Giá thép quốc tế tháng 1/2026 tăng nhẹ trước kỳ vọng kích thích kinh tế từ Trung Quốc

Trong tháng 1/2026, thị trường thép quốc tế chứng kiến xu hướng tăng nhẹ về giá. Diễn biến này chủ yếu được thúc đẩy bởi kỳ vọng của giới đầu tư về việc Trung Quốc sẽ triển khai các gói kích thích kinh tế mới, tập trung vào lĩnh vực bất động sản và hạ tầng – hai trụ cột tiêu thụ thép lớn nhất toàn cầu. Bên cạnh đó, áp lực chi phí từ nguyên liệu đầu vào và các rào cản thương mại mới cũng góp phần định hình lại mặt bằng giá thép trong giai đoạn đầu năm.

Các yếu tố thúc đẩy đà tăng giá thép thế giới

Sự gia tăng của giá thép quốc tế trong tháng đầu năm 2026 xuất phát từ tổ hợp nhiều nguyên nhân khách quan. Trước hết là biến động tại thị trường nguyên liệu. Giá quặng sắt và than cốc – những thành phần thiết yếu trong sản xuất thép – đã tăng lên do tình trạng cắt giảm sản lượng tại một số khu vực khai thác lớn và sự gián đoạn nguồn cung cục bộ. Điều này trực tiếp đẩy chi phí biên của các nhà máy sản xuất thép lên cao, buộc họ phải điều chỉnh giá bán ra để bảo vệ biên lợi nhuận.

Đáng chú ý, tâm lý thị trường trở nên tích cực hơn khi xuất hiện các tín hiệu từ Chính phủ Trung Quốc về việc nới lỏng chính sách tài khóa. Việc ưu tiên đầu tư vào hạ tầng giao thông và hỗ trợ thị trường nhà ở tại quốc gia này thường dẫn đến nhu cầu thép đột biến. Ngoài ra, hoạt động mua bù hàng tồn kho (restocking) của các doanh nghiệp sau kỳ nghỉ lễ cũng tạo ra lực cầu ngắn hạn, hỗ trợ đà tăng giá của thép cây và thép cuộn cán nóng (HRC).

Rào cản thuế môi trường và chính sách bảo hộ

Một yếu tố quan trọng khác tác động đến giá thép xuất khẩu là việc triển khai các chính sách bảo hộ và tiêu chuẩn môi trường khắt khe. Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) của Liên minh Châu Âu và các loại thuế môi trường tương tự tại các thị trường phát triển đang bắt đầu gây áp lực lên chi phí logistics và vận hành của các nhà xuất khẩu thép. Các doanh nghiệp phải đầu tư thêm vào công nghệ giảm phát thải, khiến giá thành sản phẩm cuối cùng tăng lên.

Thị trường thép Trung Quốc và sự chững lại của nhu cầu thực

Mặc dù giá niêm yết tăng, các chuyên gia phân tích lưu ý rằng đà tăng này có thể không bền vững trong dài hạn. Nguyên nhân là do nhu cầu tiêu thụ thực tế tại nhiều khu vực vẫn còn yếu. Sau giai đoạn hưng phấn đầu năm, thị trường bắt đầu ghi nhận sự thận trọng từ phía người mua hạ nguồn. Tại Trung Quốc, mặc dù sản lượng thép thô vẫn duy trì ở mức cao nhưng tỷ lệ hấp thụ của thị trường nội địa chưa có sự bứt phá tương xứng, dẫn đến rủi ro dư cung nếu các gói kích thích không sớm đi vào thực tế.

Đánh giá tác động tới thị trường thép Việt Nam

Biến động của thị trường thế giới dự báo sẽ tạo ra những tác động dây chuyền tới ngành thép Việt Nam trong năm 2026. Cụ thể:

• Giá nguyên liệu nội địa: Sự tăng giá của quặng sắt và thép phế thế giới sẽ gây áp lực lên các nhà sản xuất thép trong nước vốn phụ thuộc một phần vào nguyên liệu nhập khẩu. Điều này có thể dẫn đến việc điều chỉnh giá thép xây dựng tại thị trường nội địa.
• Áp lực xuất khẩu: Việc các quốc gia thắt chặt chính sách bảo hộ và áp thuế CBAM đòi hỏi doanh nghiệp thép Việt Nam phải nhanh chóng chuyển đổi sang sản xuất xanh để duy trì khả năng cạnh tranh tại các thị trường khó tính như EU và Mỹ.
• Cạnh tranh nguồn cung: Nếu nhu cầu tại Trung Quốc không đạt kỳ vọng, lượng thép dư thừa từ quốc gia này có thể tìm cách thâm nhập vào thị trường khu vực, tạo áp lực cạnh tranh về giá đối với các sản phẩm thép nội địa của Việt Nam.

Tóm lại, thị trường thép tháng 1/2026 mang sắc thái hồi phục nhưng vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro. Các doanh nghiệp cần theo dõi sát sao diễn biến giá nguyên liệu và các thay đổi về chính sách thương mại quốc tế để có phương án ứng phó kịp thời về cả nguồn cung và giá thành sản phẩm.

Thành Vinh