Castelion huy động 350 triệu USD, tăng tốc vũ khí siêu thanh

Castelion, startup quốc phòng đặt trụ sở tại Torrance, California, cho biết đã huy động 350 triệu USD với mức định giá 2,8 tỉ USD, đặt mục tiêu đẩy nhanh phát triển và sản xuất vũ khí siêu thanh. Công ty đã thử đạt tốc độ tối đa tương đương Mach 4 và có kế hoạch vượt ngưỡng Mach 5 trong năm tới, đồng thời xây dựng nhà máy tại New Mexico có khả năng sản xuất hàng nghìn tên lửa mỗi năm trong vòng hai năm.

Tổng quan: khoảng cách siêu thanh và nhu cầu của Mỹ

Lầu Năm Góc coi vũ khí siêu thanh là một trong 6 công nghệ quan trọng sẽ định hình tương lai ưu thế quân sự Mỹ, trong bối cảnh Trung Quốc và Nga đã sở hữu kho vũ khí tầm xa, cơ động, tốc độ rất cao, còn Mỹ chưa có hệ thống tương đương triển khai. Vũ khí siêu thanh bay nhanh hơn 3.800 dặm/giờ, có thể phóng từ khoảng cách xa, khó bị đánh chặn và rút ngắn thời gian phản ứng của đối phương.

Mark Lewis, cựu quyền phó thứ trưởng quốc phòng về nghiên cứu và kỹ thuật, nhận định đầu tư của Mỹ vào công nghệ siêu thanh thiếu nhất quán, dẫn tới nhiều cơ hội bị bỏ lỡ. Áp lực tiến độ gia tăng khi các quan chức Mỹ nhắc đến mốc thời gian 2027 trong các kịch bản tác chiến tại Thái Bình Dương.

Năng lực kỹ thuật và sản phẩm Blackbeard

Castelion cho biết đã chế tạo khoảng 50 tên lửa trong năm nay và thực hiện khoảng 20 cuộc thử nghiệm, đạt tốc độ tối đa Mach 4. Công ty đặt mục tiêu vượt Mach 5 trong năm tới. Theo Giám đốc điều hành Bryon Hargis, thách thức chính không nằm ở việc đạt tốc độ siêu thanh, mà ở khả năng sản xuất hàng loạt vũ khí hoạt động tin cậy với chi phí hợp lý.

Danh mục sản phẩm của Castelion tập trung vào dòng tên lửa Blackbeard. Công ty dự kiến bán với giá hàng trăm nghìn USD/chiếc, thấp hơn đáng kể so với tên lửa hành trình tầm xa hiện nay (3–4 triệu USD/chiếc). Castelion cho biết họ đảm nhiệm sản xuất các thành phần chính như động cơ tên lửa nhiên liệu rắn, máy tính bay, phần cứng và phần mềm dẫn đường, nhằm rút ngắn chuỗi cung ứng và tăng tốc độ sản xuất.

Chiến lược sản xuất và tích hợp nền tảng

Castelion đặt cược vào mở rộng quy mô sản xuất để cung cấp vũ khí “tương đối rẻ” cho Lầu Năm Góc từ năm 2027. Công ty đang hợp tác với Lục quân và Hải quân Mỹ để tích hợp Blackbeard vào các nền tảng hiện có, gồm bệ phóng tên lửa di động của Lục quân là Himars. Hargis nhấn mạnh: “Làm cho nó bay nhanh thực sự không phải là phần khó” – ưu tiên của công ty là tốc độ sản xuất, độ tin cậy và chi phí.

Chính sách mua sắm và hệ sinh thái đầu tư

Dưới thời Tổng thống Donald Trump, Lầu Năm Góc đã nới lỏng một số quy tắc mua sắm, khuyến khích áp dụng phần mềm và công nghệ thương mại, tạo điều kiện để các quân chủng mua sắm nhanh hơn. Các startup kỳ vọng những thay đổi này sẽ chuyển hóa thành hợp đồng quy mô lớn.

Theo PitchBook, trong năm 2025, các nhà đầu tư mạo hiểm đã rót hơn 2 tỉ USD vào các startup Mỹ trong lĩnh vực siêu thanh, mức cao gấp đôi so với các năm trước đó. Hệ sinh thái liên quan gồm Hermeus (máy bay tự động tốc độ siêu thanh), Rocket Lab (dịch vụ phóng cho các chuyến bay siêu thanh), và Ursa Major (động cơ tên lửa nhiên liệu lỏng), trong đó Ursa Major công bố huy động 100 triệu USD và thêm 50 triệu USD dạng nợ vào tháng 11.

Bộ Quốc phòng đã đề nghị hơn 3,9 tỉ USD cho năm tài chính hiện tại dành cho vũ khí siêu thanh, bao gồm khởi động lại một chương trình của Không quân từng bị đóng.

Tiến độ quân chủng và bối cảnh khu vực

Lục quân từng đặt mục tiêu triển khai vũ khí siêu thanh tầm xa vào năm 2023 nhưng chậm tiến độ và dời mốc sang cuối tháng 9. Người phát ngôn của Lục quân nói với Wall Street Journal rằng họ vẫn đi đúng hướng để triển khai hệ thống siêu thanh đầu tiên trước cuối tháng 12.

Tháng trước, một quan chức quốc phòng Mỹ đưa công nghệ siêu thanh vào danh sách 6 công nghệ mũi nhọn. Trong khi đó, tại một cuộc diễu binh quân sự ở Bắc Kinh vào tháng 9, Quân Giải phóng Nhân dân giới thiệu các vũ khí siêu thanh mới; theo Ủy ban Đánh giá An ninh và Kinh tế Mỹ–Trung, chúng có thể hỗ trợ chiến dịch ở eo biển Đài Loan và nhắm vào tàu chiến Mỹ.

Mark Lewis nhận định: “Chúng ta chỉ cần tiếp tục làm... Mọi thứ trong kịch bản Thái Bình Dương cần nghĩ đến năm 2027 chứ không phải 2037”. Trong bối cảnh đó, nỗ lực của Castelion nhấn vào khả năng sản xuất hàng loạt, chi phí và tốc độ triển khai – các yếu tố có thể quyết định khả năng thu hẹp khoảng cách siêu thanh của Mỹ.

CTVX