Mỹ và Ukraine xây dựng thỏa thuận hợp tác sản xuất máy bay không người lái mang tính bước ngoặt

Thành Vinh13/05/2026 17:32

Bản ghi nhớ quốc phòng mới mở đường cho Ukraine xuất khẩu công nghệ máy bay không người lái sang Mỹ và thúc đẩy sản xuất chung giữa doanh nghiệp hai nước.

Mỹ và Ukraine đang trong quá trình hoàn thiện dự thảo bản ghi nhớ (MOU) thiết lập nền tảng cho một thỏa thuận quốc phòng mới. Theo các nguồn tin thạo tin, văn bản này sẽ cho phép Kiev xuất khẩu công nghệ quân sự sang Mỹ và cùng hợp tác sản xuất máy bay không người lái (UAV) với các doanh nghiệp nước chủ tại.

Bước tiến trong hợp tác công nghệ quân sự

Bản dự thảo do Bộ Ngoại giao Mỹ phối hợp cùng Đại sứ Ukraine tại Mỹ Olha Stefanishyna xây dựng, đánh dấu bước đi quan trọng hướng tới sự gắn kết sâu rộng hơn về quốc phòng. Động thái này diễn ra khi năng lực tác chiến UAV của Ukraine đang thu hút sự chú ý toàn cầu nhờ kinh nghiệm thực chiến trong hơn 4 năm xung đột.

Binh sĩ Ukraine và máy bay không người lái đánh chặn Sting tại Dnipropetrovsk Oblast.
Một binh sĩ Ukraine cầm máy bay không người lái đánh chặn Sting trước chuyến bay thử nghiệm tại tỉnh Dnipropetrovsk Oblast, Ukraine ngày 22/2/2026. (Ảnh: Alex Nikitenko/Global Images Ukraine/Getty)

Hiện nay, Kiev đã bắt đầu chia sẻ kinh nghiệm và thiết bị với các đối tác chiến lược. Cụ thể, Ukraine đã cử các hệ thống đánh chặn UAV cùng đội ngũ vận hành tới Trung Đông để hỗ trợ đồng minh của Washington đối phó với dòng UAV Shahed. Bên cạnh đó, Ukraine đã ký kết thỏa thuận hợp tác quốc phòng với Ả Rập Xê Út, Qatar và UAE, với gần 20 quốc gia khác đang tham gia thảo luận ở các giai đoạn khác nhau.

Ưu thế về quy mô và công nghệ sản xuất

Hợp tác với Mỹ được kỳ vọng sẽ giải quyết bài toán vốn cho ngành công nghiệp quốc phòng Ukraine. Hội đồng An ninh Quốc gia Ukraine dự báo năng lực sản xuất của nước này có thể đạt giá trị 55 tỷ USD vào năm 2026. Tuy nhiên, do hạn chế ngân sách nội địa chỉ ở mức 15 tỷ USD, Kiev cần nguồn tài trợ quốc tế để tối ưu hóa công suất.

Binh sĩ Ukraine điều khiển UAV FPV từ hầm trú ẩn tại Druzhkivka, vùng Donetsk Oblast.
Các binh sĩ Ukraine điều khiển máy bay không người lái góc nhìn thứ nhất (FPV) từ một hầm trú ẩn tại thành phố Druzhkivka, vùng Donetsk Oblast, Ukraine ngày 7/5/2026. (Ảnh: Lữ đoàn Cơ giới số 93 của Ukraine/AP)

Ukraine đang thể hiện ưu thế vượt trội trong phân khúc máy bay không người lái giá rẻ. Một nhà sản xuất tại đây dự kiến sẽ chế tạo hơn 3 triệu UAV góc nhìn thứ nhất (FPV) trong năm 2026, so với con số khoảng 300.000 chiếc của Mỹ trong năm 2025. Ngoài số lượng, các doanh nghiệp Ukraine như Sine Engineering cũng đang giới thiệu các giải pháp chống nhiễu, cho phép UAV hoạt động ổn định mà không cần tín hiệu GPS.

Tân binh Ukraine luyện tập kỹ năng điều khiển UAV FPV tại vùng Kharkiv Oblast.
Một tân binh thuộc Lữ đoàn Cơ giới số 58 của Ukraine luyện tập kỹ năng quân sự với máy bay không người lái góc nhìn thứ nhất (FPV) tại thao trường gần tiền tuyến ở vùng Kharkiv Oblast, Ukraine ngày 12/5/2026. (Ảnh: AP)

Thách thức và triển vọng

Dù tiềm năng hợp tác rất lớn, thỏa thuận vẫn phải đối mặt với một số rào cản chính trị tại Washington. Một số quan chức cấp cao trong Bộ Quốc phòng Mỹ và Nhà Trắng vẫn còn thận trọng, trong khi Tổng thống Donald Trump từng khẳng định niềm tin vào năng lực UAV tự thân của Mỹ. Đáp lại, Tổng thống Volodymyr Zelensky nhấn mạnh Ukraine sẽ chỉ nới lỏng hạn chế xuất khẩu khi bảo đảm quyền sở hữu trí tuệ và ưu tiên đủ nguồn cung cho mặt trận.

Việc ký kết bản ghi nhớ này được coi là tín hiệu cho thấy các rào cản đang dần được tháo gỡ, mở đường cho những liên minh an ninh mới không chỉ tại châu Âu mà còn ở nhiều khu vực khác trên thế giới.

Thành Vinh