Phía trước là nhà

Hồng biết mình có bệnh vào một buổi chiều cuối tháng Chín. Bác sĩ ở bệnh viện tỉnh nói cần lên tuyến trên kiểm tra thêm. Ông không nói thẳng điều gì, chỉ bảo tổn thương ở đó không được bình thường, nên đi khám sớm để có kết luận chính xác. Hồng nghe từng lời mà trong đầu cứ rối lên.

Về đến nhà, chồng cô đang ngồi sửa cái quạt cũ ngoài hiên. Thấy vợ về muộn, anh đứng dậy dắt xe vào nhà rồi hỏi kết quả thế nào. Hồng tháo khẩu trang, ngồi xuống chiếc ghế nhựa. “Bác sĩ bảo lên Hà Nội khám lại”. Chồng cô im một lúc rồi hỏi: “Có nặng không?” Hồng lắc đầu. Cô không nói chữ K. Không phải vì muốn giấu chồng mà chính cô cũng chưa đủ can đảm để gọi tên điều mình đang nghĩ.

Đêm ấy, hai vợ chồng nằm cạnh nhau nhưng không ai ngủ được. Căn nhà nhỏ yên ắng. Tiếng xe ngoài đường thỉnh thoảng chạy qua rồi mất hút. Hồng quay mặt vào tường, cố nhắm mắt. Trong đầu cô cứ hiện lên những tờ giấy xét nghiệm nằm trong túi hồ sơ. Cô mới 42 tuổi, hai đứa con vẫn còn đi học. Đứa lớn đang học năm cuối cấp ba, đứa nhỏ mới vào lớp sáu. Mẹ cô ở quê đã ngoài 70, mỗi lần gọi điện vẫn hỏi con gái bao giờ về ăn cơm. Chồng cô làm thợ xây, mùa có việc thì đi từ sáng đến tối, mùa mưa lại ngồi nhà. Hồng chưa từng nghĩ mình sẽ mắc một căn bệnh mà chỉ nghe người ta nhắc đến đã thấy sợ.

***

Hai ngày sau, Hồng và chồng bắt chuyến xe sớm ra Hà Nội. Hồng ngồi sát cửa sổ. Suốt quãng đường, cô gần như không ngủ. Chồng cô thì thi thoảng lại hỏi có mệt không, có cần ăn gì không. Mỗi lần như vậy, Hồng đều bảo không sao. Đến gần trưa, xe vào thành phố. Người đông hơn, đường cũng chật hơn. Qua cửa kính, Hồng nhìn những tòa nhà cao tầng lướt qua. Cô từng vài lần ra Hà Nội, nhưng chưa bao giờ có cảm giác thành phố rộng và xa lạ như hôm ấy.

Hai vợ chồng xuống xe, bắt taxi đến bệnh viện. Trước cổng Bệnh viện K đã có khá đông người. Người nhà bệnh nhân ngồi trên những chiếc ghế nhựa, người đứng gọi điện, người ôm túi hồ sơ, người đẩy xe đưa bệnh nhân vào trong. Hồng đứng ngoài cổng vài giây rồi mới bước tiếp. Cô thấy có một người phụ nữ trạc tuổi mình ngồi bên cạnh chồng, hai tay ôm chiếc túi vải. Người phụ nữ ấy cũng nhìn quanh như Hồng lúc mới đến. Hai người vô tình nhìn nhau rồi cùng quay đi.

Hồng làm thủ tục, lấy số khám. Chồng cô cầm xấp giấy tờ chạy tới chạy lui. Có những việc rất đơn giản như photo giấy tờ, lấy số, tìm phòng khám mà trước đây cô vẫn tự làm được. Vậy mà hôm ấy, cô cứ thấy mình chậm chạp. Đến lượt khám, bác sĩ xem kết quả ở bệnh viện tỉnh rồi chỉ định làm thêm một số xét nghiệm, Hồng làm theo. Có những lúc cô phải ngồi chờ hàng giờ trên hành lang. Người ra vào liên tục, có người vừa khám xong đã gọi điện về nhà. Có người nằm trên cáng, người nhà đứng cạnh quạt tay.

Buổi chiều, sau khi có thêm một số kết quả, bác sĩ gọi Hồng vào. Cô ngồi xuống chiếc ghế trước bàn làm việc. Chồng cô ngồi bên cạnh. Bác sĩ nói khá chậm, giải thích những gì đã nhìn thấy qua các kết quả. Rồi ông nói cần làm thêm xét nghiệm để xác định, nhưng khả năng ác tính là điều phải nghĩ đến. Hồng không hỏi lại, cô chỉ ngồi yên, hai bàn tay đan vào nhau. Lần đầu tiên từ khi rời bệnh viện tỉnh, cô nghe một người nói gần như rõ ràng điều mà cô sợ nhất.

