Mỹ muốn 300.000 UAV giá rẻ; Ấn Độ cân nhắc Su-57E, GAM 102LR
Mỹ đặt mục tiêu hơn 300.000 UAV giá rẻ trong 2 năm, 1 tỉ USD khởi động; Ấn Độ cân nhắc Su-57E so với F-35; Trung Quốc ra mắt GAM 102LR tầm bắn trên 10km.
Theo Army Recognition, Bộ Quốc phòng Mỹ triển khai chương trình mua sắm UAV quy mô lớn, mục tiêu vượt 300.000 chiếc trong hai năm với cấu hình giá rẻ, tấn công một chiều. Cùng thời điểm, Nga đề xuất gói Su-57E cho Ấn Độ trong bối cảnh F-35A được Mỹ quảng bá nhưng còn một số hạn chế tiếp cận. Ở EDEX 2025 tại Cairo, Trung Quốc giới thiệu tên lửa chống tăng Bolas GAM 102LR, tầm bắn công bố trên 10km.
Mỹ đẩy mạnh UAV giá rẻ để bão hòa chiến trường
Chương trình được mô tả là nỗ lực thúc đẩy UAV mạnh nhất từ trước đến nay của Mỹ, nhận 1 tỉ USD khởi động từ dự luật ngân sách mới của chính quyền Tổng thống Donald Trump. Mục tiêu là đưa UAV tấn công cỡ nhỏ, giá thấp vào biên chế lục quân, thủy quân lục chiến và các đơn vị tác chiến đặc biệt, cho phép triển khai phân tán, dễ tiêu hao trong môi trường đe dọa cao.
Kế hoạch gồm bốn giai đoạn từ năm 2026. Giai đoạn đầu, 12 nhà sản xuất cung cấp 30.000 UAV tấn công với giá khoảng 5.000 USD/chiếc. Giai đoạn cuối năm 2027, 5 nhà thầu được chọn sẽ sản xuất 150.000 chiếc với giá giảm còn khoảng 2.300 USD/hệ thống. Tổng sản lượng dự kiến vượt 340.000 UAV.
| Giai đoạn | Năm | Nhà thầu | Sản lượng | Giá/chiếc (USD) |
|---|---|---|---|---|
| Đầu | 2026 | 12 | 30.000 UAV tấn công | ~5.000 |
| Cuối | 2027 | 5 | 150.000 UAV | ~2.300 |
| Tổng dự kiến | — | — | >340.000 UAV | — |
Chương trình phản ánh bài học từ xung đột Nga - Ukraine: UAV giá rẻ được sử dụng rộng rãi để trinh sát, tấn công và buộc đối phương tiêu hao khí tài phòng không đắt tiền. Các nền tảng chi phí cao như MQ-9 Reaper hoặc tên lửa phòng không hạng nặng bị đánh giá không phù hợp khi đối phó mục tiêu giá rẻ, số lượng lớn. Vì vậy, Mỹ hướng tới hệ thống UAV dễ sản xuất, giá thấp để tạo ưu thế bão hòa.
Từ năm 2026, UAV sẽ được tích hợp vào huấn luyện của toàn lực lượng, đóng vai trò trọng tâm trong cả tấn công lẫn phòng thủ. Nếu đáp ứng tiến độ, Mỹ có thể hình thành kho UAV quy mô lớn vào năm 2027, phục vụ tác chiến cường độ cao.
Ấn Độ cân nhắc Su-57E trong cạnh tranh với F-35
Trong chuyến thăm New Delhi ngày 4.12 của Tổng thống Vladimir Putin, hai bên dự kiến bàn gói hợp tác quốc phòng mở rộng. Theo đề xuất, Nga chào gói Su-57E (phiên bản xuất khẩu của Su-57) kết hợp Su-35M như giải pháp tạm thời nhằm củng cố lực lượng tiêm kích của Ấn Độ.
