Phân tích thực tế sản lượng máy bay chiến đấu Nga năm 2025

Trong cuộc gặp mới đây tại Điện Kremlin, Giám đốc điều hành tập đoàn quốc phòng Rostec, ông Sergei Chemezov, đã báo cáo với Tổng thống Vladimir Putin rằng sản lượng máy bay chiến đấu của Nga đã tăng gấp đôi kể từ khi bắt đầu cuộc xung đột tại Ukraine. Tuy nhiên, các phân tích độc lập từ giới quan sát quân sự quốc tế chỉ ra một bức tranh khác biệt đáng kể giữa báo cáo chính thức và thực tế bàn giao tại các đơn vị không quân.

Khoảng cách lớn giữa mục tiêu và thực tế bàn giao

Theo báo cáo từ hãng tin quốc phòng Militarnyi, Lực lượng Không quân Vũ trụ Nga (VKS) chỉ nhận được khoảng 30 máy bay chiến đấu chiến thuật mới trong suốt năm 2025. Con số này chỉ tương đương khoảng 52% so với mục tiêu sản xuất 57 chiếc mà ngành công nghiệp quốc phòng nước này đã đề ra trước đó cho các dòng máy bay chủ lực.

Chi tiết các đợt bàn giao trong năm 2025 bao gồm:

• Su-34M: Khoảng 14 đến 15 chiếc (biến thể hiện đại hóa của máy bay ném bom tiền tuyến).
• Su-35S: 12 chiếc, được chia thành 6 đợt bàn giao rải rác trong năm.
• Su-30SM2: 2 chiếc tiêm kích đa năng.
• Su-57: Khoảng 2 chiếc tiêm kích thế hệ thứ năm.

Đáng chú ý, chương trình tiêm kích thế hệ thứ năm Su-57 vẫn tiếp tục đối mặt với tình trạng chậm trễ kéo dài. Việc chỉ bàn giao được 2 chiếc trong cả năm cho thấy tốc độ sản xuất dòng máy bay chiến lược này vẫn chưa đạt tới quy mô công nghiệp như các tuyên bố quảng bá về hiện đại hóa quân sự của Nga.

Cán cân hao hụt trên chiến trường

Mặc dù việc duy trì sản xuất trong bối cảnh chịu các lệnh trừng phạt từ phương Tây được xem là nỗ lực lớn của ngành công nghiệp quốc phòng Nga, nhưng tốc độ này vẫn chưa kịp bù đắp cho tỷ lệ tiêu hao. Các nhà phân tích đánh giá Nga đã mất khoảng 65 máy bay chiến đấu các loại trong các hoạt động quân sự riêng trong năm 2025.

Với 30 chiếc được bàn giao mới so với 65 chiếc bị phá hủy hoặc hư hỏng nặng, biên chế phi đội của VKS đã giảm ròng 35 chiếc chỉ trong một năm dương lịch. Điều này cho thấy ngay cả khi Rostec khẳng định đã tăng gấp đôi sản lượng, con số này vẫn thấp hơn đáng kể so với tốc độ tiêu hao thực tế trên chiến trường.

Tác động của các lệnh trừng phạt công nghệ

Ngành công nghiệp hàng không vũ trụ Nga hiện đang vận hành dưới áp lực từ các biện pháp kiểm soát xuất khẩu chặt chẽ của phương Tây, đặc biệt là các linh kiện điện tử chính xác, thiết bị sản xuất chuyên dụng và các loại hợp kim cao cấp. Dù Nga đã thích nghi một phần thông qua việc thay thế linh kiện nội địa và thiết lập các mạng lưới nhập khẩu song song, nhưng sự gián đoạn chuỗi cung ứng vẫn là rào cản chính khiến sản lượng thực tế không đạt kỳ vọng.

Vai trò chủ đạo của Su-34M và Su-35S

Trong cấu trúc bàn giao năm 2025, dòng Su-34M chiếm tới gần 50% tổng số máy bay mới. Đây là phương tiện quan trọng trong chiến thuật sử dụng bom lượn của Nga tại các khu vực tiền tuyến. Song song đó, Su-35S đóng vai trò chủ chốt trong việc duy trì khả năng chiếm ưu thế trên không. Việc tập trung vào hai dòng máy bay này cho thấy Nga đang ưu tiên duy trì năng lực tác chiến trực tiếp hơn là đẩy mạnh các chương trình máy bay thế hệ mới tốn kém và phức tạp như Su-57.

Tóm lại, trong khi các cuộc họp chính trị tại Điện Kremlin thường đưa ra những con số lạc quan, các dữ liệu theo dõi độc lập cho thấy ngành công nghiệp quốc phòng Nga vẫn đang chật vật để cân bằng giữa mục tiêu chính trị, năng lực sản xuất thực tế và nhu cầu cấp bách từ chiến trường.