Ra khỏi phòng khám, chồng cô đi bên cạnh. Anh hỏi: “Em có nghe bác sĩ nói gì không?”. Hồng gật đầu. “Có”. - “Thế…”. Anh không nói hết câu. Hồng cũng không trả lời ngay. Hai người đi dọc hành lang, giữa rất nhiều người bệnh và người nhà. Một lúc sau, cô mới nói: “Chắc phải làm tiếp thôi”. Chồng cô gật đầu.

Tối hôm ấy, họ thuê một phòng trọ nhỏ gần bệnh viện. Căn phòng chỉ có một chiếc giường, cái bàn nhựa và chiếc quạt treo tường. Hồng đặt túi hồ sơ lên bàn rồi nằm xuống. Điện thoại của cô reo. Con gái gọi, Hồng bắt máy, cố nói giọng bình thường. “Mai mẹ về hay ở lại hả mẹ?”. Hồng nhìn lên trần nhà.

- Chắc mẹ ở lại thêm ít hôm.

- Có sao không mẹ?

Cô im một chút rồi bảo:

- Không sao. Mẹ đi khám thôi.

Cúp máy, Hồng quay mặt vào trong. Ngoài đường, tiếng xe vẫn chạy. Trong căn phòng trọ nhỏ, chồng cô ngồi dưới nền nhà, lặng lẽ xem lại những tờ giấy bác sĩ đưa.

***

Kết quả cuối cùng đến sau mấy ngày. Hồng ngồi trong phòng khám, nghe bác sĩ nói rằng cô bị ung thư. Cô không nhớ hết những lời giải thích sau đó. Chỉ nhớ mình đã hỏi một câu rất thực tế: “Bây giờ phải làm gì trước ạ?”. Bác sĩ nói về hướng điều trị, về những bước tiếp theo, về việc cần giữ tinh thần và tuân thủ phác đồ. Hồng gật đầu, cố ghi nhớ. Chồng cô ngồi bên cạnh ghi từng điều vào cuốn sổ nhỏ. Ra khỏi phòng, Hồng thấy chân mình hơi run. Cô ngồi xuống chiếc ghế ngoài hành lang. Một lúc sau, chồng cô ngồi cạnh. Anh nói: “Vậy là đúng rồi”. Hồng hiểu anh đang nói đến điều gì. Cô gật đầu. “Ừ”. Có lẽ vì cả hai đã mấy ngày nay sống trong chờ đợi nên khi điều mình sợ nhất được gọi đúng tên, họ lại không còn sức để phản ứng như tưởng tượng.

Chiều hôm ấy, hai vợ chồng đi ăn một bát phở gần bệnh viện. Hồng ăn được vài miếng thì đặt đũa xuống. Chồng cô bảo “Ăn đi em”. “Em không đói”. “Không đói cũng phải ăn”. Hồng nhìn chồng, người đàn ông ấy mấy ngày nay cũng chẳng ăn uống được bao nhiêu, vậy mà vẫn cố nói như thể mọi chuyện chỉ là một trận ốm bình thường.

Trên đường về phòng trọ, Hồng ghé vào một cửa hàng tạp hóa mua hai chai nước và ít bánh. Cô chợt nhớ ở nhà con trai vẫn thích ăn bánh này. Ý nghĩ ấy khiến cô đứng trước kệ hàng lâu hơn bình thường. Tối đó, Hồng gọi về nhà. Cô nói với con gái rằng mình phải ở lại Hà Nội điều trị một thời gian. Cô không nói quá nhiều về bệnh mà chỉ bảo bác sĩ phát hiện có một khối u và phải chữa.

Ngày hôm sau, Hồng gọi cho mẹ. Bà cụ nghe con gái nói phải điều trị ở Hà Nội thì chỉ hỏi bao giờ về. Hồng bảo chưa biết. Bà cụ im một lúc rồi dặn: “Điều trị cho tốt. Việc nhà để các con nó làm”. Hồng nghe xong, mắt cay lên. Mẹ cô không hỏi bệnh gì. Có lẽ bà cũng đoán được, hoặc cũng có thể bà sợ hỏi ra rồi con gái lại buồn.

