Trung Quốc phát triển bề mặt 6G biến sóng radar thành năng lượng
Công nghệ bề mặt thông minh RIS mới của Trung Quốc giúp máy bay tàng hình tự thu năng lượng từ radar đối phương, mở ra kỷ nguyên tàng hình hợp tác điện từ.
Các nhà nghiên cứu Trung Quốc vừa công bố bước tiến mới trong công nghệ quân sự với bề mặt điện từ thông minh có khả năng chuyển đổi sóng radar đối phương thành năng lượng điện. Công nghệ này không chỉ loại bỏ nhu cầu về pin truyền thống mà còn hiện thực hóa khái niệm “tàng hình hợp tác điện từ” cho các dòng máy bay chiến đấu hiện đại.
Cơ chế hoạt động của bề mặt thông minh RIS
Hệ thống sử dụng vật liệu phản xạ hai chiều RIS (Reconfigurable Intelligent Surface – bề mặt thông minh có thể tái cấu hình), cho phép điều khiển sóng điện từ theo thời gian thực. Bằng cách kết hợp kỹ thuật điện từ với nguyên lý truyền thông, nền tảng này có thể tự duy trì hoạt động thông qua việc thu năng lượng từ chùm radar hoặc tín hiệu môi trường xung quanh.
Để xử lý các bài toán phức tạp như thiết kế chùm tia và cảm biến mục tiêu, nhóm nghiên cứu đã áp dụng giải pháp học tăng cường đa tác nhân và tối ưu hóa đa mục tiêu. Điều này cho phép hệ thống tự thích ứng, đồng thời xử lý các tham số như quỹ đạo thiết bị, hệ số RIS và tổng hợp dữ liệu một cách chính xác.
Ứng dụng trong tác chiến tàng hình và viễn thông 6G
Trong lĩnh vực quân sự, công nghệ này cho phép máy bay tàng hình thu năng lượng từ chính hệ thống radar của đối phương để cung cấp cho các động cơ phụ hoặc hệ thống liên lạc. Đây là nền tảng của khái niệm “tàng hình hợp tác điện từ”, nơi nhiều phương tiện chiến đấu kết nối và phối hợp để giảm diện tích phản xạ radar (RCS), từ đó hạn chế tối đa khả năng bị phát hiện.
Ngoài mục đích quân sự, bề mặt RIS còn có tiềm năng lớn trong mạng viễn thông 6G. Các nguyên mẫu thực tế cho thấy khả năng điều khiển chùm tia với góc quét ±45° và mức nhiễu thấp. Điều này giúp cải thiện đáng kể vùng phủ sóng tại những khu vực bị vật cản che khuất, đồng thời cung cấp giải pháp cấp nguồn tự thân cho các vệ tinh hoặc trạm gốc siêu nhỏ.
Tác động đến an ninh điện tử và kết nối thông minh
Nền tảng phần cứng mới tích hợp đồng thời chức năng truyền dữ liệu và cảm biến tương tự radar, giúp tối ưu hóa phổ tần và giảm không gian vật lý cũng như chi phí thiết bị. Đáng chú ý, bề mặt RIS có thể được cấu hình để tạo ra các “vùng chết” vô tuyến, giúp giảm nhiễu tín hiệu và hạn chế nguy cơ bị nghe lén điện tử.
Theo nhóm nghiên cứu, kiến trúc này sẽ mở đường cho các hệ thống cảm biến thích ứng môi trường và hệ thống tiếp sóng tự cấp nguồn. Sự tích hợp giữa cảm biến, truyền thông và thu năng lượng trên cùng một nền tảng được kỳ vọng sẽ thay đổi cục diện từ Internet vạn vật (IoT) đến các công nghệ tàng hình thông minh trong tương lai.