Gói Su-57E được mô tả có mức chuyển giao công nghệ đáng kể, với tỉ lệ nội địa hóa 40 - 60% tận dụng năng lực nhà máy HAL tại Nashik. Kịch bản phía Nga đưa ra gồm bàn giao 20 - 30 Su-57E trong 3 - 4 năm, sau đó sản xuất 70 - 100 chiếc tại Ấn Độ vào đầu những năm 2030. Máy bay có thể tích hợp vũ khí nội địa như tên lửa Astra, Rudram và radar AESA Virupaksha. Đồng thời, Nga đề nghị cung cấp 36 - 40 Su-35M trong thời gian ngắn hơn để bổ sung trước mắt.
Các nội dung khác dự kiến thảo luận gồm tiến độ bàn giao hai hệ thống S-400 còn lại theo hợp đồng 2018 và đề xuất S-500 (khả năng đánh chặn mục tiêu tầm tới 600km). Phía Mỹ quảng bá F-35A như lựa chọn khác, song hạn chế về quyền tiếp cận mã nguồn, tích hợp khí tài nội địa và chi phí vận hành cao khiến Ấn Độ tiếp cận thận trọng. Song song, chương trình tiêm kích nội địa của Ấn Độ đã được phê duyệt, hướng tới giảm phụ thuộc nhập khẩu.
Việc cân nhắc Su-57E diễn ra trong bối cảnh Ấn Độ duy trì chính sách đa dạng hóa nguồn trang bị, đồng thời lưu ý các hạn chế trong sản xuất Su-57 tại Nga do phụ thuộc linh kiện và một số sự cố kỹ thuật. Kết quả đàm phán sẽ cho thấy mức độ ưu tiên giữa tiếp cận công nghệ, tiến độ bổ sung lực lượng và mục tiêu tự chủ công nghiệp quốc phòng.
Trung Quốc giới thiệu tên lửa chống tăng GAM 102LR tầm xa
Tại EDEX 2025 (Cairo), Poly Defence trưng bày phiên bản mới của Bolas GAM 102LR cùng bệ phóng hai ống, chuyển dịch từ vũ khí vác vai sang nền tảng tấn công tầm xa cho phương tiện mặt đất. Cấu hình này đưa GAM 102LR vào nhóm vũ khí chống tăng tầm xa cạnh tranh với hệ phương Tây.
GAM 102LR là biến thể lớn nhất trong dòng GAM 10X (phát triển từ 2016). Phiên bản xuất khẩu được mô tả hỗ trợ bắn - quên và điều khiển trong hành trình, dùng đầu dò ảnh nhiệt không làm mát kết hợp cảm biến hiện đại, liên kết dữ liệu cho phép cập nhật mục tiêu khi bay. Nhà sản xuất công bố tầm bắn trên 10km (cao hơn mức 6km từng nêu trước đây).
Tên lửa sử dụng đầu đạn xuyên lõm hai tầng, động cơ phóng mềm hai giai đoạn cho phép khai hỏa từ không gian hẹp và thực hiện quỹ đạo tấn công từ trên xuống. Hệ thống trưng bày gồm bệ ba chân, giá phóng hai ống và cụm quang - điện bố trí phía trên, cho phép khai hỏa hai mục tiêu liên tiếp hoặc bắn bồi, đủ nhẹ để bố trí ở vị trí phòng thủ hoặc căn cứ tiền phương.
Hệ thống hỗ trợ tác chiến trong tầm nhìn trực tiếp và bắn ngoài đường ngắm khi có dữ liệu từ cảm biến thứ ba. Các tổ hợp gắn trên xe bọc thép nhẹ có thể thiết lập tuyến phòng ngự tầm xa ở địa hình sa mạc, thảo nguyên; tổ đội bộ binh có thể tận dụng khả năng phóng trong không gian hẹp để phục kích đô thị hoặc khu vực đồi núi.
GAM 102LR hướng tới khách hàng muốn nâng cấp năng lực chống tăng mà không phụ thuộc chuỗi cung ứng phương Tây, đồng thời mở khả năng sản xuất/lắp ráp tại chỗ. Về tính năng, hệ thống này được đặt cạnh Javelin, Spike LR2, OMTAS, với điểm nhấn tầm bắn 6 - 10km và khả năng điều khiển qua mạng.