Những ngày sau đó, Hồng bắt đầu quen với bệnh viện. Cô biết phòng nào lấy thuốc, chỗ nào làm xét nghiệm, giờ nào hành lang đông người. Cô quen vài bệnh nhân cùng điều trị. Có người đã chữa nhiều đợt, có người mới đến lần đầu giống cô. Họ ngồi cạnh nhau, nói những chuyện rất bình thường như quê ở đâu, có con chưa, hôm nay ăn gì. Có hôm, một chị cùng phòng đưa cho Hồng quả cam, bảo chồng chị mua nhiều quá ăn không hết. Hồng nhận, hôm sau mang mấy chiếc bánh quê nhà cho chị. Cuộc sống, dù ở trong bệnh viện, vẫn cứ tiếp tục bằng những chuyện rất nhỏ như thế. Hồng bắt đầu hiểu rằng mình không thể ngồi mãi để sợ hãi căn bệnh. Cô vẫn sợ nhưng cô phải sống cùng nỗi sợ ấy.

***

Sau đợt điều trị đầu tiên, Hồng được về nhà ít ngày. Trước khi đi, cô xếp thuốc vào một chiếc túi riêng, kiểm tra lại lịch hẹn rồi cẩn thận cất giấy tờ vào túi hồ sơ màu xanh. Đó cũng là chiếc túi cô đã mang từ bệnh viện tỉnh lên, chỉ có điều lần này, cô không còn nhìn nó với vẻ hoang mang như trước. Xe chạy qua những con đường quen thuộc. Hồng ngồi phía sau chồng, tay ôm túi thuốc. Trời cuối chiều có nắng nhẹ. Hai bên đường, người ta vẫn bán hàng, trẻ con tan học đạp xe về, mấy người phụ nữ đứng trước cửa nhà nói chuyện. Hồng nhìn tất cả những điều ấy và thấy mình đã xa chúng mới có mấy tuần mà tưởng như rất lâu.

Về đến nhà, con trai chạy ra đón mẹ. Nó không hỏi mẹ khỏi bệnh chưa, nó chỉ cầm túi đồ trên tay mẹ rồi hỏi: “Có quà cho con không?”. Hồng bật cười: “Có”. Cô lấy trong túi ra một gói bánh. Con trai ôm lấy mẹ rồi chạy vào nhà. Hồng đứng ngoài sân nhìn theo. Chồng cô dựng xe, lấy đồ xuống. Anh không nói gì, nhưng Hồng biết anh cũng đang nhẹ người.

Tối ấy, cả nhà ăn cơm cùng nhau. Hồng ăn ít hơn trước. Mọi người cũng để ý điều đó nhưng không ai nhắc. Con gái gắp cho mẹ miếng cá, bảo mẹ ăn thử. Hồng ăn hết. Sau bữa cơm, cô ra hiên ngồi. Mẹ cô gọi điện hỏi tình hình. Hồng kể rằng bác sĩ bảo cứ điều trị theo lịch, chưa thể nói trước được điều gì. Bà cụ nghe xong chỉ dặn con gái giữ sức. Hồng cúp máy, ngồi thêm một lúc.

Cô nhớ những ngày ở Bệnh viện K. Nhớ những hành lang dài, những chiếc ghế nhựa, những người bệnh ngồi chờ đến lượt. Nhớ người phụ nữ ôm chiếc túi vải mà cô gặp trong ngày đầu tiên và không biết chị ấy giờ thế nào. Hồng nhận ra từ khi biết mình bị bệnh, cô đã bắt đầu nhìn những người xung quanh khác đi. Trước đây, đi qua một bệnh viện, cô chỉ mong bước thật nhanh để ra ngoài. Bây giờ, cô hiểu mỗi người ngồi trong đó đều có một gia đình phía sau, có một công việc đang bỏ dở, có những người chờ họ trở về.

Cô không biết mình sẽ phải điều trị bao lâu. Cũng không dám nghĩ quá xa. Ngày mai vẫn còn một chuyến xe lên bệnh viện. Vẫn những lần xét nghiệm, những viên thuốc, những ngày mệt mỏi. Có thể sẽ có lúc cô buồn, cô sợ và chỉ muốn nằm yên không làm gì cả. Nhưng buổi sáng hôm sau, Hồng vẫn dậy sớm. Cô quét sân, nấu nồi cơm, gọi hai đứa con dậy đi học rồi chồng cô chuẩn bị xe. Trước khi ra khỏi nhà, Hồng quay lại nhìn căn bếp một lần rồi khóa cửa. Chiếc túi hồ sơ màu xanh được cô đặt trong chiếc ba lô nhỏ. Bệnh viện K vẫn còn ở phía trước. Hồng biết mình chưa thể biết được đoạn đường ấy sẽ dài đến đâu. Nhưng lần này, cô đi không phải để chờ nghe mình mắc bệnh gì nữa. Cô đi để chữa bệnh và để trở về bên gia đình thân yêu của mình.