Công an xã, phường ở Nghệ An chủ động hóa giải mâu thuẫn từ cơ sở
Nhiều mâu thuẫn phát sinh từ đời sống hằng ngày nếu không được xử lý kịp thời rất dễ trở thành “điểm nóng”. Chủ động nắm tình hình, linh hoạt tuyên truyền, vận động và hòa giải, lực lượng Công an cơ sở đã tháo gỡ nhiều vụ việc từ rất sớm.
Nhiều mâu thuẫn được tháo gỡ kịp thời
Một trong những vụ việc thu hút sự chú ý của dư luận trước Tết vừa qua là việc chiếc xe tải đậu chắn trước cửa hàng trên đường Phan Chu Trinh, phường Thành Vinh. Sáng 11/2, khi mở cửa kinh doanh trong thời điểm cận Tết, anh T.M.H phát hiện một xe tải đậu ngay trước lối ra, vào cửa hàng, gây khó khăn cho việc buôn bán và đi lại.
Anh H. đã gọi điện theo số điện thoại in trên thùng xe để đề nghị chủ phương tiện di chuyển nhưng không nhận được sự hợp tác. Bức xúc, anh đăng tải câu chuyện lên mạng xã hội. Bài viết nhanh chóng thu hút nhiều ý kiến trái chiều. Một số cho rằng, tuyến đường không có biển cấm dừng, đỗ nên việc đậu xe không vi phạm quy định; trong khi nhiều ý kiến khác cho rằng, việc đỗ xe chắn trước cửa hàng trong dịp kinh doanh cao điểm là thiếu ý thức.
Từ những “hiến kế” trên mạng xã hội, chủ cửa hàng đã cho 2 ô tô đậu chặn trước và sau chiếc xe tải, khiến phương tiện không thể di chuyển; đồng thời, 1 xe tải khác cũng được đưa đến đậu trước nhà chủ xe tải như một cách “đáp trả”. Sự việc nhanh chóng lan truyền, gây nhiều tranh luận.
Trước tình hình đó, Công an phường Thành Vinh đã nhanh chóng vào cuộc xác minh, mời các bên liên quan lên làm việc, phân tích rõ các quy định của pháp luật, đồng thời nhấn mạnh trách nhiệm ứng xử phù hợp trong không gian công cộng.
Sau khi được giải thích, các bên đã thống nhất giải quyết vụ việc trên tinh thần hòa giải. Chiều cùng ngày, chủ cửa hàng đã di chuyển 2 ô tô đang đậu chặn đầu, chặn đuôi xe tải; phía chủ xe tải cũng cho phương tiện rời khỏi khu vực, chấm dứt tình trạng tranh chấp. Sự việc được khép lại trong hòa giải, tránh nguy cơ phát sinh mâu thuẫn kéo dài.
Một trường hợp khác tại xã Quỳnh Phú cho thấy vai trò quan trọng của công tác dân vận và hòa giải ở cơ sở. Dự án đường ven biển từ Nghi Sơn (Thanh Hóa) đến Cửa Lò (Nghệ An) là công trình giao thông trọng điểm, song quá trình triển khai cần tiến hành giải phóng mặt bằng.
Trong đó, gia đình ông T.M trở thành một trong những “điểm nghẽn” kéo dài. Mặc dù đã nhận hơn 7 tỷ đồng tiền bồi thường, hỗ trợ và được bố trí 1 lô đất ở, nhưng gia đình chỉ tháo dỡ một phần tài sản và bàn giao một phần diện tích đất cho đơn vị thi công. Chính quyền địa phương đã nhiều lần tổ chức tuyên truyền, vận động, đối thoại nhưng chưa đạt được sự đồng thuận, khiến tiến độ dự án bị ảnh hưởng và nguy cơ phải áp dụng biện pháp cưỡng chế ngày càng hiện hữu.
Theo Thiếu tá Trần Xuân Phương - Phó trưởng Công an xã Quỳnh Phú, trước tình hình trên, Công an xã đã chủ động triển khai công tác dân vận, cử cán bộ trực tiếp đến nhà gặp gỡ, trao đổi và giải thích các quy định liên quan đến chính sách bồi thường, hỗ trợ. Quá trình vận động được thực hiện linh hoạt, kết hợp giữa tình cảm, sự chia sẻ với lập luận pháp lý rõ ràng. Cán bộ Công an còn tận dụng các mối quan hệ họ hàng, láng giềng để tiếp cận người dân một cách gần gũi, tạo sự tin tưởng. Sau gần 2 tuần kiên trì tuyên truyền, giải thích, gia đình ông T.M đã hiểu rõ các quy định pháp luật và tự nguyện tháo dỡ công trình còn lại, bàn giao toàn bộ mặt bằng cho đơn vị thi công.
