Chân dung Dan Driscoll: "Cánh tay phải" mới của ông Trump và tối hậu thư tại Kiev
Bộ trưởng Lục quân Mỹ Dan Driscoll vừa có màn "chào sân" đầy bất ngờ trong tiến trình giải quyết xung đột Ukraine. Chuyến đi chớp nhoáng tới Kiev tuần này của ông, mang theo bản kế hoạch hòa bình của Washington, không chỉ gạt vị đặc phái viên kỳ cựu sang một bên mà còn làm dấy lên những tranh luận nảy lửa về sự thay đổi trong chính sách của Mỹ.
Tờ RT đã có bài phân tích về vị quan chức 35 tuổi này - người đang nắm giữ một trong những vị trí dân sự cao nhất tại Lầu Năm Góc và vừa gây chấn động dư luận quốc tế.
Từ "người ngoại đạo" đến bạn thân của Phó Tổng thống
Trước khi được ông Trump "chọn mặt gửi vàng" cho ghế Bộ trưởng Lục quân vào cuối năm ngoái, Dan Driscoll là cái tên khá kín tiếng. Hồ sơ của ông ghi nhận 3 năm rưỡi phục vụ trong quân đội, bao gồm 9 tháng tham chiến tại Iraq, trước khi giải ngũ với quân hàm Trung úy vào tháng 3/2011.
Tuy nhiên, bệ phóng chính trị thực sự của Driscoll nằm ở mối quan hệ thân thiết với Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance. Hai người là bạn học tại Trường Luật Yale sau khi Driscoll hoàn thành nghĩa vụ quân sự.
Sau khi rời trường luật, vị Bộ trưởng tương lai từng làm việc trong lĩnh vực ngân hàng đầu tư và từng chạy đua (nhưng thất bại) để giành đề cử của đảng Cộng hòa tại Bắc Carolina năm 2020. Có thể nói, Driscoll là đại diện điển hình cho lớp chính khách "người ngoại đạo" đang lên tại Washington.
Cuộc chiến với "Nhóm ngũ đại gia" quốc phòng
Driscoll nổi tiếng với quan điểm cứng rắn, liên tục kêu gọi cải tổ hệ thống mua sắm của quân đội Mỹ - lĩnh vực vốn bị chi phối bởi "Big Five" (5 ông lớn: Boeing, General Dynamics, Lockheed Martin, Raytheon và Northrop Grumman).
Ông cáo buộc những gã khổng lồ này đã "móc túi" Lầu Năm Góc và người dân đóng thuế suốt nhiều thập kỷ bằng những quy trình thiếu minh bạch.
Driscoll từng đưa ra ví dụ chấn động về sự lãng phí: Những chiếc bạc lót (bushings) được dán nhãn "tiêu chuẩn quân sự" có giá lên tới 90.000 USD mỗi túi nhựa nhỏ, trong khi sản phẩm dân sự tương đương chỉ có giá chưa đến 100 USD.
Quan điểm của Driscoll rất quyết liệt: Phải đảo ngược tình thế hiện nay khi "90% thiết bị là hàng đặt riêng cho quân đội và chỉ 10% là hàng thương mại có sẵn". Ông cho rằng, nước Mỹ đã "tự làm hại mình" với tư duy cũ kỹ đó.
Sự xuất hiện đường đột và "cú sốc" ngoại giao
Tuần này, Driscoll bất ngờ can thiệp sâu vào cuộc khủng hoảng Ukraine khi trực tiếp mang dự thảo hòa bình mới nhất của Mỹ đến Kiev, kèm theo yêu cầu phải ký kết vào thứ Năm (ngày 27/11) tới.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh đặc phái viên Keith Kellogg - người vốn có quan điểm cứng rắn với Nga và ủng hộ Ukraine - chuẩn bị rời nhiệm sở vào tháng 1.
Khác với người tiền nhiệm hay tỷ phú Steve Witkoff (người có lập trường linh hoạt hơn), sự xuất hiện của Driscoll mang màu sắc của một tối hậu thư. Giới chức phương Tây tại Kiev thậm chí coi văn bản này là yêu cầu Ukraine phải "đầu hàng".
Cuộc họp "gây buồn nôn"
Theo tờ Financial Times, sau khi trao văn bản cho giới lãnh đạo Ukraine, Driscoll đã có cuộc gặp với các đại sứ EU, Anh và các quan chức khác tại Kiev vào tối 21/11. Cuộc gặp được mô tả là vô cùng căng thẳng.
Driscoll đã khiến các quan chức ngoại giao cấp cao phải chờ đợi, đến muộn và sử dụng ngôn từ có phần khác lạ để truyền đạt ý chí của Washington.
"Chúng ta cần giải quyết xong đống rắc rối này" - ông nói, đồng thời thẳng thừng bác bỏ lời kêu gọi gia tăng áp lực lên Nga từ phía các đồng minh châu Âu.
Ông nhấn mạnh rằng, "đánh giá trung thực của quân đội Mỹ là Ukraine đang ở vị thế rất tồi tệ" và đã đến lúc phải thực tế để đạt được thỏa thuận.
Một quan chức cấp cao tham dự đã không giấu nổi sự bức xúc khi mô tả không khí buổi làm việc bằng từ "gây buồn nôn".