Tên lửa Verba của Nga đe dọa tiêm kích F-35: Thách thức mới trong không phận Iran
Hệ thống phòng không vác vai Verba với đầu dò 3 dải tần được cho là có khả năng thách thức tiêm kích tàng hình F-35 khi hoạt động tại các khu vực bay thấp của Iran.
Hệ thống tên lửa phòng không vác vai (MANPADS) Verba do Nga sản xuất đang trở thành mối đe dọa tiềm tàng đối với các máy bay chiến đấu tàng hình thế hệ thứ năm F-35 Lightning II của Mỹ. Theo nhận định từ tạp chí Military Watch (MW), ưu thế công nghệ của Verba có thể được phát huy tối đa nếu các máy bay này hoạt động ở độ cao thấp trong không phận Iran.
Ưu thế kỹ thuật của hệ thống Verba so với các dòng tiền nhiệm
Các báo cáo quân sự gần đây chỉ ra rằng một chiếc F-35 của Mỹ tại miền Trung Iran từng bị tấn công bởi tên lửa Majid (còn gọi là AD-08) sử dụng đầu dò hồng ngoại. Tuy nhiên, Verba được đánh giá là một bước tiến xa hơn về khả năng tác chiến nhờ những cải tiến vượt trội về đầu dò và khả năng kháng nhiễu.
Điểm khác biệt cốt lõi nằm ở việc Verba được trang bị đầu dò 3 dải tần độc đáo. Công nghệ này mang lại lợi thế về chất lượng so với các biện pháp đối kháng điện tử hiện đại, giúp tên lửa phân biệt chính xác giữa mục tiêu thực và các mồi bẫy nhiệt. Defense Network cho biết vào tháng 2/2026, đầu dò này cho phép Verba phát hiện hiệu quả nhiều loại mục tiêu khác nhau, ngay cả trong môi trường nhiễu mạnh.
Lỗ hổng từ sự chậm trễ nâng cấp phần mềm của F-35
Một yếu tố quan trọng khiến F-35 trở nên dễ bị tổn thương là sự chậm trễ trong việc triển khai phiên bản phần mềm Block 4. Theo Military Watch, vấn đề này buộc các tiêm kích F-35 phải hoạt động ở độ cao thấp hơn so với thiết kế lý tưởng, vô tình đưa chúng vào phạm vi hỏa lực hiệu quả của các hệ thống MANPADS như Majid và Verba.
Sự kết hợp giữa công nghệ đầu dò tiên tiến của Nga và hạn chế tạm thời của tiêm kích Mỹ có thể biến không phận Iran thành khu vực đặc biệt nguy hiểm đối với máy bay xâm nhập ở độ cao thấp. Dù nhà báo Peter Suciu từ The National Interest từng lập luận Verba sẽ vô dụng trước Không quân Mỹ, nhưng bối cảnh thực tế cho thấy quan điểm này đang đứng trước nhiều thách thức.
Thỏa thuận quân sự bí mật giữa Nga và Iran
Theo dữ liệu từ Financial Times và các tài liệu liên quan, Iran được cho là đã ký kết một thỏa thuận bí mật với Nga để tăng cường năng lực phòng không tầm thấp. Giá trị của thỏa thuận này ước tính khoảng 500 triệu euro, bao gồm 500 bệ phóng MANPADS và 2.500 tên lửa Verba.
Việc triển khai số lượng lớn tên lửa Verba sẽ giúp Iran thiết lập một mạng lưới phòng không dày đặc, nhắm trực tiếp vào các loại máy bay không người lái và tiêm kích bay thấp của đối phương. Điều này củng cố kết luận của Military Watch rằng không phận Iran đang trở thành một trong những khu vực khó xâm nhập nhất thế giới ở tầm thấp.