Gần dân để giữ bình yên từ sớm, từ xa
Từ những vụ việc cụ thể tại phường Thành Vinh hay xã Quỳnh Phú, có thể thấy, nhiều mâu thuẫn trong đời sống thường nhật nếu không được giải quyết kịp thời rất dễ trở thành điểm nóng. Chính vì vậy, công tác hòa giải đang ngày càng khẳng định vai trò quan trọng trong việc giữ gìn an ninh, trật tự, nhất là trong bối cảnh vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, đòi hỏi lực lượng ở cơ sở phải chủ động, gần dân và xử lý nhanh các vấn đề phát sinh.
Thực tế tại nhiều địa phương cho thấy, lực lượng Công an xã đã trở thành nòng cốt trong việc nắm bắt tình hình, tham mưu cho cấp ủy, chính quyền địa phương xử lý các mâu thuẫn ngay từ khi mới manh nha. Thông qua các tổ hòa giải ở cơ sở, lực lượng Công an phối hợp với trưởng thôn, trưởng bản, Mặt trận Tổ quốc, tổ trưởng an ninh, trật tự và những người có uy tín trong cộng đồng để giải quyết tranh chấp theo hướng thấu tình đạt lý, hạn chế phát sinh điểm nóng.
Đơn cử như vụ việc xảy ra tại bản Cầu Tám, xã Mường Xén. Ngày 15/12/2025, Công an xã Mường Xén đã phối hợp với trưởng bản, Mặt trận và tổ trưởng an ninh, trật tự mời 2 gia đình ông Lô Văn Đoàn, bà Lương Thị An cùng anh Hà Văn Lợi đến nhà văn hóa bản để tiến hành hòa giải.
Theo nội dung vụ việc, từ tháng 3/2025, anh Lợi xây dựng nhà ở giáp ranh với 2 hộ gia đình nói trên. Trong quá trình xây dựng, 2 gia đình đề nghị xây tường ngăn cách rõ ràng giữa các phần đất nhưng việc này bị kéo dài, dẫn đến mâu thuẫn.
Sau khi nắm bắt được thông tin, tổ hòa giải đã trực tiếp xuống hiện trường kiểm tra, đồng thời, mời các bên liên quan đến nhà văn hóa bản để đối thoại. Tại buổi hòa giải, lực lượng Công an xã cùng các thành viên tổ hòa giải đã phân tích các quy định liên quan đến quyền sử dụng đất, trách nhiệm của các bên, đồng thời, vận động các gia đình giữ gìn tình làng, nghĩa xóm. Sau khi được giải thích, anh Lợi đã đồng ý xây dựng tường ngăn cách theo đề nghị của 2 hộ gia đình.
Phần lớn các vụ việc xảy ra tại địa bàn đều xuất phát từ những mâu thuẫn nhỏ trong sinh hoạt hằng ngày hoặc do người dân chưa hiểu rõ các quy định pháp luật. Khi lực lượng Công an cùng tổ hòa giải kịp thời nắm bắt, gặp gỡ và giải thích cụ thể thì nhiều vụ việc được tháo gỡ, không để trở thành tranh chấp phức tạp.
Trung tá Lữ Văn Đoàn - cán bộ Công an xã Mường Xén
Thực tế cho thấy, hòa giải ở cơ sở không chỉ giải quyết một vụ việc cụ thể mà còn góp phần xây dựng sự đồng thuận trong cộng đồng.
Để nâng cao hiệu quả công tác này, nhiều địa phương đã củng cố các tổ hòa giải, tăng cường sự tham gia của lực lượng Công an phụ trách địa bàn nhằm kịp thời nắm bắt, xử lý các vấn đề phát sinh. Việc kết hợp giữa kinh nghiệm của hòa giải viên cơ sở với kiến thức pháp luật, nghiệp vụ của lực lượng Công an giúp quá trình giải quyết mâu thuẫn đạt hiệu quả tích cực.
Những kết quả đó cũng gắn với phong trào thi đua “3 nhất” trong Công an nhân dân: Kỷ luật nhất - Trung thành nhất - Gần dân nhất. Trong đó, tinh thần “gần dân” được thể hiện qua việc cán bộ, chiến sĩ bám địa bàn, lắng nghe và kiên trì hòa giải, góp phần giữ gìn sự ổn định, đoàn kết trong cộng đồng./.