensky nhận định rằng "rất nhiều vấn đề có thể được quyết định trước thềm Năm mới", khi Washington đang đẩy mạnh các nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt cuộc xung đột quân sự lớn nhất tại châu Âu kể từ sau Thế chiến thứ hai.

Chia sẻ với báo giới qua ứng dụng WhatsApp, Tổng thống Zelensky tiết lộ bản dự thảo kế hoạch hòa bình 20 điểm đã hoàn thành 90%, trong khi thỏa thuận bảo đảm an ninh với Mỹ cũng đang ở trạng thái "gần như sẵn sàng".

Tuy nhiên, tiếng nói quyết định vẫn nằm ở phía Washington. Trong một cuộc phỏng vấn với Politico hôm 26/12, Tổng thống Trump khẳng định: "Ông ấy (Zelensky) sẽ không có bất cứ thứ gì cho đến khi tôi phê duyệt. Vì vậy, chúng ta hãy chờ xem ông ấy mang đến điều gì".

Về chi tiết thỏa thuận, ông Zelensky cho biết phía Mỹ đã đề xuất một cam kết bảo đảm an ninh có thời hạn 15 năm với khả năng gia hạn. Tuy nhiên, phía Kiev mong muốn một cam kết dài hạn hơn. Rút kinh nghiệm từ những cam kết lỏng lẻo từ các đồng minh trong quá khứ, Ukraine hiện đang tìm kiếm các thỏa thuận mang tính ràng buộc pháp lý chặt chẽ để ngăn chặn các nguy cơ xung đột trong tương lai.

Nhà lãnh đạo Ukraine cho biết mục tiêu chuyến đi Florida lần này là để "tinh chỉnh" các dự thảo và thảo luận thêm về các gói hỗ trợ kinh tế tiềm năng. Ông cũng để ngỏ khả năng ký kết thỏa thuận ngay trong chuyến thăm, dù chưa đưa ra xác nhận chính thức.

Vấn đề lãnh thổ: Rào cản lớn nhất

Dù các thỏa thuận an ninh đang tiến triển, vấn đề lãnh thổ vẫn là "hòn đá tảng" cản trở tiến trình đàm phán. Ông Zelensky công bố chương trình nghị sự sẽ bao gồm các vấn đề nhạy cảm nhất: "Chúng tôi sẽ thảo luận về cả khu vực Donbass và nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia, cùng các vấn đề quan trọng khác".

Hiện tại, lập trường của hai bên vẫn còn khoảng cách lớn. Moskva yêu cầu Ukraine rút quân khỏi các phần còn lại của vùng Donetsk và Luhansk để nắm quyền kiểm soát toàn bộ khu vực Donbass. Trong khi đó, Kiev muốn "đóng băng" xung đột tại các ranh giới hiện tại. Để tìm tiếng nói chung, Mỹ đã đề xuất ý tưởng thiết lập một "khu kinh tế tự do" nếu Ukraine chấp nhận rút khỏi một số phần của vùng Donetsk. Tuy nhiên, chi tiết về cách vận hành khu vực này chưa được công bố.

Đáng chú ý, theo nguồn tin từ Axios, Tổng thống Zelensky sẵn sàng đưa kế hoạch hòa bình 20 điểm ra trưng cầu ý dân nếu không thể thuyết phục Mỹ ủng hộ lập trường cứng rắn của Ukraine về vấn đề đất đai. Điều kiện tiên quyết cho cuộc trưng cầu này là Nga phải đồng ý một lệnh ngừng bắn kéo dài 60 ngày để Ukraine chuẩn bị và tổ chức bỏ phiếu.

Phản ứng từ phía Nga và tình hình thực địa

Về phía Nga, Thứ trưởng Ngoại giao Sergei Ryabkov cho biết phiên bản kế hoạch 20 điểm của Kiev có sự khác biệt lớn so với những gì Moskva đang thảo luận với Washington. Mặc dù vậy, ông Ryabkov vẫn nhận định lạc quan rằng ngày 25/12/2025 có thể được ghi nhớ như một "bước ngoặt" khi các bên đã tiến gần hơn đến một giải pháp.

Tờ Kommersant của Nga đưa tin, Tổng thống Vladimir Putin đã nói với giới doanh nhân nước này rằng ông có thể cởi mở với việc trao đổi một số vùng lãnh thổ do Nga kiểm soát ở các nơi khác tại Ukraine, đổi lại việc nắm quyền kiểm soát toàn bộ Donbass.

Điện Kremlin xác nhận trợ lý ngoại giao của ông Putin, Yuri Ushakov, đã trao đổi với các thành viên chính quyền Tổng thống Trump sau khi nhận được đề xuất từ phía Mỹ.

Trong khi các nỗ lực ngoại giao đang diễn ra dồn dập, tình hình chiến sự vẫn chưa hạ nhiệt. Cuộc gặp tại Florida tới đây được kỳ vọng sẽ là chìa khóa tháo gỡ những bế tắc hiện tại, dù kết quả cuối cùng vẫn phụ thuộc lớn vào sự cân nhắc của Tổng thống Mỹ Donald Trump.