Nhà hát Lớn Hà Nội: hành trình ánh sáng trước ngày trùng tu
Triển lãm 115 năm Nhà hát kể chuyện cho phép du khách khám phá Nhà hát Lớn Hà Nội bằng âm thanh và ánh sáng 3D Mapping trong tour 1 giờ, trước khi công trình dự kiến đóng cửa trùng tu hai năm.
Trong không gian mái vòm và hàng cột cổ điển của Nhà hát Lớn Hà Nội, triển lãm 115 năm Nhà hát kể chuyện dẫn bạn đi qua hơn một thế kỷ lịch sử bằng âm thanh, ánh sáng và công nghệ 3D Mapping. Đây được xem như lời tạm biệt công chúng trước khi công trình dự kiến đóng cửa khoảng hai năm để trùng tu, theo đại diện Hexogon Việt Nam, đơn vị tổ chức.
Hành trình trải nghiệm kéo dài khoảng một giờ, đón khách theo 4 khung giờ mỗi ngày lúc 10h, 14h, 16h và 20h, với giá vé từ 480.000 đến 600.000 đồng tùy lịch trình cụ thể. Sự kiện diễn ra từ ngày 22/11 đến hết ngày 31/12, mang đến cơ hội hiếm hoi để bước sâu vào bên trong nhà hát theo cách nhập vai, thay vì chỉ ngắm nhìn từ bên ngoài.
Một giờ đi dọc 115 năm lịch sử
Ngay từ tầng một, triển lãm mở ra như một cuốn phim tài liệu sống động. Dọc các bức tường, hành trình hình thành Nhà hát Lớn Hà Nội được kể lại qua bốn giai đoạn chính: Thiết kế (1899-1900), Khởi công (1901), Xây dựng (1901-1911) và Khánh thành (1911). Trên trần, bản thiết kế ban đầu của công trình được trình chiếu, giúp người xem hình dung rõ hơn cấu trúc và ý tưởng nguyên thủy của nhà hát.
Tại khu vực cầu thang chính giữa, bức tranh khai màn vở kịch đầu tiên diễn ra ngày 9/12/1911 hiện lên: Chuyến đi của ông Perrichon. Hình ảnh này được sử dụng như lời giới thiệu cho hành trình 115 năm Nhà hát sắp được kể lại bằng công nghệ ánh sáng và thuyết minh liên tục.
Ở tầng một, các chi tiết kiến trúc được trưng bày như hiện vật bảo tàng: từ viên gạch, mảng tường đến hệ thống đèn treo hơn một thế kỷ tuổi. Khu vực trung tâm đặt mô hình Nhà hát Lớn thu nhỏ, thực hiện dựa trên bản thiết kế của tác giả Nguyễn Thiện Chương, giúp du khách quan sát tổng thể không gian từ một điểm nhìn cô đọng.
Mỗi buổi tham quan giới hạn khoảng 60-100 khách để giữ được nhịp độ và không khí kể chuyện. Hướng dẫn viên thuyết minh chính bằng tiếng Việt, đồng thời ban tổ chức bố trí 2-3 nhân sự hỗ trợ khách quốc tế bằng tiếng Anh, tạo nên một hành trình tương đối thân mật dù bạn đi theo đoàn lớn.
Kiến trúc Pháp và những lớp trùng tu
Triển lãm không chỉ kể lại lịch sử hoạt động mà còn nhấn mạnh câu chuyện kiến trúc. Nhà hát Lớn Hà Nội do hai kiến trúc sư người Pháp V. Harley và Broyer thiết kế. Trong quá trình thực hiện, bản gốc nhiều lần được điều chỉnh với sự tham gia của kiến trúc sư Francois Lagisquet để phù hợp hơn với điều kiện thực tế.
Lấy cảm hứng từ nhà hát Opéra Garnier tại Paris, công trình mang đậm phong cách Tân cổ điển, thể hiện qua hệ thống hàng cột Corinth và mái Mansard. Đến cuối thế kỷ 20, nhà hát tiếp tục ghi dấu ấn của kiến trúc sư Hồ Thiệu Trị, người chủ trì đợt đại trùng tu giai đoạn 1995-1997 nhằm khôi phục vẻ đẹp và cấu trúc của di sản.
Hệ thống cầu thang bên trong công trình vẫn được giữ gần như nguyên bản. Khi tham gia tour, khách được yêu cầu tuân thủ lộ trình và sự điều phối của hướng dẫn viên thay vì tự do di chuyển, để câu chuyện lịch sử không bị đứt quãng. Hành trình thường bắt đầu từ tầng một, đi lên tầng hai, tầng ba rồi kết thúc tại khán phòng.
Tầng hai: Hà Nội trong lòng nhà hát
Lên tầng hai, không gian lịch sử và ký ức Hà Nội mang tên 115 năm Hà Nội trong lòng nhà hát tái hiện những dấu mốc của thủ đô bằng 3D Mapping, thuyết trình và trải nghiệm các phòng chức năng. Các hiệu ứng ánh sáng, hình ảnh và âm thanh giúp người xem kết nối tiến trình phát triển của Hà Nội với những sự kiện gắn liền Nhà hát Lớn.
