Tỷ phú Jeff Bezos: Trí tuệ nhân tạo sẽ không cướp việc làm mà tạo ra tình trạng thiếu lao động

Trong khi nhiều doanh nghiệp trên thế giới đang cắt giảm nhân sự và đẩy mạnh ứng dụng AI, tỷ phú Jeff Bezos lại đưa ra một góc nhìn hoàn toàn khác. Nhà sáng lập Amazon cho rằng AI sẽ không khiến con người mất vai trò, mà ngược lại có thể dẫn đến tình trạng thiếu hụt lao động trong tương lai.

Phát biểu tại Hội nghị công nghệ VivaTech 2026 diễn ra ở Paris (Pháp), Jeff Bezos đã chia sẻ một tầm nhìn lạc quan về tác động của AI đối với xã hội và nền kinh tế. Theo ông, những lo ngại rằng AI sẽ khiến con người trở nên dư thừa là chưa chính xác.

“Tôi biết nhiều người, kể cả những người rất thông minh, lo ngại rằng AI sẽ khiến con người trở nên không còn cần thiết. Tôi hoàn toàn không đồng ý với quan điểm đó. Trên thực tế, tôi tin rằng AI sẽ tạo ra tình trạng thiếu hụt lao động”, Bezos nhấn mạnh.

AI sẽ mở rộng khả năng của con người

Theo nhà sáng lập Amazon, con người luôn có vô số ý tưởng và công việc muốn thực hiện nhưng thường bị giới hạn bởi thời gian, chi phí và nguồn lực. AI có thể giúp loại bỏ nhiều rào cản đó bằng cách tự động hóa các nhiệm vụ lặp đi lặp lại, hỗ trợ phân tích dữ liệu và tăng tốc quá trình sáng tạo.

Bezos cho rằng, khi năng suất lao động được cải thiện đáng kể nhờ AI, con người sẽ không thiếu việc làm mà ngược lại sẽ tạo ra thêm nhiều nhu cầu mới. Các doanh nghiệp có thể phát triển sản phẩm nhanh hơn, mở rộng quy mô lớn hơn và khai phá những lĩnh vực kinh doanh hoàn toàn mới, từ đó làm gia tăng nhu cầu về nguồn nhân lực.

Quan điểm này trái ngược với nỗi lo đang lan rộng tại nhiều quốc gia, nơi AI ngày càng được sử dụng để thay thế một số công việc văn phòng, chăm sóc khách hàng, lập trình cơ bản hay xử lý dữ liệu.

Lo ngại thất nghiệp vì AI ngày càng gia tăng

Những phát biểu của Bezos được đưa ra trong bối cảnh hàng loạt doanh nghiệp toàn cầu đang tiến hành tái cấu trúc nhân sự sau khi đầu tư mạnh vào AI.

Theo báo cáo của công ty tư vấn nhân sự Challenger, Gray & Christmas, các doanh nghiệp Mỹ đã thông báo cắt giảm hơn 97.000 việc làm trong tháng 5/2026. Đáng chú ý, khoảng 40% số trường hợp sa thải được cho là có liên quan đến việc ứng dụng AI và tự động hóa.

Một cuộc khảo sát do Reuters/Ipsos thực hiện cũng cho thấy khoảng một nửa người dân Mỹ lo ngại bản thân hoặc người thân có thể mất việc vì AI trong tương lai.

Những lo ngại này không chỉ xuất hiện trong giới văn phòng. Từ thế hệ lao động trẻ Gen Z mới gia nhập thị trường việc làm cho đến các công đoàn tại ngành công nghiệp ô tô Hàn Quốc hay giới biên kịch Hollywood, nhiều nhóm lao động đã bày tỏ sự phản đối hoặc yêu cầu kiểm soát chặt chẽ hơn việc triển khai AI.

Ngay cả Amazon cũng không nằm ngoài xu hướng này. Kể từ cuối năm 2024, tập đoàn đã cắt giảm khoảng 30.000 vị trí nhân viên văn phòng. Trước đó, Tổng giám đốc điều hành Amazon Andy Jassy từng thừa nhận việc tăng cường ứng dụng AI sẽ khiến một số vị trí hành chính và văn phòng không còn cần thiết trong tương lai.

Tuy nhiên, Bezos cho rằng những thay đổi này chỉ là giai đoạn chuyển đổi ban đầu của một cuộc cách mạng công nghệ lớn hơn nhiều.

Bên cạnh Amazon và Blue Origin, Bezos cũng đề cập đến công ty khởi nghiệp AI mới mang tên Prometheus.

Dự án này hướng đến việc ứng dụng AI để tăng tốc quá trình thiết kế, phát triển và sản xuất các sản phẩm vật lý. Theo Bezos, AI không chỉ là công cụ hỗ trợ xử lý thông tin hay tạo nội dung số mà còn có thể tham gia sâu hơn vào các hoạt động sản xuất thực tế.

Ông tin rằng trong tương lai, AI sẽ giúp rút ngắn đáng kể thời gian từ ý tưởng đến sản phẩm hoàn chỉnh, qua đó tạo ra những mô hình sản xuất hiệu quả hơn và thúc đẩy đổi mới sáng tạo trên quy mô lớn.

Không gian vẫn là ưu tiên hàng đầu của Bezos

Ngoài AI, Bezos cũng dành nhiều thời gian để nói về tham vọng không gian thông qua công ty Blue Origin.

Theo tỷ phú này, một trong những mục tiêu dài hạn của việc khám phá không gian là chuyển các ngành công nghiệp gây ô nhiễm ra khỏi Trái Đất. Nếu chi phí vận chuyển vào không gian giảm xuống đủ thấp và con người có thể khai thác tài nguyên từ Mặt Trăng hoặc các tiểu hành tinh gần Trái Đất, nhiều hoạt động sản xuất công nghiệp có thể được đưa ra ngoài hành tinh.

“Khi du hành vũ trụ trở nên đủ rẻ và đáng tin cậy, chúng ta có thể lấy nguyên liệu từ các tiểu hành tinh và Mặt Trăng. Khi đó, Trái Đất có cơ hội được phục hồi gần với trạng thái trước thời kỳ Cách mạng Công nghiệp”, Bezos nhận định.

Tầm nhìn này phần nào tương đồng với những tham vọng mà tỷ phú Elon Musk đang theo đuổi thông qua SpaceX. Trong thời gian gần đây, Musk liên tục nhắc tới kế hoạch xây dựng các khu định cư trên Mặt Trăng và Sao Hỏa, thậm chí đưa các trung tâm dữ liệu AI vào không gian trong tương lai.

Mặc dù còn nhiều tranh luận về tác động của AI đối với thị trường lao động, phát biểu của Jeff Bezos cho thấy một quan điểm đáng chú ý từ một trong những doanh nhân có ảnh hưởng nhất thế giới.

Thay vì xem AI là mối đe dọa đối với việc làm, Bezos tin rằng công nghệ này sẽ giúp mở rộng năng lực của con người, tạo ra các ngành nghề mới và thúc đẩy nhu cầu lao động trong dài hạn.

Tuy nhiên, để viễn cảnh đó trở thành hiện thực, các nền kinh tế và lực lượng lao động toàn cầu sẽ phải thích ứng với tốc độ thay đổi chưa từng có do AI mang lại./.

Phan Văn Hòa