Người dân Nghĩa Hành làm mương dẫn nước 'treo cao' cứu hạn cây trồng

Đưa nước về cứu hạn

Giữa cái nắng gay gắt những ngày trung tuần tháng 4, có mặt tại xóm Hùng Thịnh, xã Nghĩa Hành, dễ cảm nhận rõ niềm phấn khởi hiện lên trên gương mặt người dân. Những thửa ruộng khô hạn nhiều tuần liền nay đã được tiếp nước, các ao hồ nhỏ dần đầy trở lại. Nguồn sống ấy bắt nguồn từ hệ thống mương dẫn nước từ đập Khe Sắn về xóm vừa được bà con khắc phục tạm thời bằng những vật liệu thô sơ như thân mét, cọc tre và máng tôn.

Ông Nguyễn Văn Đức, một hộ dân ở xóm Hùng Thịnh chia sẻ rằng gia đình ông lâu nay chủ yếu sử dụng nước từ giếng đào cho sinh hoạt. Tuy nhiên, suốt 3 tuần trở lại đây, giếng đã khô cạn hoàn toàn, khiến cuộc sống đảo lộn, sinh hoạt hằng ngày gặp nhiều khó khăn.

“Từ khi mương dẫn nước được khắc phục, nước ở đập gần nhà dâng lên, thấm dần xuống đất, tạo lại nguồn mạch cho giếng, gia đình tôi đã có nước để sinh hoạt. Nếu không khắc phục kịp thời đoạn mương này, không chỉ cây cối khô cháy mà cuộc sống của người dân trong xóm cũng rất chật vật”, ông Đức nói.

Theo ông Nguyễn Vĩnh Khả – xóm trưởng xóm Hùng Thịnh, hệ thống kênh tưới hồ Khe Sắn bị hư hỏng nặng sau trận lũ lịch sử tháng 10/2025, không còn khả năng dẫn nước phục vụ sản xuất và sinh hoạt. Trước thực trạng đó, xóm đã họp bàn, thống nhất huy động sức dân để khắc phục tạm thời trong khi chờ các cấp xem xét đầu tư sửa chữa lâu dài.

Chỉ trong vòng 1 tuần, người dân toàn xóm đã chung tay góp công, góp của. Trong đó, gia đình ông Nguyễn Xuân Thành tự nguyện ủng hộ 100 cây mét. Bà con cùng nhau đóng cọc tre để tạo giá đỡ, phía trên lắp đặt máng tôn, hình thành đoạn mương tạm dài khoảng 60m. Nhờ sự đồng lòng ấy, đến sáng 15/4, dòng nước từ hồ Khe Sắn đã chảy thông suốt về cánh đồng và đập trữ nước của xóm.

Điều đáng mừng hơn cả là 216 hộ dân trong xóm, vốn rơi vào cảnh khô cạn giếng đào từ tháng 3 đến nay, nay đã có nước trở lại phục vụ cho sinh hoạt hằng ngày. Không chỉ giải tỏa “cơn khát” nước sinh hoạt, đoạn mương tạm còn đảm bảo nguồn nước tưới cho khoảng 150ha cây trồng các loại, góp phần cứu ruộng đồng trong cao điểm nắng hạn. Dẫu chỉ là giải pháp tạm thời, nhưng đó là minh chứng rõ nét cho tinh thần đoàn kết, chủ động vượt khó của người dân Hùng Thịnh trong việc giữ lấy sinh kế và cuộc sống nơi quê nhà.

Sớm đầu tư nâng cấp hệ thống kênh tưới

Ông Nguyễn Xuân Nam – Chủ tịch UBND xã Nghĩa Hành cho biết, không chỉ 60m do bà con làm, mà trên hệ thống mương nói trên còn có một số vị trí bị hư hỏng, xã đã đầu tư làm giá sắt để kết nối ống dẫn nước bằng nhựa, với tổng chi phí ước gần 140 triệu đồng, toàn bộ số tiền này do xã hỗ trợ.

Chủ tịch UBND xã Nghĩa Hành nói thêm: Sau đợt mưa bão lớn cuối năm 2025, hệ thống kênh tưới hồ Khe Sắn tại xã Nghĩa Hành bị hư hỏng nghiêm trọng, không còn khả năng dẫn nước phục vụ sản xuất. Thực trạng này khiến hàng trăm ha lúa và hoa màu của người dân đứng trước nguy cơ thiếu nước tưới, nhất là trong các vụ sản xuất cao điểm.

Trước tình hình cấp bách đó, UBND xã Nghĩa Hành đã lập tờ trình đề nghị cấp có thẩm quyền thẩm định, phê duyệt chủ trương đầu tư Dự án “Khắc phục khẩn cấp hệ thống kênh tưới hồ chứa nước Khe Sắn”, với tổng mức đầu tư dự kiến 19,5 tỷ đồng.

Hệ thống kênh tưới hồ Khe Sắn có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc bảo đảm nguồn nước tưới ổn định cho sản xuất nông nghiệp và sinh hoạt của người dân địa phương. Do đó, việc sớm đầu tư cải tạo, nâng cấp hệ thống mương nói trên không chỉ khắc phục hậu quả thiên tai, mà còn góp phần chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu, giảm thiểu rủi ro trong những năm tới.

Dự án sau khi hoàn thành sẽ khôi phục toàn bộ năng lực dẫn nước của tuyến kênh, nâng cao hiệu quả khai thác hồ chứa, tạo điều kiện để người dân yên tâm sản xuất, ổn định đời sống. Đây cũng là tiền đề quan trọng để địa phương từng bước hoàn thiện hạ tầng thủy lợi, phục vụ mục tiêu phát triển nông nghiệp bền vững.

Xuân Hoàng