Một điểm dừng quan trọng là Phòng Gương, nơi từng tổ chức nghi lễ ký kết, đón tiếp khách cấp cao và họp báo. Không gian này từng chào đón nhiều nguyên thủ, trong đó có cựu Tổng thống Mỹ Bill Clinton (2000), Tổng thống Nga Putin (2001) và cựu Chủ tịch Trung Quốc Giang Trạch Dân (2002). Việc đứng trong căn phòng vốn gắn với những khoảnh khắc ngoại giao cấp cao tạo cảm giác rất khác so với một chuyến tham quan thông thường.
Từ ban công Nhà hát Lớn hướng ra Quảng trường Cách mạng Tháng Tám, triển lãm nhắc lại những sự kiện tháng 8/1945: lễ ra mắt Mặt trận Việt Minh, buổi duyệt binh đầu tiên của Việt Nam Giải phóng quân và thời khắc Chủ tịch Hồ Chí Minh phát động Tuần lễ Vàng nhằm quyên góp ủng hộ Chính phủ. Đứng tại vị trí này, du khách có thể hình dung lại cảnh quảng trường đông kín người trong những ngày lịch sử.
Tầng ba, hậu trường và khoảnh khắc đứng trên sân khấu
Tầng ba giới thiệu các câu chuyện nổi bật về nhà hát và những nghệ sĩ gắn bó với nơi này. Tại đây, khách tham quan có thể chơi đàn piano hoặc chụp ảnh lưu niệm trước khi tiến vào phần được xem là cao trào của hành trình: khán phòng và khu vực hậu trường sân khấu.
Nhà hát Lớn Hà Nội có 18 phòng trang điểm, hai phòng tập cùng hệ thống phòng chức năng phía sau sân khấu. Trong tour, đơn vị tổ chức mở một phòng trang điểm để khách trải nghiệm không gian chuẩn bị của nghệ sĩ, từ ánh đèn, gương đến cảm giác chờ đợi trước giờ lên sân khấu.
Tiếp đó, du khách được dẫn đến khu vực cánh gà. Bức màn đỏ tại khán phòng xuất hiện như dấu hiệu cho chặng cuối của hành trình. Đây là nơi các nghệ sĩ thường thực hiện những công đoạn chuẩn bị cuối cùng trước khi biểu diễn trước khán giả.
Khách tham quan được mời bước ra từ phía sau sân khấu, theo đúng lối đi của nghệ sĩ. Khi ánh đèn khán phòng tắt, màn trình diễn âm thanh và ánh sáng kéo dài khoảng 10 phút bắt đầu, bao trùm không gian và khép lại trọn vẹn câu chuyện 115 năm của nhà hát.
Nhà hát qua góc nhìn du khách
Paul và Marika, du khách đến từ Hong Kong, biết đến sự kiện khi tình cờ đi ngang qua nhà hát rồi tìm hiểu thêm qua mạng xã hội. Thay vì chọn các hoạt động giải trí thông thường, họ ưu tiên những trải nghiệm giúp hiểu rõ hơn về lịch sử và văn hóa của Hà Nội, nên đã quyết định mua vé tham quan.
Marika đánh giá cao cấu trúc của buổi tham quan, khi cung cấp thông tin lịch sử cô đọng trước khi kết thúc bằng màn trình diễn ánh sáng. Theo cô, cách sắp xếp này giúp người xem vừa nắm được bối cảnh, vừa có một điểm nhấn cảm xúc ở cuối hành trình.
Paul quan tâm đặc biệt đến kiến trúc và giá trị lịch sử của Nhà hát Lớn, nhất là sự kiện Chủ tịch Hồ Chí Minh từng có mặt tại đây năm 1945. Với anh, việc trực tiếp bước lên sân khấu, nhìn xuống không gian khán phòng từ vị trí của người biểu diễn là trải nghiệm đáng chú ý nhất.
Thu Hằng và Khánh Linh cùng nhóm bạn đến Nhà hát Lớn vì tò mò với hình thức trải nghiệm nhập vai. Hằng nhận xét cách sắp xếp và dẫn dắt câu chuyện trong không gian âm thanh, ánh sáng hiện đại mang lại hiệu ứng tốt, đặc biệt ở đoạn kết chương trình.
"Cảm giác đi ra từ cánh gà sân khấu rất khác lạ. Tôi không còn là khán giả mà trở thành nghệ sĩ trình diễn, trước hàng nghìn người xem", Linh nói, mô tả cảm giác được đặt mình vào vị trí của người nghệ sĩ chỉ trong vài phút ngắn ngủi.
Thông tin hữu ích cho chuyến tham quan
- Thời lượng trải nghiệm: khoảng 1 giờ cho toàn bộ hành trình qua 3 tầng, từ khu trưng bày lịch sử đến hậu trường và khán phòng.
- Khung giờ đón khách mỗi ngày: 10h, 14h, 16h và 20h.
- Giá vé: từ 480.000 đến 600.000 đồng (tùy lịch trình cụ thể, theo thông tin từ ban tổ chức).
- Thời gian diễn ra sự kiện: từ ngày 22/11 đến hết ngày 31/12.
- Ngôn ngữ: thuyết minh chính bằng tiếng Việt, có 2-3 nhân sự hỗ trợ khách quốc tế bằng tiếng Anh trong mỗi buổi.
- Tình trạng nhà hát: theo đại diện Hexogon Việt Nam, quá trình sửa chữa Nhà hát Lớn Hà Nội dự kiến kéo dài khoảng hai năm và triển lãm 115 năm Nhà hát kể chuyện được tổ chức như lời tạm biệt trước khi công trình đóng cửa trùng tu.